گفت‌وگوی مستقیم آمریکا ـ کره شمالی

در حالی که چند روز تا برگزاری چهارمین دور مذاکرات 6 جانبه باقی مانده است، نماینده واشینگتن در این مذاکرات به طور بی‌سابقه‌ای اعلام کرد پیش از آغاز این دور جدید گفت‌وگوها به طور دو جانبه با طرف کره شمالی خود دیدار خواهد کرد. «کریستوفر هیل» که سمت معاونت وزارت خارجه آمریکا را نیز در اختیار دارد تاکید کرد که این ملاقات قرار است بعدازظهر روز دوشنبه صورت بگیرد. شایان ذکر است که دور جدید مذاکرات 6 جانبه پس از بیش از یک سال وقفه روز سه‌شنبه آغاز خواهد شد.
وی در مورد این دیدار گفت: «ما تنها تلاش می‌کنیم که با یکدیگر آشنا شویم و در مورد اینکه اوضاع را چگونه می‌بینیم با یکدیگر تبادل‌نظر کرده و آرای یکدیگر را بسنجیم. ما در تلاشیم که به سختی کار کنیم و پیشرفت‌هایی حاصل کنیم.» این در حالی است که وی در گفته‌هایش هیچ اشاره‌ای به انتظارات واشینگتن از این گفت‌وگوی دو جانبه نکرد. هیل روز یکشنبه با بروز دادن نشانه‌هایی از ناامیدی کاخ سفید به نتایج دور جدید مذاکرات 6 جانبه گفته بود که انتظار دارد این آخرین دور مذاکرات در تلاش برای خلع سلاح هسته‌ای کره شمالی نباشد. وی تاکید کرده بود که دستیابی به پیشرفت مستلزم کار و تلاش بسیار است.
دور پیشین گفت‌وگوها ژوئن 2004 در راستای پایان نزاع هسته‌ای با کره شمالی بدون هیچ پیشرفتی به پایان رسید. بحران هسته‌ای کره شمالی سال 2002 زمانی که واشینگتن پیونگ‌یانگ را به نقض قرارداد رآکتورها متهم کرد آغاز شد. چندی بعد پیونگ‌یانگ اعلام کرد که تسلیحات هسته‌ای در اختیار دارد. این در حالی بود که کره شمالی اقدام به انجام هیچ نوع آزمایشی در این زمینه نکرد، اما کارشناسان معتقدند که این کشور برای ساخت 6 بمب هسته‌ای پلوتونیوم کافی در اختیار دارد. طی دیداری که نمایندگان دو کره در روز یکشنبه داشتند، قرار شد که در حاشیه مذاکرات 6 جانبه آتی در پکن گفت‌وگوهای دو جانبه جداگانه‌ای نیز میان این دو کشور صورت گیرد.
سئول در اوایل ماه جاری میلادی پیشنهادی وسوسه‌انگیز به پیونگ‌یانگ داد. براساس این پیشنهاد در صورتی که کره شمالی بپذیرد که برنامه‌های تسلیحات هسته‌ای خود را متوقف سازد، کره جنوبی 2 میلیون کیلووات ساعت الکتریسیته در اختیار کره شمالی قرار خواهد داد. ژاپن نیز به عنوان یکی دیگر از طرف‌های شرکت‌کننده در مذاکرات 6 جانبه گفته است که موضوع خلع سلاح هسته‌ای کره شمالی را به عنوان موضوع اصلی مورد بحث در این مذاکرات مورد توجه قرار می‌دهد اما در عین حال موضوع ربوده شدن شهروندان ژاپنی توسط پیونگ‌یانگ را نیز مورد خطاب قرار خواهد داد.
کره شمالی می‌گوید که در ازای روابط دیپلماتیک با آمریکا و تعهد رسمی عدم تهاجم از سوی این کشور، به برنامه‌های هسته‌ای خود پایان خواهد داد. پیونگ‌یانگ همچنین خواستار خروج از فهرست کشورهای حامی تروریسم واشینگتن و پایان تحریم‌های اقتصادی شده است. از سوی دیگر یک گزارش خبری از ژاپن در روز گذشته حاکی از آن است که آمریکا آمده است تا یک دفتر رابط در «پیونگ‌یانگ»، پایتخت کره شمالی برپا کند تا روابط با این کشور را عادی سازد. این امر منوط به آن است که کره شمالی برنامه اتمی خود را کنار گذارد.
به گزارش کیودونیوز آمریکا از طریق دفتر پیونگ‌یانگ سازمان ملل به کره شمالی اطلاع داده است در صورتی که این کشور از جاه‌طلبی‌های هسته‌ای‌اش دست بردارد، واشینگتن مایل به بررسی عادی‌سازی روابط خود با پیونگ‌یانگ است. گزارش کیودونیوز به نقل از منابع دیپلماتیک در پکن که هویتشان روشن نشده، حاکی است نمایندگی آمریکا در پیونگ‌یانگ، یک دفتر رابط خواهد بود که پایین‌‌‌‌‌ترین سطح ممکن از نمایندگی دیپلماتیک است.
آمریکا سال 1994 در دوران ریاست‌ جمهوری «بیل کلینتون» هنگامی که در مورد ساخت رآکتورها برای کره شمالی در ازای کنار گذاشته شدن تاسیسات اتمی آن کشور مذاکره می‌کرد، پیشنهاد تشکیل دفتر رابط را مطرح کرد. بحران هسته‌ای کره شمالی سال 2002 زمانی که واشینگتن، پیونگ‌یانگ را به نقض قرارداد رآکتورها متهم کرد، آغاز شد.
به گفته کیودونیوز، آمریکا در جریان مذاکرات شش جانبه گذشته که در ژوئن 2004 متوقف شد، برپایی دفتر رابط را پیشنهاد نکرده بود، در مذاکرات شش جانبه کره شمالی، کره جنوبی، آمریکا، ژاپن، روسیه و چین مشارکت دارند. هیات‌های مذاکره‌کننده آمریکا، کره شمالی، کره جنوبی، روسیه و ژاپن از امروز مذاکرات خود را در پکن آغاز خواهند کرد. اگرچه همچنان تردیدهایی نسبت به مذاکرات شش جانبه باقی است اما تحلیل‌گران می‌گویند اگر تمامی طرف‌های مذاکره ارزش فرصتی را که بعد از تاخیری 13 ماهه حاصل شده است بدانند، امید برای شکست بن‌بست مذاکرات وجود خواهد داشت.
با این حال نشانه‌ها حاکی است که پیشرفت در مذاکرات جدید بسیار دشوار خواهد بود. دور جدید مذاکرات در مقایسه با سه دور پیشین که هر کدام به طور معمول سه روز به طول انجامید از ناپایداری‌های بسیار برخوردار است.
کره شمالی در فوریه گذشته خود را کشوری هسته‌ای معرفی کرد. مقام آمریکایی مسئول مذاکرات شش جانبه تغییر کرده، روسای هیات‌های چهار طرف از مذاکرات به غیر از کره شمالی و روسیه تغییر کرده‌اند.
آمریکا و کره شمالی هیچ‌کدام مواضع بنیادی‌شان و رویکرد در برابر عاری‌سازی هسته‌ای شبه‌جزیره کره را تغییر نداده‌اند و عدم اعتماد دوجانبه عمیق میان آنها همچنان باقی است.
به علاوه چین و کره جنوبی نیز همچنان با روش‌های آمریکا برای عاری‌سازی هسته‌ای اختلاف‌نظر دارند.
با این حال پیشنهادهای اخیر واشینگتن و گفت‌وگوی دوجانبه بعدازظهر روز گذشته میان پیونگ‌یانگ و واشینگتن تا حدی از چشم‌انداز مثبت خبر می‌دهند.
اندکی پیش از ازسرگیری دور جدید مذاکرات جورج بوش رئیس‌جمهور آمریکا گفت که واشینگتن امیدوار است مسئله هسته‌ای کره شمالی از طریق راه‌های دیپلماتیک حل‌وفصل شود و از برگزاری دور جدید مذاکرات خرسند است. از سوی دیگر کره شمالی گفت: موضع این کشور محقق شدن عاری‌سازی هسته‌ای کره شمالی از طریق گفت‌وگو و مشاوره است.
سخنگوی وزارت امور خارجه کره شمالی گفت: این کشور مذاکرات عمیقی را در خصوص راه‌ها و رویکردهای عاری‌سازی هسته‌ای خواستار است تا مذاکرات بتواند به پیشرفت واقعی دست یابد. چین، کره جنوبی و روسیه همگی ابراز امیدواری کرده‌اند که دور جدید مذاکرات به پیشرفتی واقعی بینجامد.