روزنامه گاردین چاپ انگلیس گزارشی را درباره اقدام محمود احمدینژاد، رئیسجمهور، در زمینه تغییرات در سطح مدیران دولتی جمهوری اسلامی منتشر کرده و آن را باعث نگرانی مقامات ارشد ایرانی و غرب خوانده است. در این مقاله ـ که به قلم سایمون تیزدال و ایون مک اسکیل و تحت عنوان «آشوب در ایران همزمان با تعمیق تصفیههای رئیسجمهور» انتشار یافته ـ آمده است که «در حالی که رئیسجمهور تازه منتخب به تصفیه مسئولان در نهادهای دولتی مبادرت میورزد، ایران با فلج سیاسی مواجه شده و این اتهام را در پی آورده که رئیسجمهور دست به کودتا زده است.»
نویسندگان مقاله گزارش میکنند که تصفیه مخالفان رئیسجمهور از دستگاههای دولتی ماه گذشته آغاز شد؛ اما اینک آشکار شده که دامنه آن به مراتب وسیعتر از آن بوده است که پیشتر به نظر میرسید. آنان مینویسند که در پی برکناری چندین معاون وزیر و همچنین مدیران سازمانهای بیمه و بانکی ایران، از جمله 7 مدیر بانک، یک منبع ایرانی اقدام رئیسجمهور را «کودتا» توصیف کرده است.
روزنامه گاردین از قول یک منبع مطلع ایرانی که نام وی افشا نشده است، نقل میکند که «احمدینژاد همه را به چالش خوانده است، هر کاری را که بخواهد میکند و آن را حق خود میداند. این روش انجام کار در ایران نیست.» به نوشته گاردین، موج تغییرات مدیریتی با برکناری 4 سفیر جمهوری اسلامی آغاز شد که سوالاتی را درباره توانایی این کشور برای به سرانجام رساندن مذاکرات هستهای مطرح کرد.
این روزنامه انگلیسی که معمولا از آن به عنوان نشریهای با گرایش چپ یاد میشود، در ادامه مقاله خود نوشته است که اظهارات محمود احمدینژاد درخصوص لزوم محو اسرائیل از نقشه جهان محکومیت بینالمللی را در پی آورد و اظهارات تونی بلر درباره کمک ایران به بمبگذارانی که نیروهای انگلیسی در عراق را هدف قرار میدهند، باعث نگرانی راجع به موضعگیری انزواجویانه دولت ایران شد.
انتقاد مقامات ارشد
گاردین از مقامات داخلی در برابر آقای احمدینژاد از سوی چند مقام ارشد و بخشهایی از رسانههای ایران سخن گفته است. این روزنامه مینویسد که اکبر هاشمی رفسنجانی، رئیسجمهور اسبق و رقیب محمود احمدینژاد در دور دوم انتخابات اخیر، در سخنانی که خبرگزاریهای ایرانی گزارش کردهاند، تصفیههای انجام شده را محکوم دانسته و به اشاره فهمانده است که رئیسجمهور باید مهار شود.
آقای رفسنجانی از گرایشی در ایران انتقاد کرده که به گفته وی، درصدد طرد مدیران شایسته است و به کشور صدمه میزند.
نویسندگان مقاله گاردین مینویسند که مقامات ارشد جمهوری اسلامی، از جمله اکبر هاشمی رفسنجانی، حسن روحانی و محمد خاتمی به شکلهای مختلف به انتقاد از اقدامات محمود احمدینژاد پرداختهاند. روزنامه گاردین همچنین مینویسد حسن روحانی، سرپرست سابق مذاکرات هستهای ایران که از سوی محمود احمدینژاد از این مسئولیت کنار گذاشته شد، به روزنامههای ایران گفته است که مذاکرات هستهای به شیوهای نادرست اداره میشود.
محمد خاتمی، رئیسجمهور سابق نیز درباره روشهای رئیسجمهور جدید ابراز نگرانی کرده و گفته است که وی از حدود اختیارات خود فراتر رفته است.
این روزنامه به اختلاف دولت و مجلس در تایید افراد پیشنهادی برای وزارت نفت به عنوان نشانهای از اختلاف نظر مجلس و رئیسجمهور در زمینه انتصابهای دولتی یاد میکند و درخصوص نتایج اقتصادی روش آقای احمدینژاد، مینویسد که از زمان آغاز به کار وی، شاخص بهای سهام در بورس تهران 30 درصد افت داشته و بر انتقاد از ناتوانی دولت در عمل به وعدههای ایجاد اشتغال و بهبود سطح زندگی مردم افزوده میشود. گاردین از قول همان منبع آگاه ایرانی نقل میکند که جو سیاسی در ایران بسیار پرتنش است و لازم است آقای احمدینژاد که دوره ریاست جمهوری وی آغاز بدی داشته، با واقعیات سیاسی هماهنگ شود. گاردین اظهار نظر این منبع ایرانی را منعکس کرده، حاکی از این که تهدید غرب به وضع تحریمهای اقتصادی یا دست زدن به حملات نظامی علیه ایران به تقویت موضع آقای احمدینژاد در برابر محافظهکاران میانهرو، لیبرالها و اصلاحطلبان منجر شده است.
سایمون تیزدال و ایون مک اسکیل، نویسندگان مقاله گاردین نتیجه میگیرند در حالی که کشورهای غربی میکوشند راهحلی برای اختلاف هستهای خود با ایران بیابند، فلج شدن تشکیلات دولتی ایران در سطح بالای تصمیمگیری میتواند مشکلاتی را در پی داشته باشد.