برنامه اتمی ایران از دیدگاه بانوی جنگ

*خوب، ما می‌خواستیم با یک پرسش درباره ایران آغاز کنیم. شارون آشکارا هنگامی‌که در کرافورد بود و همین‌طور دیروز اصرار می‌کرد که چقدر برنامه اتمی ایران فوریت دارد و پافشاری می‌کرد که موضوع باید هرچه زودتر به شورای امنیت ارجاع گردد، شاید زودتر از آنچه شما دوست دارید انجام شود، من فقط کنجکاو هستم بدانم که احساس شما درباره این فوریت و اورژانس بودن آن چیست و شما چقدر دیگر وقت به فرایند گفت‌وگوی اتحادیه اروپا در این‌باره می‌دهید؟
** خوب، من باید بگویم که گفت‌وگویی که ما با اسرائیلی‌ها داشتیم با گفت‌وگوی پیشین ما در این‌باره متفاوت نبود. و همه اینها هنگامی‌که ما قرار است که فرایند را به پیش بریم به حساب می‌آیند. بنابراین چیز جدیدی در آن گفت‌وگو‌ها نبود که آشکارگردد. ما همگی بر این نظر هستیم که ایران باید، هر چه زودتر بهتر، بکوشد تا این اعتماد را در جامعه بین‌الملل ایجاد کرده که آنها واقعا دارند وظایف خود را مطابق پیمان انجام دهند. موضوع واقعی این است.
ما هنوز بر این باوریم که بهترین طریق آنست که در آن شما بتوانید وحدت را بین بازیگران گوناگونی که با ایران در گفتگو هستند حفظ کرد. و آن تنها شامل "سه گانه" اروپا نمی‌شود، برای مثال روسیه که کار زیادی کرده است تا رآکتور بوشهر را ایمن کند که مورد سواستفاده واقع نگردد. این کاری بود که تا همین دو یا سه سال پیش غیر قابل تصور بود. بنابراین ما بر این باوریم که طریق دیپلماتیکی که اکنون ما در آن قرار داریم، طریق درست است. اما آشکار است که در زمان خاصی نیز شورای امنیت می‌تواند یک جایگزین باشد، و همین سبب است که ما این‌همه سخت کار کرده‌ایم تا همه را گرداگرد این نکته که شورای امنیت نیز یک جایگزین می‌تواند باشد، متحد کنیم.
* اروپایی‌ها این‌طور استدلال می‌کنند که ما می‌توانیم مهار کردن و کنترل را مادامی‌که ایرانیان به تعلیق خود ادامه می‌دهند همچنان انجام دهیم و این می‌تواند کافی باشد. اما درباره برنامه موشکی ایران چه می‌گویید؟ همچنان‌که شما اطلاعاتی بدست آورده‌اید که می‌گوید آنها طرحی برای گذاشتن کلاهک بر موشک‌ها دارند و محتملا یک برنامه سری موازی با برنامه اتمی خود دارند، اطلاعات سری موشکی در این باره چه به شما می‌گوید؟
** خوب، متاسفانه شما آنچه را نمی‌دانید، نمی‌دانید، و یک برنامه سری همان‌طور که از نامش پیدا است و بسیار سخت است تا مورد ارزیابی قرار گیرد. هیچ‌کس خواهان این نیست تا ببیند ایرانیان به آن توانایی دست یابند که دست به ساخت سلاح اتمی زیر پوشش انرژی غیر نظامی اتمی بزنند. و من فکر می‌کنم موضوع اصلی که ما باید واقعا روی آن متمرکز شویم همین است. و دلیل آنکه رئیس جمهور در سخنان اخیر خود در دانشگاه ملی دفاع درباره ضرورت نداشتن توانایی غنی سازی و فرایند دوباره سازی تاکید کرد همین است. زیرا این موضوع راه‌های گریز و نقاط ضعف در پیمان فعلی منع گسترش سلاح‌های اتمی است. بنابراین من فکر می‌کنم که موضوع مهم این است که معین گردد که آن تکنولوژی و ابزارها در دسترس دولت‌هایی که نتوانسته‌اند ثابت کنند که در پایبندی به معذورات بین‌المللی و وظایف خود قابل اعتماداند، قرار نمی‌گیرد. و این آن چیزی است که من فکر می‌کنم ما باید واقعا روی آن تاکید کنیم.
* آیا شما می‌گویید از یک برنامه موازی (موشکی) در ایران خبری نیست یا؟
** من فقط می‌گویم من راهی ندارم که بر آن اساس درباره چیزی که ما وضعیتش را نمی‌دانیم، قضاوت کنم. اون مشکل مربوط به سرویس اطلاعاتی است.
* و آیا شما می‌توانید بگویید که اگر وضعیت فعلی تا پاییز به درازا بکشد، دیگر وقت کشی کافی است و سازمان ملل باید با موضوع برخورد کند؟
** من نمی‌‌خواهم برای آن زمان‌بندی کنم. اما ما محتملا خواهان یک ارزیابی در تابستان هستیم تا روشن گردد ما در کجا ایستاده‌ایم و ببینیم تا کجا پیش رفته‌ایم. و اما من نمی‌خواهم برای آن زمان‌بندی کنم.
* آیا از ماهها سخن می‌گوییم یا سالها؟
** خوب، من دوباره می‌گویم که نمی‌خواهم برای آن زمان‌بندی کنم. بگذار ببینیم با دیپلماسی به کجا خواهیم رسید. ایران واقعا جدی است تا خواسته آنها را اجرا کند یا نه، خواسته‌ای که اروپاییان آن را تضمین‌های عینی می‌نامند، این تضمین‌ها بدین معنی است که آنان نمی‌توانند تکنولوژی آن کار را بدست آوردند. من فکر می‌کنم این آن چیزی است که ما باید مورد ارزیابی قرار داده و سپس می‌توانیم بگوییم کجا قرار داریم.
* آیا هیچ چیزی در تجربه برخورد با کره‌ای‌ها بوده است که شخص را وا دارد احساس کند که باید با ایران فوری‌تر برخورد گردد، و آیا هیچ خبر جدیدی از سفر شما به چین درباره کره بدست آمد؟ زیرا هر دو این کشورها یکی پیشاپیش آن را بدست آورده و دیگری (ایران) درصدد دستیابی است.
** کره‌ شمالی در این کار برای یک مدت بسیار طولانی بوده است. من فکر می‌کنم بیشتر افراد بر این باورند که سابقه آنها به دهه شصت برمی‌گردد. و به دلایل گوناگون هرگز این توانایی قبلا وجود نداشت تا بتوان با آن برخورد کرد از جمله یک جامعه بین‌المللی دو نیمه شده در گذشته مانع این کار بود. زمانی بود که شوروی‌ها و چینی‌ها به طریق گوناگون کره‌ای‌ها را در کارشان پشتیبانی می‌کردند. به عمد یا غیر عمد من در این‌باره نمی‌خواهم قضاوت کنم اما آنها قطعا کمک می‌کردند. اما اکنون وضع دگرگون گشته است. امروز من اما فکر می‌کنم شما وحدتی در مقاصد می‌بینید و به عکس همه می‌کوشند تا به ایران در این کار کمک نشود، نه تنها کمک نشود که توانایی دستیابی به سلاح را بدست آورند بلکه تلاش همه این است که آنها را از دستیابی به آن توان باز دارند. بنابراین بخشی از تجربه و درس این است که جامعه بین‌المللی در مورد کره به هنگام و سریع سازمان داده نشده چرا که جامعه بین‌الملل در دوران جنگ سرد و مسائل جورواجور دیگر دو نیمه بود. ایران و کره‌شمالی از منظر جهت‌گیری سیاسی‌اشان، نیز مختلف هستند. من فکر می‌کنم ایران در مقایسه با کره در برابر شورای امنیت شکننده‌تر و آسیب‌پذیرتر است. زیرا ایران دولت و کشوری نیست که بتواند در یک حالت انزوای کامل عمل کند. در حالی که کره‌شمالی قابلیت عمل کردن در انزوای محض را داشته است. بنابراین از چند نظر من فکر می‌کنم ما اهرم‌های بزرگ‌تر و کارآتری در برابر ایران داریم.
* اکنون که حکومتی در عراق است آیا آنها آزادند تا با ایران گفت‌وگو‌هایی انجام دهند؟ منظور من این است که موضع ما در این‌ باره چیست؟
** موضع ما این است که ما انتظار داریم آنها با هم گفتگو داشته باشند. ایران یک همسایه است. اما ایران باید بکوشد تا در پی روابطی شفاف و مطابق اصول همسایگی باشد نه روشی که در کارهایی که دولت عراق می‌خواهد انجام دهد کارشکنی و دخالت کند. و من واقعا فکر نمی‌کنم عراقی‌ها بخواهند تا یوغ صدام را با اطاعت از ملاهای ایران عوض کنند. به نظر من نمی‌رسد که آن موضوع مطرحی باشد. بله بسیاری از عراقی‌ها در دوران تبعید در ایران زندگی کرده‌اند، ایران روابطی با عراقی‌ها دارد و اما بسیاری دلیل وجود دارد که بگوییم ما شاهد آن نفوذ مورد نظر نخواهیم بود.
* هنگامی ‌که شما در هند بودید روابط هند و ایران نیز مطرح گشت، همین سوال قراردادهای نفت با هند و چین. آیا شما هیچ پیشرفتی در این‌ باره داشتید؟ آیا آن روابط توانایی ایالات متحده و یا حتی شورای امنیت را درباره اتمی ایران محدود نمی‌کند؟ هنگامیکه مثلا پای کشوری چون هند در میان است که شما یک روابط همکاری استراتژیک نویی با او دارید؟ آیا شما به هیچ پیشرفتی در این‌ باره با آنها رسیدید؟ شما چگونه می‌خواهید آن روابط را قطع کنید؟
** من نگرانی خودمان را در آن‌ باره مطرح کردم. هر کس می‌فهمد- و این تنها در متن سیاست ایالات متحده درباره ایران نیست- ایران به عنوان یک نیروی بی‌ثبات کننده در منطقه است که در حال یک پیشروی طولانی است. منظورم این است که هر کسی باید این موضوع را در نظر بگیرد و به آن توجه کند. ما باید مشکل کشورها را برای حل مساله انرژی‌شان درک کرده و به آنها در این‌ باره کمک کنیم. و اگر شما به چین یا هند یا هر اقتصاد در حال رشد دیگری مثل برزیل نگاه کنید همه جا یک تقاضا برای یک منبع باثبات انرژی می‌بینید. این خود یک دلیل است که ما در اینجا در همه محافل بحث و گفت‌وگوی انرژی را داریم و این به این سبب است که ما می‌خواهیم دریابیم چه کاری می‌توانیم در این‌ باره انجام دهیم و اگر نتوانی به کشورها کمک کنی تا گزینه‌های دیگر برای تقاضای انرژی‌شان بیابند، در آینده نیز دوباره دولت‌های دردسرساز از اهرم نیرومندی برخوردار خواهند بود.