معتقدم اصلاحات باید از سکوی دین آغاز شود

گروه سیاسی: امروز بشریت به این نتیجه رسیده که اگر بخواهد قدرت حاکم را محدود و از مفاسد قدرت مطلق جلوگیری کند، باید به دموکراسی تن دهد.
این سخن را محمدتقی فاضل میبدی در اجتماع ماهانه اصلاح‌طلبان در منزل عبدالله نوری عنوان کرد. وی سپس با بیان این مطلب که در اسلام تنها دو مدل خلافت و سلطنت وجود داشته است، گفت: خیلی از فقهای شیعه و سنی در طول تاریخ همیشه در صدد توجیه این دو شکل حکومت بوده‌اند و تنها مرحوم امام بحث جمهوریت را مطرح کرد. وی افزود: تعبیر غلطی که اخیرا در افکار عمومی منتشر شده، بحث مشروعیت و مقبولیت است. نمی‌دانم این مساله تفکیک مقبولیت و مشروعیت از کجا آمده است. بنده معتقدم حکومت یا قانونی است یا غیر قانونی؛ به این دلیل که پدیده‌ای کاملا عقلی است. اگر مردم حکومتی را پذیرفتند قانونی است.
عضو شورای مرکزی مجمع مدرسین و محققین حوزه علمیه قم در ادامه با اشاره به سخن شهید مطهری درباره شکل جمهوری و محتوای اسلامی حکومت ایران بعد از انقلاب، تصریح کرد: محتوای اسلامی داشتن یعنی این که حکومت در جامعه‌ای بر پا شده است که مردمش مسلمانند. این مردم حجاب را اختیار کرده‌اند و دستورهای دینی دیگر را سرلوحه زندگی‌شان قرار داده‌اند. دموکراسی یعنی احترام گذاشتن به ارزش‌هایی که مورد قبول اکثریت جامعه است. نمی‌توانیم بگوییم اگر دموکراسی در جامعه برقرار شود، باید مشروب‌فروشی‌ها را آزاد بگذاریم. در جامعه اسلامی اکثر قریب به اتفاق مردم با این امر مخالفند. حکومت باید به معتقدات مردم احترام بگذارد و اگر کسی بخواهد به این حریم تجاوز کند، می‌بایست با او برخورد شود. این معنی دموکراسی است.
وی در پاسخ به سوال یکی از حاضران درباره اذن تصرف در برخی امور مردم که در دین از آن خداوند دانسته شده است و این حق به صورت سلسله مراتب به پیامبر(ص)، امام علی(ع) و فرزندانش و در زمان غیبت به ولی فقیه منتقل می‌شود، با اعتقاد به این که بحث اذن تصرف در زندگی مردم بین فقهای شیعه و سنی محل اختلاف است، گفت: آیت‌الله خویی اذن تصرف فقیه را تنها به موارد اندکی محدود می‌دانست، مثل سرپرستی ایتام و مواردی از این دست. سوال من این است که چرا باید این بحث‌ها را فقهی کنیم که در جواب دادنش باز بمانیم.
چرا راهی را نرویم که خدا و پیغمبرش در برابر ما گذاشته‌اند. ما دنبال جامعه‌ای هستیم که مقاصد شریعت در آن حفظ شود، این که این مقاصد با چه شیوه‌ای حفظ می‌شود امری تجربی است. امروز بشریت می‌گوید بهترین شکل برای حفظ این مقاصد، جمهوریت است. خداوند که عقل را به بشر داده مطمئنا پای پدیده‌های عقلی را هم امضا کرده است. حجت‌الاسلام فاضل میبدی، در بخش دیگری از سخنانش با تقسیم‌بندی آیات قرآن به اخباری و انشایی، گفت: در سراسر قرآن بحث تعقل و تدبر جدی است. فکر می‌کنم کمتر کتاب آسمانی تا این حد جامعه را به، به کار‌گیری ابزار عقل دعوت کرده باشد. موضوعاتی هم که انسان به تعقل در آنها دعوت شده قابل توجه است.
انسان به تعقل در طبیعت، نفس خویش و ماورای طبیعت دعوت شده است. فاضل میبدی، در بخش دیگری از سخنانش با تاکید بر بازنگری در اعتقادات دینی جامعه، ادامه داد: در سال‌های گذشته چند بار خدمت آقای خاتمی گفتم شما که می‌گویید اصلاحات باید سیاسی باشد یا اقتصادی، من معتقدم باید اساسا اصلاحات از سکوی دین آغاز شود. اگر یک بازنگری کلی در مسایل دینی انجام نشود، هیچ اصلاحاتی در این کشور به سرانجام نمی‌رسد.
امروز در خاورمیانه یک جریان سنت‌گرا و جزم‌گرا در حال رسوخ است و در این فرآیند متفکران خوش‌فکر عرب در حال رانده شدن به حاشیه هستند. برای خروج از این وضعیت باید با این متفکران تعامل داشته باشیم. پس از بیست و هفت سال از پیروزی انقلاب هنوز نتوانسته‌ایم یک متفکر ایرانی را بدون دردسر به دانشگاه‌های جهان عرب بفرستیم و این جای تاسف دارد.