هشدار ایران به گروه 1+5

گروه سیاسى: وزیران خارجه پنج عضو دائم شوراى امنیت به اضافه آلمان در نشست روز چهارشنبه خود در پاریس تصمیم به بازگشت پرونده ایران به شوراى امنیت گرفتند. محمود احمدى‌نژاد رئیس‌جمهورى نیز در واکنش به این تصمیم اعلام کرد که در صورت نداشتن حسن نیت و صداقت طرف مذاکره، ملت ایران در سیاست‌هایش تجدیدنظر خواهد کرد. این نتیجه روز چهارشنبه هفته گذشته در محل وزارت خارجه فرانسه حاصل شد و پنج عضو دائم شوراى امنیت سازمان ملل به همراه آلمان تصمیم گرفتند، پرونده ایران را به شوراى امنیت ارجاع دهند تا اگر ایران نتواند با سرعت کافى به مجموعه پیشنهادى آنها پاسخ دهد، شوراى امنیت در مورد این پرونده تصمیم‌گیرى کند. چرا که به باور آنها هیچ گزینه‌اى جز بازگشت به شوراى امنیت سازمان ملل و ادامه دادن به روندى که اعلام کرده‌اند 2 ماه است به حالت تعلیق درآمده، وجود ندارد.فیلیپ دوست بلازى وزیر خارجه فرانسه در توضیح دیدار روز چهارشنبه 21 تیر ماه وزراى خارجه گروه 1+5 در پاریس که در واقع با گزارش خاویر سولانا مسئول سیاست خارجى اتحادیه اروپا در خصوص حاصل دیدارش با على لاریجانى آغاز شده بود از تصمیم‌شان مبنى بر این که قصد دارند مسئله هسته‌اى ایران را در دو مرحله دنبال کنند، سخن گفت. به گزارش ایسنا براساس این تصمیم‌گیرى مرحله اول شامل تصویب قطعنامه‌اى توسط شوراى امنیت است که در آن خواستار توقف غنى‌سازى اورانیوم در ایران مى‌شود و در مرحله دوم که به تهران بستگى دارد، اگر ایران تا اواسط مرداد ماه پاسخ منفى بدهد، قطعنامه‌اى را براساس بند چهارم آئین‌نامه سازمان ملل متحد به ایران پیشنهاد خواهند داد و همچنین به ماده 41 فصل هفت منشور سازمان ملل که مجموعه‌اى از تدابیر منفى ازجمله اقتصادى را شامل خواهد شد، تاکید مى‌کنند.
همچنین به گزارش مهر در این بیانیه با اشاره به دیدار اول ماه ژوئن آنها در وین که موافقت کردند یکسرى پیشنهادهاى فراگیر را به ایران ارائه دهند و پس از آن این طرح پیشنهادى توسط خاویر سولانا مسئول سیاست خارجى اتحادیه اروپا در تاریخ 16خرداد به مقامات تهران تحویل داده شد، آمده است که بسته پیشنهادهاى مذکور منافع مهمى را براى ایران دربر دارد. وزراى خارجه 5 کشور عضو دائم شوراى امنیت به همراه آلمان در بیانیه نشست پاریس خود ضمن بیان این که ایرانى‌ها به هیچ وجه همکارى جدى در زمینه ماهیت پیشنهادهاى گروه 1+5 از خود نشان نداده‌اند، ضمن ابراز ناامیدى در این زمینه اعلام کردند که چاره‌اى جز بازگشت به شوراى امنیت سازمان ملل ندارند و در عین حال تاکید کردند که اگر ایران تصمیمات آژانس بین‌المللى انرژى اتمى و شوراى امنیت را اجرا کند و وارد مذاکرات شود، آنها آماده توقف اقدامات بیشتر در شوراى امنیت سازمان ملل هستند و مجدداً از ایران خواسته‌اند که به پیشنهادهاى اصولى 1+5 پاسخ مثبت دهد. اشاره بیانیه وزراى خارجه 1+5 به ماده 41 فصل هفت منشور سازمان ملل و اجراى آن مى‌تواند اقداماتى مانند متوقف کردن تمام یا بخشى از روابط اقتصادى و ارتباطات کشور مورد نظر ازجمله ارتباطات هوایى و حتى پستى و قطع روابط سیاسى را به همراه داشته باشد.
واکنش رئیس‌جمهور به بیانیه اروپا
اما به رغم بیانیه پاریس که از سوى وزراى خارجه کشورهاى گروه 1+5 روز چهارشنبه هفته گذشته در طبقه دوم ساختمان وزارت خارجه فرانسه صادر شد، مقامات ایران نیز نسبت به بیانیه مذکور و نشست پاریس واکنش نشان داده‌اند. اگر چه اولین پاسخ به اظهارات مقامات اروپایى از سوى على لاریجانى دبیر شوراى عالى امنیت ملى پس از پایان سفرهاى اروپایى‌اش و ورودش به خاک تهران صورت گرفت، با این وجود شاید مهم‌ترین واکنش از جانب محمود احمدى‌نژاد رئیس‌جمهورى زمانى که در آذربایجان شرقى به سر مى‌برد صورت گرفته است. او روز پنجشنبه یعنى یک روز پس از گردهمایى وزراى خارجه پنج کشور عضو دائم شوراى امنیت سازمان ملل متحد به همراه آلمان در پاریس، در واکنش به تصمیم‌شان به آنها توصیه کرد که صبور باشند و البته چنین هشدار داد که اگر تنش ایجاد کنند تبعات آن متوجه خودشان خواهد بود. به گزارش ایسنا احمدى‌نژاد در شانزدهمین سفر استانى‌اش خطاب به اروپا اظهار داشت که «بدانید اگر ملت ایران به این نتیجه برسد که شما در پیشنهادهایتان حسن نیت و صداقت ندارید در سیاست‌هاى خود تجدیدنظر خواهد کرد.» او افزود: ما نمى‌خواهیم تنش ایجاد شود. آنها بدانند که نمى‌توانند به ملت ایران آسیب وارد کنند و هیچ قدرتى توانایى وارد کردن کوچک‌ترین آسیبى به ملت ایران را ندارد. رئیس‌جمهورى از تلاش ایران براى اینکه بررسى‌هایش درباره بسته پیشنهادى مثبت باشد سخن گفت و دوباره تاکید کرد که «اواخر مرداد نظر خود را اعلام مى‌کنیم.» او چنین ادامه داد: دبیرکل سازمان ملل از من خواهش کرد که در بررسى این پیشنهادها مثبت برخورد کنیم ما هم اعلام کردیم که اهل مذاکره هستیم و چیزى بیشتر از حقوق قانونى مان نمى‌خواهیم و در مرز قانون و حدود خود عمل مى‌کنیم. رئیس‌جمهورى از دخالت آمریکا در مسئله هسته‌اى ایران هم همچون گذشته انتقاد کرد و توصیه‌اى را خطاب بر آنها مبنى بر اینکه سعى نکنند اختلاف بیندازند، ما و اروپایى‌ها خودمان مسئله را حل خواهیم کرد، بیان کرد. به گزارش ایسنا او گفت: ملت ما اهل مذاکره است و براى مذاکره و بررسى پیشنهادهاى اروپا به زمان نیاز است چرا که مسئله‌اى که چندین سال سابقه دارد در چند ماه قابل حل نیست. محمود احمدى‌نژاد این نکته را نیز بیان کرد که در فضاى قانونى مذاکره مى‌کنیم و همه مسائل با گفت‌وگو و مذاکره قابل حل است.
دلیلى براى بدبینى نیست
على لاریجانى دبیر شوراى عالى امنیت ملى نیز که از نخستین روزهاى هفته قبل تور اروپایى‌اش را براى رایزنى درباره پرونده هسته‌اى ایران آغاز کرده بود چهارشنبه شب یعنى همان روزى که نشست پاریس براى بررسى نتایج دیدار او با خاویر سولانا در فرانسه در جریان بود به تهران بازگشت و همان طور که منوچهر متکى وزیر خارجه اعلام کرده بود، سعى کرد در مورد دیدارهایش و مذاکرات با سولانا در مورد بسته پیشنهادى 1+5 توضیحاتى ارائه کند اگر چه پاسخ‌هاى بیشتر را به زمان دیگرى موکول کرد. او پس از دیدار بار دومش با خاویر سولانا در بروکسل که سه شنبه گذشته و یک روز قبل از نشست پاریس برگزار شده بود در یک کنفرانس خبرى گفته بود که پیشنهاد اروپا شامل ابهاماتى است که باید حل شود، هر چند که او پیش از آغاز مذاکراتش با سولانا که این بار خصوصى و در ضیافت شام دونفره نبود و با حضور نمایندگان اروپا صورت گرفت اظهار داشته بود که هیچ دلیلى براى بدبینى وجود ندارد. در هر حال به گزارش ایسنا على لاریجانى که پس از دیدارش با اروپایى‌ها دید کلى پیشنهادات را قابل پذیرش خوانده و آن را داراى یک هسته مرکزى مناسب توصیف کرده است، گفته مى‌شود که تنها مشکل بسته پیشنهاداى کشورهاى گروه 1+5 را تعلیق غنى‌سازى اعلام مى‌کند.
عکس‌العمل متقابل ایران
اما این تمام مطالب گفته شده از سوى على لاریجانى نیست. او هم همچون رئیس‌جمهورى در واکنش به بیانیه گروه 1+5 چنین تاکید کرد: هرگونه رفتارى که مسیر مذاکره را منصرف کند، عکس‌العمل متقابل ایران را در پى خواهد داشت. به گزارش فارس او در خصوص دور بعدى مذاکرات با اروپا نیز اظهار داشت: قرار است دور بعدى مذاکرات پس از مشورت سولانا با طرف‌هاى دیگر مشخص و به ما اعلام شود. همچنین به گزارش مهر وى در پاسخ به پرسشى که اشاره به اظهارات رئیس‌جمهورى مبنى بر تغییر رویکرد ایران داشت، گفت: طبیعى است اگر عده‌اى بخواهند عزمشان را در پیچیده کردن مسئله نشان دهند صدمه مى‌دهند و این گونه رفتارها به اعتمادى که به وجود آمده است صدمه مى‌زند. دبیر شوراى عالى امنیت ملى در پاسخ به این که آیا خروج از ان‌پى‌تى ممکن است یکى از انتخاب‌هاى ایران در برابر افزایش فشار غرب باشد، گفت: ما هیچ‌گاه در این خصوص صحبت نکرده‌ایم. ما ان‌پى‌تى را میثاقى مناسب براى فعالیت هسته‌اى مى‌دانیم ولى روش‌هاى مختلفى به عنوان واکنش در برابر افزایش تهدیدها در نظر داریم.
افشاى جزئیات بسته 1+5
در همین حال اگرچه قرار بود ایران و اعضاى گروه 1+5 به قول خویش مبنى بر فاش نکردن جزئیات بسته پیشنهادى اروپا، آمریکا، روسیه و آلمان به ایران پایبند باشند با این وجود پاسخ‌هاى ایران و روند مذاکرات على لاریجانى و خاویر سولانا که به گفته مقام‌هاى اروپایى و آمریکایى دلسردکننده بوده موجب شد تا روز گذشته بخشى از جزئیات این بسته توسط شوراى امنیت سازمان ملل متحد اعلام شود و بسته مذکور به رغم اصرار دو طرف مبنى بر محرمانه بودن آن باز شود. به گزارش مهر به نقل از خبرگزارى رویترز در این پیشنهادات آمده است که به حق ایران براى توسعه انرژى هسته‌اى صلح‌آمیز و هماهنگ با تعهدات ایران در معاهده منع گسترش سلاح‌هاى هسته‌اى موسوم به ان‌پى‌تى احترام مى‌گذاریم و در این راه از توسعه یک برنامه انرژى هسته‌اى غیرنظامى در ایران حمایت خواهیم کرد. این پیشنهادات مى‌افزاید: موافقت مى‌کنیم که بحث درباره موضوع هسته‌اى ایران را در شوراى امنیت به حال تعلیق درآوریم و ایران باید متعهد شود تمام نگرانى‌هاى مهم آژانس را از طریق همکارى کامل با این نهاد برطرف کند. همچنین در این بسته حمایت از ساخت رآکتورهاى برق آب سبک جدید در ایران، توسعه یک نیروگاه هسته‌اى غیرنظامى، مدیریت پسماند سوخت مصرف شده هسته‌اى و رادیواکتیو، تضمین‌هاى سوخت، تجدیدنظر در ضرب‌الاجل و مهلت به ایران، همکارى‌هاى امنیتى منطقه‌اى و بهبود دسترسى ایران به اقتصاد، بازار و سرمایه بین‌المللى، همکارى در زمینه صنعت هوایى غیرنظامى و تجدید ناوگان هوایى ایران اشاره شده است.
ائتلاف بر سر ایران
و نکته پایانى اینکه امروز نشست گروه هشت با شرکت هشت کشور صنعتى جهان در سن پترزبورگ روسیه آغاز مى شود و حل مسئله اتمى ایران و کره شمالى از جمله موارد مهم مورد بحث در این نشست خواهد بود. بیانیه گروه 1+5 که حاصل نشست چهارشنبه گذشته پاریس است، بر نتیجه اجلاس سن پترزبورگ در مورد ایران تاثیرگذار خواهد بود. هر چند که سران روسیه و چین همچنان مخالف مجازات‌هاى سنگین در مورد ایران هستند، با این حال رئیس‌جمهورى آمریکا معتقد است که اعضاى شوراى امنیت در اقدام علیه ایران با یکدیگر اتحاد کامل دارند و به ایران در این خصوص هشدار داد که چنانچه ایران با پیشنهادات مذکور موافقت نکند، مسیرهاى دیگرى طى خواهد شد. عدم صحبت از تحریم نظامى علیه ایران از جمله مواردى است که به گفته دیپلمات‌ها مورد اختلاف اعضاى شوراى امنیت است و نشست امروز گروه هشت در سن پترزبورگ روسیه مى‌تواند به مکانى براى حل اختلافات آنها تبدیل شود.