منافع روسیه در حل مسأله هسته‌ای ایران

یک روزنامه روس نوشت: با وجودیکه غرب بشدت می‌کوشد با طرح ساختن به اصطلاح «طرح روسیه» به اهداف خود در خصوص برنامه‌ هسته‌ای ایران دست یابد، ولی منافع مسکو ایجاب می‌کند تا واقعاً به حل و فصل این مسأله علاقمند باشد. به نوشته روزنامه گازیه تا، مقامات ایارن اعلام کرده‌اند قصد ندارند روند تولید سوخت هسته‌ای مورد نیاز خود را جایی در خارج از مرزهای خویش انجام دهند. تهران تنها در این صورت حاضر است با روسیه که پیشنهاد انجام بخشی از غنی‌سازی را در خاک خود داده، به مذاکره بپردازد.
به نوشته این روزنامه، اگر اصلی‌ترین بخش از غنی‌سازی سوخت هسته‌ای ایران در خاک روسیه انجام شود، طبیعی است که این طرح دقیقاً متعلق به روسیه است. ولی باید توجه داشت که اصل این نظریه از مدتها قبل در میان کارشناسان روسی و غربی مطرح بوده است و احتیاط مسکو در قبال آن نیز کاملاً‌ قابل درک می‌باشد. هر چند در خود روسیه اصطلاح معروف «طرح روسیه»‌ بکار برده نمی‌شود، ولی شرکای غربی مسکو بشدت علاقمندند که از این عبارت استفاده کنند. در هر صورت مسکو بی‌تردید به حل و فصل مسأله هسته‌ای ایران علاقه خاصی دارد و این امر هم طبیعی است، چرا که مسکو در صورت موفقیت می‌تواند با یک تیر دو نشان بزند: از یک سو روابط تجاری- بازرگانی نزدیک خود با تهران را بویژه در زمینه هسته‌ای حفظ نماید و از سوی دیگر از بروز اختلاف با شرکای غربی‌اش، بویژه آمریکا اجتناب ورزد. مقامات غرب نیز به این علاقمندی پی برده و سعی دارند از آن به نفع خود استفاده کنند. چرا که اگر «طرح روسیه» با شکست مواجه شود، به نظر آنان می‌توانند روسیه را با خود همسو کنند.
این روزنامه در ادامه می‌افزاید: «مسأله اینجاست که فقدان انگیزه‌های مضاعف برای جلب موافقت تهران در این قضیه کاملاًَ مشهود است. بویژه اگر مذاکرات ایران و سه کشور اروپایی را با مذاکرات شش جانبه که به منظور حل و فصل مسئله هسته‌ای کره شمالی در پکن برگزار می‌شود مقایسه نماییم، تضمینهایی که در رابطه با پیونگ یانگ مطرح می‌شود،‌ هرگز در خصوص تهران دیده نمی‌شود. این تضمینها عبارتند از: تضمین امنیتی، عادی سازی روابط با آمریکا، کمکهای اقتصادی قابل توجه و همکاری در عرصه انرژی و حتی ساخت نیروگاه با رآکتورهای آب سبک. تفاوت در برخوردها در قبال ایران و کره شمالی در حالی از سوی واشنگتن اعمال می‌شود که هر دو این کشورها از دیدگاه بوش جزو «محور شرارت» قرار گرفته‌اند و دولت آمریکا با هیچ کدام روابط دیپلماتیک ندارد.
هر چند دولت ‌آمریکا از ایجاد انگیزه مثبت برای متقاعد نمودن ایران استفاده نمی‌کند، ولی روسیه اقدامات دیپلماتیک زیادی انجام داده است تا بر تصمیم‌گیری‌های تهران در این خوصص تأثیر بگذارد. از جمله این انگیزه‌ها می‌توان از تضمینهای امنیتی و یا عادی سازی روابط اقتصادی یاد نمود. جرج بوش می‌توانست از چنین مسائلی زمانی که «طرح روسیه» را مورد تأیید قرار داد سخن بگوید، ولی به هر ترتیب واشنگتن از نشان دادن چنین چراغ سبزی خودداری می‌کند.» این در حالی است که نخست‌وزیر فرانسه اظهار داشت، در صورتی که تهران طرح پیشنهادی اروپا را بپذیرد توافق با ایران بر سر برنامه هسته‌ای‌اش ممکن است. دومینیکو دوویلپن، نخست‌وزیر فرانسه به سی.‌ان.ان گفت: من فکر می‌کنیم که امکان یک معامله وجود دارد، پیشنهادی توسط اروپا ارایه شد که فکر می‌کنم به نفع جامعه بین‌المللی و به نفع ایران است که این پیشنهادها را بپذیرد. دوویپلن افزود: اگر آنها نپذیرند، سپس ما مجبوریم به شورای امنیت سازمان ملل برویم. وی درباره اعمال تحریم احتمالی علیه ایران که توسط سازمان ملل درباره آن تصمیم‌گیری می‌شود افزود:‌ عامل کلیدی دیپلماسی وجود دارد که به شما می‌گوید هرگز آنچه می‌خواهید انجام دهید را پیش پیش نگو.
از سوی دیگر وزیر امور خارجه انگلیس مدعی شد که ایران مسلماً در حال توسعه موشک‌های دوربرد است. وزیر امور خارجه انگلیس در تأکید بر این ادعا که تهران در حال استفاده از برنامه هستی‌اش برای توسعه سلاح‌های هسته‌ای است، درنگ کرد. استرا در پاسخ به سوالی در مجلس عوام انگلیس مبنی بر این که چه طرحی برای ایران که سلاح‌هایی را توسعه داده که می‌تواند سواحل جنوبی انگلیس را هدف قرار دهند دارد، گفت: این واقعیت که ایران در حال توسعه موشک‌های دوربرد است مسلم است، ‌اما اینکه آن‌ها در حال استفاده از برنامه هسته‌ای‌شان به منظور توسعه سلاح‌های هسته‌ای هستند، هنوز قطعی نشده است. استرا ادعا کرد: وقایع زیادی وجود دارد که ایران خصومت قابل توجهی را در اذهان جامعه بین‌المللی ایجاد کرده است. وی با ابراز این ادعا که ایران در حال کنترل آن مطلوب است. اظهارات استرا بعد از آن مطرح شد که ایران طرح توافقی را که به روسیه اجازه پیشبرد غنی‌سازی اورانیوم می‌داد، رد کرد.