زنان برابری نمی‌خواهند

نگاهی به سیر تاریخی امور زنان در یونسکو
وی یکی از مهم‌ترین برنامه‌های یونسکو را تساوی حقوق زن و مرد دانست و گفت: در دهه 1950 تا 60 یونسکو نشان داد زن و مرد در اصل اختلافی با هم ندارند و عقاید جبری که زن را مطلقا زن و مرد را مطلقا مرد توصیف می‌کند ناشی از مردمسالاری و آداب و رسوم است که باید در آن تجدیدنظر شو د به همین جهت یونسکو تلاش کرد هم برابری زن و مرد را نشان می‌دهد و هم برای تربیت زنان تسهیلاتی ایجاد کرد. نراقی افزود: در همین راستا یونسکو در سال 1949 اعلامیه جهانی حقوق بشر را توام با مجمع عمومی سازمان ملل به تصویب رساند و در سال 1958 کنوانسیون حذف تبعیض را به نفع زنان ملغی اعلام کرد این مطالعات منجر به تنظیم کنوانسیون حقوق سیاسی زنان در سال 1954 شد. ضمنا از نظر علمی یونسکو از سال‌های اول تاسیس خود قسمتی را تحت عنوان مبارزه با نابرابری دختران با پسران در آموزش و پرورش در یونسکو تاسیس کرد و اعتبارات مهمی به این برنامه تخصیص داد.
تبعیض جنسیتی در آموزش و پرورش
این عضو یونسکو اظهار داشت: بعد از مبارزه یونسکو علیه تبعیض نژادی این سازمان همین رویه را در سال 1960 در آموزش و پرورش دنبال کرد و واحدی مخصوص برای هماهنگی و فعالیت فرهنگی زنان ایجاد کرد همچنین در این دوره می‌کوشید نقش زنان را در توسعه اقتصادی پررنگ جلوه دهد و تاکید کرد که زن‌ها می‌توانند در جامعه نقش موثری را ایفا کنند وی به نقش زن در توسعه اقتصادی اشاره کرد و گفت:
در سال‌های 1970 برداشت جدیدی از نقش زنان آشکار شد. موج جدیدی تحت عنوان زن‌ستایی ـ جامعه‌شناسان مفاهیم جدیدی در رابطه با زنان مطرح کردند به طوری که نقش زن و مرد در برخی از مواقعه تغییر یافت و به جای نقش جنسی رابطه زن و مرد جای آن را گرفت و در طول این دهه همکاری و همراهی زن و مرد مورد قبول واقع شد. احسان نراقی افزود: اما فعالیت یونسکو و برنامه‌های آن در خصوص زنان به این جا ختم نشد و طی سالیان بعد قوت بیشتری یافت. در سال 1975 از سوی سازمان ملل آن سال به عنوان سال زنان شناخته شد و طی آن یونسکو تلاش خود را برای بالا بردن اعتبار زنان مضاعف نمود. نراقی تصریح کرد: همچنین یونسکو طرحی را برای توسعه آموزش و پرورش به نام حقوق زن عنوان کرد و این ابتکارات با روز زن در یونسکو شدت بیشتری یافت و دولت‌ها نیز به اهمیت زنان جامعه بیش از پیش پی بردند. در دهه 180 احزار قابلیت و مهارت در میان زنان بالا گرفت در طول این دهه سازمان ملل دو کنفرانس در خصوص لغو هرگونه تبعیض علیه زنان برگزار کرد. وی در این خصوص افزود: آموزش عالی نیز مطالبی را در اختیار دختران جوان قرار داد تا به واسطه قابلیت‌ها ارتقا یابند اهمیت یونسکو به زنان تا جایی پیش رفت که این سازمان به اشاعه کتابچه‌هایی که وضع زنان را در کشورهای جهان سوم بررسی کرد پرداخت. طی دهه 90 نیز اقدامات قابل توجه و مهمی را نسبت به حقوق مرد و زن انجام داد و در مقابل اجحاف و خشونت‌هایی که علیه زنان می‌شد برنامه‌هایی ارائه کرد. نراقی اظهار داشت: در واقع برنامه‌های یونسکو برای زنان باعث شد آنها ضمن امکان مشاغل جدید در کار و حرفه خود ترقیات چشمگیری داشته باشند و از عنصری انفعالی به عنصری فعال تبدیل شوند و این جریان سوءاستفاده از زنان و دختران را که تا آن زمان مرسوم بود منسوخ اعلام کرد.
احسان نراقی در پاسخ به این سوال که چرا زنان ایرانی در یونسکو تا به حال نقشی نداشته‌اند گفت: در حال حاضر ریاست بخش زنان یونسکو به عهده یک زن ایرانی است و این سازمان هیچ تبعیضی نسبت به زنان جهان قائل نشده اگر هم جایگاه زنان ایرانی کمرنگ‌تر از حد معمول جلوه کرده است. مقصر کمیسیون ملی است که محدودیت‌هایی را ایجاد کرده است. وی در خصوص نفوذ آمریکا در تصمیم‌گیری‌های این سازمان تصریح کرد: یونسکو مانند سازمان ملل نیست که اعضایش حق وتو داشته باشند و حق ملل دیگر را ضایع کنند. یونسکو مدافع حقوق ملت‌هاست نه دولت‌ها.
گفتنی است بعد از جنگ جهانی دوم میلیون‌ها نفر از مردم بی‌گناه به خاطر اعتقادات و تفکراتشان به فجیع‌ترین وجه قربانی و یا محکوم به ترک بلد و موطن خود شدند به طوری که مورخان گفته‌اند نوع این ظلم و ستم تقریبا از نظر میزان و تنوع در تاریخ بشریت بی‌سابقه بوده است.
از این رو فرا رسیدن صلح و آگاهی جهانیان از کیفیت و وسعت جنایات جنگ فکر و ذکر همه را در عوض مجازات جنایتکاران متوجه اجتناب از چنین حوادثی در آینده بشریت کرد. مردمان دوراندیش هم به جای انتقام به قول ابوالفضل بیهقی به چاره درد می‌اندیشیدند.
و نقطه عطف همه اندیشه‌ها تهمیدات لازم در جهت امنیت جهانی و تامین صلح پایدار بود که با برقراری اولین اجلاس سازمان ملل متحد در آوریل سال 1945 در سانفرانسیسکو از قوه به فعل درآمد و چون یکی از عناصر صلح پایدار را این مجمع دانش و بینش بشر می‌دانست، تخصیص سازمان وسیعی را برای همکاری‌های علمی و آموزشی و فرهنگی میان ملل جهان اساسی و ضروری تشخیص داد و به دولت انگلستان و فرانسه ماموریت داد تا به طور مشترک اقدام به تاسیس آن بنماید به این منظور به دعوت این دو کشور در نوامبر همان سال یعنی سال 1945 کنفرانس برای ایجاد یونسکو مرکب او نمایندگان 43 کشور در لندن تشکیل شد. (مرحوم دکتر علی اکبر سیاسی به نمایندگی ایران در این مجمع شرکت کرد و بنا به گفته ناظران تاثیر قوی در تدوین اساسنامه و مقررات این سازمان داشت) ایالات متحده آمریکا نظیر اکثر کشورها با وجو و شعف فراوان از این اقدام استقبال گرد و یکی از نویسندگان و شاعران خود را به نام آرشی بد ماک لاید که ریاست کتابخانه کنگره را به عهده داشت به این کنفرانس اعزام داشت.
وی در اولین نطقش در این مجمع گفت: ماموریت ما این است که سازمانی به وجود آوریم که میان همه ملل جهان تفاهمی به وجود آورد البته منظور من از ملتها دولتها نیست، حتی دانشمندان و نخبگان هم نیست بلکه مردمی‌اند که نمایندگان تمام عیار انسانیت در هر کشوری می‌باشند کسانی که هدفشان از زندگی همزیستی مسالمت‌آمیز با دیگر آنهاست. به همین جهت هدف از تاسیس سازمان یونسکو ایجاد همبستگی و تفاهم در میان مردم جوامع مختلف به دور از تعصبات پوچ گذشتگان بود، اساسنامه و تشکیلات این سازمان و شهر پاریس به عنوان مقر دبیرخانه آن در 16 نوامبر 1945 به تصویب رسید و نوامبر سال بعد اولین مجمع عمومی یونسکو در پاریس تشکیل شد.
نخست‌وزیر فرانسه مردی فرهیخته که نه فقط رهبر حزب سوسیالیست فرانسه بود بلکه از نویسندگان مشهور هم به شمار می‌رفت بنام لئون بلوم در نطق افتتاحیه‌اش گفت اعتراض ما به جنگ خانمانسوز گذشته این بود که نشان دهیم چگونه فرهنگ و دانش می‌تواند برخلاف مصالح مشترک انسانها به کار رود، برای رسیدن به روح همبستگی جهانی توسعه موسسات آموزشی و علمی و فرهنگی لازم است به شرط آن که حرکتی به سوی دموکراسی و آزادی و عدالت و ترقی را این همبستگی همراهی کند. در این صورت است که ما می‌توانیم ادعا کنیم که در راه سعادت جامعه بشری صادقانه قدم برداشته‌ایم. برای بهتر نشان دادن جو سیاسی آن زمان و تنفر عمیق ملل اروپایی از جنگ در اینجا بی‌مورد نمی‌دانم به دشمنی دیرین دو کشور اروپایی با یکدیگر اشاره کنم و نشان دهم که چگونه عقل و تدبیر عده‌ای از مردان روشن ضمیر به این دشمنی پایان داد و آن دشمنی آلمان با فرانسه بود که از سال 1870 تا سال 1945 این دشمنی سه جنگ طولانی و خونین را به وجود آورده بود.
بلافاصله بعد از جنگ جهانی دوم عده‌ای از سیاستمداران دوراندیش این دو کشور به طور محرمانه با هم جمع شدند تا بتوانند با مطالعه و بررسی به این دشمنی پایان دهند. تمام عوامل دشمنی فرو می‌ریزد و یخها میان این دو ملت آب می‌شود. این موفقیت یونسکو را در ابتدای تاسیس‌اش تشویق به توسعه برنامه جوانان کرد و توجه مسئولان یونسکو را بیش از پیش معطوف به کمیسیون یونسکو در کشورها کرد.
کمیسیونی که در آن نمایندگان، دانشمندان، ادبا، استادان، هنرمندان و روزنامه‌نگاران شرکت و حضور یافتند. و کشورهای عضو چنین کمیسیونی را مسئول تماس و همکاری میان کشورها و یونسکو دانستند، بی‌جهت نبود که از تمام سازمان‌های بین‌المللی تنها یونسکو بود که ایجاد کمیسیون ملی در هر کشور از اهم فعالیت‌های این سازمان شد. زیرا اهمیت یونسکو از این فکر نشات گرفته بود که بنیانگذارانش از ابتدای تاسیس به دنبال برقراری ارتباط با دولتها به عنوان رابط میان یونسکو و دولتها نبودند بلکه آنچه مهم بود ارتباط با جامعه مدنی و مردم کشورهای دنیا بود به همین دلیل یونسکو از بدو تاسیس به عنوان تشکلی فرهنگی و اجتماعی اهمیت زیادی یافت و این سازمان‌ به عنوان بیدارکننده ملتها و سوق دادن آنها به سوی همبستگی جهانی شناخته شد.