بدون بومی کردن اندیشه‌های سیاسی هیچ ملتی پیشرفت نمی‌کند

عزت‌الله سحابی گفت: اگر بومی کردن اندیشه‌های سیاسی ـ که از عوامل و لوازم پیشرفت دموکراسی است ـ صورت نگیرد، هیچ ملت و فردی پیشرفت نمی‌کند.
به گزارش "ایلنا"، عزت‌الله سحابی در مراسم گرامیداشت یکصدمین سالگرد پیروزی انقلاب مشروطیت ایران که در دفتر جامعه زنان انقلاب اسلامی برگزار شد، با بیان اینکه امروز یکصد سال از مشروطه می‌گذرد و ما در برخی موارد هنوز در جای اولی هستیم که مشروطه شروع شد، گفت: مشهور است که در کشورهای جهان سوم تجربه اثری ندارد و سال‌ها جریاناتی در این کشورها تکرار می‌شود که در گذشته هم تکرار شده است، در حالی که آغاز هر حرکت و پیشرفتی، عبرت‌آموزی از تجربه است.
اگر تجربه مورد توجه قرار نگیرد و از آن درس و عبرتی فرا گرفته نشود، همان اشکالات گذشته ادامه می‌یابد و آن اختلافات که در بین احزاب تازه تاسیس آن موقع هم بود، اکنون نیز تکرار می‌شود.
این فعال ملی مذهبی با بیان اینکه انقلاب مشروطه ایران خیلی زود به نتیجه رسید و با همان سرعت که پیروز شده بود، به شکست انجامید، گفت: این شکست تنها مربوط به رهبران و گردانندگان مشروطیت نبود و ضربه بزرگ، خارج از مشروطه به مشروطه وارد شد.
سحابی اظهار داشت: نخستین حمله و ضربه‌ای که انقلاب مشروطیت خورد از ناحیه امپریالیسم و استکبار بود که بر اساس قرارداد 1907 نیروهای روسیه و انگلستان وارد ایران شدند.
وی افزود: ضربه دومی که خارج از مشروطه‌خواهان به انقلاب مشروطه وارد شد، کودتای 1299 و ضربه سوم تغییر سلطنت و انتقال آن به سلسله پهلوی بود.
سحابی با بیان اینکه یکی از اشکالات مشروطه این بود که اندیشه مردم‌سالاری، اندیشه وارداتی بود، گفت: نظام مردم‌سالاری معطوف به تحولات اجتماعی و اقتصادی در داخل جامعه و رشد طبقات شهری، روشنفکری، کارخانجات و بازرگانان است. معمولا اقشار جدید که می‌آیند و حرفه جدید ایجاد می‌شوند، خواست‌ها و مطالبات خاص خود را مطرح می‌کنند که این در ایران اتفاق نیفتاده بود اما مردم از ظلم و ستم و استبداد مطلقه به ستوه آمده بودند و فقر و بیکاری بر مردم فشار می‌آورد.