مبالغه در تهدید کرۀ‌شمالی

* برنامۀ سلاح‌های هسته‌ای کرهء شمالی تا چه میزان امنیت آمریکا و جهان را تهدید می‌کند؟
** من فکر می‌کنم که این تهدیدی اغراق شده است. با وجود این، رژیم کرهء شمالی رفتاری غیرمسوولانه داشته است. قطعنامه‌ای که در تاریخ 14 اکتبر توسط شورای امنیت تصویب شد، قطعنامه‌ای جامع و متناسب بود. من امیدوار هستم این قطعنامه تحقق یابد و کرهء شمالی تحریم نشود، زیرا که معتقد هستم تحریم اشتباه خواهد بود. ما باید تمایلات کرهء شمالی را در نظر بگیریم،. اگر این کار را نکنیم موجب انزوای این کشور خواهیم شد.
اکنون هنگام آن رسیده تا نوعی ضمانت امنیتی به کره بدهیم و کمک کنیم تا تمام مشکلاتی را که این کشور با آن روبه‌رو است، عنوان کند.
* ابتکارات خلع‌سلاح هسته‌ای شما در سال‌های دهه ء80 موجب شد تا مسابقهء تسلیحاتی آمریکا - اتحاد جماهیر شوروی پایان یابد و الگویی برای بازرسی‌های تسلیحاتیایجاد کرد. اکنون فکر می‌کنید برای جلوگیری از بن‌بست بین آمریکا و افزایش توان هسته‌ای کشورهایی همچون کرهء شمالی و ایران چه باید کرد؟
** اولین اقدام، مذاکره و گفت‌وگو است. همان‌طور که ما در نوامبر سال 1985 در ژنو این کار را انجام دادیم و دو روز بعد بیانیهء مهمی را به امضا رساندیم که نتیجهء گفت‌وگوها بود. در این بیانیه آمده بود که «جنگ هسته‌ای پیروز نمی‌شود و هرگز نباید چنین جنگی اتفاق افتد.» دستاورد بسیار جالبی بود. ما تمام اختلافات یک دهه را طی دو روز از میان برداشتیم. شما به روند مذاکرات اطمینان دارید و می‌دانید که این اقدام به راستی یک سیاست است و بازی نیست. ولی امروزه یک کشور به تنهایی از امنیت خود مطمئن نیست.ما باید در چارچوب پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای و در سایهء حمایت شورای امنیت سازمان ملل اقدام کنیم. کشورهایی که عضو باشگاه هسته‌ای نیستند با دیدن اعضای این باشگاه تصمیم می‌گیرند تا سلاح‌های هسته‌ای به دست آورند.آمریکا کشورهای دیگر را به مشارکت طلبیده و با آن‌ها همکاری می‌کند. تصور کنید که یک کشور در جهان می‌خواهد نقطه نظرات خود را با توجه به منافعش بر دیگران تحمیل کند، این امر سراسر اشتباه است.
* درسال‌های دههء80 پیشرفت قابل توجهی به سمت دموکراسی در سراسر جهان وجود داشت. ارزیابی کنونی شما از احتمال توسعهء دموکراسی و مفید بودن آن در زمان فعلی چیست؟
** در دهه‌های پایانی قرن بیستم، دیکتاتوری و اقتدارگرایی در بیش از 100 کشور از میان برداشته شد. روند دموکراتیک در تمام قاره‌ها گسترش یافت. ولی این پیروزی خیلی زود پایان یافت. شما سازمان‌های دموکراتیکی را می‌بینید که اکنون به سختی می‌توان گفت که دارای ساختاری دموکراتیک هستند. مردم شاهد پیشرفتی نبودند و در بسیاری از کشورها مردم گفتند که «ما به دموکراسی نیاز نداریم ولی به غذا برای کودکانمان نیاز داریم.» من با این امر موافق نیستم ولی این مساله را به خوبی درک می‌کنم. تا زمانی که فقر و عقب‌ماندگی وجود داشته باشد، دموکراسی ارزشی ندارد.
شما نمی‌توانید با استفاده از تانک و موشک دموکراسی را تحمیل کنید. دموکراسی بسته فوری و آماده نیست. دموکراسی باید در یک کشور رشد یابد. این امر به سطح توسعهء کشور، فرهنگ و تفکر مردم بستگی دارد. اصول و قوانین یکسان هستند ولی هر کشور باید الگوی دموکراسی خاص خود را توسعه دهد. دوستان ما در آمریکا هنوز این مساله را به طور کامل درک نکرده‌اند.
* سال‌ها، اتحاد جماهیر شوروی در جنگ با افغانستان بود و در پایان نیز، هیچ‌کدام از طرفین به توفیق واقعی دست نیافتند. آیا در رابطه با افغانستان هیچ نصیحتی برای آمریکا دارید؟
** در افغانستان، باید مطمئن شویم که تمام گروه‌ها و فرقه‌های مختلف آن کشور با یکدیگر متحد می‌شوند نباید تلاش کرد تا مدل دموکراسی آمریکایی را در افغانستان پیاده کرد. دموکراسی آمریکایی مناسب مردم آمریکاست ولی این کشور ساختار و تاریخ خاص خود را دارد و مردم افغانستان ذهنیات خود را دارند.
* چه طور شد که شما جایزهء جهانی زنان را مطرح کردید؟
** در یکی از سفرهایم به اتریش، برای گروهی از جوانان که ایدهء جالبی داشتند تا به نحوی مایهء دلگرمی مردم شوند دربارهء زندگی واقعی و قهرمانان واقعی صحبت کردم. فکر کردم و به این نتیجه رسیدم که این پروژه بسیار جدی است من احساس می‌کنم که اشتباه نکرده‌ایم. در ابتدا، مردان مطرح بودند، مردانی که در معرض خطر بودند. _ و خیلی زود جان می‌باختند، بسیاری از آن‌ها با مشکلات جدی روبه‌رو بودند و بسیاری نیز با بیماری دست و پنجه نرم می‌کردند. اولین ایده این بود که به مردها امید و دلگرمی دهیم و از آن‌ها حمایت کنیم. پس از برگزاری سه مراسم ویژه برای اهدای جایزهء جهانی مردان، به این نتیجه رسیدیم که زنان نیز به جایزهء جهانی نیاز دارند.
* به نظر شما، مهم‌ترین مساله‌ای که زنان در حال حاضر با آن روبه‌رو هستند چیست؟
** چالش جهانی امنیت، فقر و عقب‌ماندگی و بحران زیست‌محیطی. این‌ها مسایلی است که تمام انسان‌ها با آن مواجه هستند. زنان، کودکان و تمام مردم چنین بحران‌هایی را باید تحمل کنند. من فکر می‌کنم مشکلات خاصی که زنان با آن روبه‌رو هستند برداشتن موانع مختلف در زندگی اتخاذ تصمیم مهم که زندگی خود و خانواده را تغییر دهند و این‌که هیچ‌گاه از حقوق برابر در مقابل کار برابر برخوردار نیستند.
*در مذاکراتتان با مارگارت تاچر، نخست‌وزیر سابق انگلیس، دربارهء‌کاهش سلاح‌های هسته‌ای، او گفت که ایدهء شما مبنی بر جهان بدون سلاح هسته‌ای یک «خیال‌پردازی آرمانگرایانه» است. با توجه به مسایل جهانی، آیا شما با او موافق هستید؟
** در آن زمان به تاچر گفتم: «من متعجبم که نخست‌وزیر یک کشور دموکراتیک، کشوری که دموکراسی ابتدا از آن‌جا نشات گرفت با خیالی آسوده به مخفیگاه هسته‌ای خود تکیه زند و هر لحظه بتواند این سلاح‌ها را منفجر کند.»
هنوز هم فکر می‌کنم تاچر اشتباه کرده است.