شوالیه‌هاى رایانه‌اى ناتوى فرهنگی

مهندس مهدى حق‌وردى طاقانکى / http://mhta.persianblog.com
گروه سیاسی: رهبر انقلاب اسلامى حضرت آیت الله خامنه اى در جمع دانشگاهیان و دانشجویان استان سمنان با اشاره به ناتوى فرهنگى در این باره فرمودند:
«باندهاى بین المللى زر و زور که براى تسلط بر منافع ملتها سازمان نظامى ناتو را تشکیل داده بودند ، اکنون براى نابودى هویت ملى جوامع بشرى و تحقق بیشتر اهدافشان درپى تشکیل «ناتوى فرهنگی» هستند تا با استفاده از امکانات زنجیره اى ، متنوع و بسیار گسترده رسانه ای، سررشته تحولات سیاسى ، اقتصادى ، اجتماعى وفرهنگى کشورها و ملتها را به دست بگیرند که باید هشیارانه این مسئله را زیر نظر داشت.»(1)
همچنین مقام معظم رهبرى در بررسى ماهیت ناتوى فرهنگى به محورهاى زیر اشاره نمودند.
-کنترل تحولات جهانى به دست صهیونیسم و سرمایه دارى جهانى به عنوان خطرجدى
-تشکیل سازمان فرهنگى براى نابودى هویت ملى جوامع بشری
-استفاده از امکانات زنجیره اى متنوع و بسیار گسترده رسانه اى براى تحقق اهداف
-به دست گرفتن سه رشته تحولات سیاسى ، اقتصادى ، فرهنگى و اجتماعى کشورها و ملت ها با تسلط بر رسانه ها.
تاریخچه ناتو:
پس از پایان جنگ جهانى دوم و شکست آلمان صحنه بین الملل دو فطبى شد از طرفى کشورهاى طرفدار سرمایه دارى مانند آمریکا،آلمان غربی، فرانسه، انگلیس،بلژیک ودر بلوک غرب و کشورهاى طرفدار سوسیالیسم مانند شوروی، آلمان شرقی، لهستان و .... در بلوک سیاسى شرق مرز بندى شدند.پس از این مرز بندى هر دو بلوک با تشکیل پیمانهاى نظامى در مقابل هم صف آرایى کردند.
حدود 4 سال پس از پایان جنگ جهانى دوم (1949) سازمان پیمان آتلانتیک شمالى (ناتو) با حضور کشورهاى بلوک غرب تاسیس شد.ودر جبهه مقابل پیمان ورشو با حضور کشورهاى بلوک شرق پا به عرصه معادلات بین المللى گذاشت.هر چند که با توجه به موقعیت خاص صحنه بین الملل این جنگ در قالب جنگ سرد صورت گرفت که علاوه بر رقابت در زمینه تسلیحاتى ابعاد گسترده ترى نیز یافت .
نیکسون در این زمینه گفت:« ما در رقابت با شوروى باید در دو جبهه پیروز شویم؛ اقتصاد و ایدئولوژی»(2)
در واقع عامل اساسى که باعث فرو پاشیدن امپراتورى بلوک شرق شد جنگ فرهنگى با استفاده از ابزار رسانه ها بودکه با صرف مهارت کامل و صرف هزینه هاى گسترده بر دانش و بینش و رفتار مردم ،نخبگان ،مدیران و دولتمردان بلوک شرق صورت گرفت.
رسانه نوین بازى‌هاى رایانه‌ای:
رسانه نو ظهور بازى هاى رایانه اى با قابلیت ها و ویژگیهاى خاص خود به جرات مى توان گفت که ضریب تاثیر گذارى و نفوذ خود را حتى از رسانه هایى چون سینما و تلویزیون نیز افزایش داده اند از مهمترین این ویژگیها ماهیت تعاملى بودن بازى هاى رایانه اى است.
به دلیل همین ویژگى است که قرار گرفتن افراد(معمولا کودکان و نوجوانان ) در معرض بازى هاى کامپیوترى نگران کننده تر از قرار گرفتن آنها در معرض برنامه هاى تلویزیونى و فیلم هاى سینمایى است.
زیرا این بازى ها بسیارى از اصول یادگیرى مانند همذات پندارى (الگو سازى )،تمرین ،تکرار و پاداش و تقویت را به کار مى گیرند.(3)
در بازى رایانه اى گرافیک،صدا و تعامل، ابتکار سیر داستان، کنجکاوی، پیچیدگى وتخیل، منطق، حافظه، بازتاب ها، مهارت هاى ریاضی، چالش حل مسئله و تجسم از جمله جنبه هاى فنی، روانى و فردى است که بازیگران را جذب این بازى ها مى کند.کار مستقل، مداومت در بازی، لذت بردن از بازی، مشارکت فعال، تعامل مشارکتی، ساختار گروهی، یادگیری، رقابت یا همکارى گروهى و فرصت هاى برابر در بازى ازجمله عواملى است که در فرد براى ادامه بازى ایجاد انگیزه مى کند.
و دقیقا به دلیل همین خصوصیات است که به یکى ابزار تاثیر گذار غرب در راستاى ناتوى فرهنگى علیه دنیاى اسلام و خصوصا انقلاب اسلامى ایران تبدیل شده است.
مقام معظم رهبرى در مراسم افتتاحیه سومین کنفرانس بین‌المللى قدس و حمایت از حقوق مردم فلسطین در ساختمان اجلاس سران در تهران برگزار شد با اشاره به این موضوع فرمودند:«امروز استکبار جهانى که رئیس جمهور کنونى آمریکا سخنگوى آن است دنیاى اسلام را صریحا تهدید مى‌کند و سخن از جنگ صلیبى مى‌گوید، شبکه استکبارى صهیونیسم و سازمان‌هاى جاسوسى آمریکا و انگلیس در همه دنیاى اسلام سرگرم فتنه انگیزى اند،... هزارها فیلم سینمایى و بازى رایانه‌اى و امثال آن با هدف زشت نمایاندن چهره اسلام و مسلمین، تولید و روانه بازارها مى‌شود.»
کارکردهاى فرهنگى بازى رایانه‌ای
با توجه به آنچه که ذکر شد بازى هاى رایانه اى به شوالیه هاى مجازى ،قدرتمند و جذاب ناتوى فرهنگى و جنگ صلیبى غرب تبدیل شد ه اند که در حال تخریب و تغییر تدریجى ارزشها و هنجار هاى انقلاب اسلامى و جهان اسلام هستند .
شوالیه هاى رایانه اى که در نبرد جنگ هاى صلیبى قرن جدید بدون هیچگونه حساسیتى تا عمق خانه هایمان نفوذ کرده و ما در بى خبرى با آغوشى باز به استقبال آنها رفته ایم و حتى هزینه مالى حضورشان را نیز در حال پرداخت هستیم و چنانچه با رویکردى مدبرانه با این سربازان رایانه اى بر خورد نکنیم بزودى و در نسل آینده مى بایست هزینه هاى گزاف و جبران ناپذیر معنوى را نیز پرداخت کنیم.
در این نوشتار سعى شده است به نحوه تاثیر گذارى این شوالیه هاى رایانه اى و مصادیق آن پرداخته شود.
1-خشونت و پر خاشگری
2- تبلیغ فرهنگ برهنگى و نمایش صحنه هاى غیر مجاز اخلاقی
3- تبلیغ فرهنگ غرب
4- اصرار بر انجام خطا و گناه
5-از بین بردن قبح گناهان
6- ارائه نمادهاى غیر اخلاقى یا ضداخلاقى
7- اسوه سازى از شخصیت هاى غیر اخلاقی
1- خشونت و پر خاشگری
شاید به جرات بتوان گفت که یکى از تاثیرات منفى استفاده زیاد از بازى هاى رایانه اى که مورد اتفاق نظر در بین تمام کارشناسان مى باشد افزایش روحیه خشونت و پر خاشگرى در میان کاربران بازى هاى رایانه اى مى باشد.
بنا به اعتقاد دى گاتانو و بندر(1996 )DeGaettano and Banderبازیهاى ویدئویی/اینترنتى خشونت آمیز پیام‌هاى کاذب و گمراه کننده ذیل را به بازیگران القاء مى‌دارد:
-مشکلات مى‌تواند به سرعت و با سرمایه شخصى اندک رفع گردد
-بهترین راه براى حل مشکلات حذف نمودن منبع و علت مشکل است
-غرق شدن در قانون بازى ویدئویى نشات گرفته از واقعیت صرفنظر ازمورد سوال قرار دادن قوانین مورد قبول و پذیرش مى‌باشد
-بهره جستن از رفتارهاى غریزى به جاى رفتارهاى متفکرانه ومسئولیت دار درقبال واکنش به مشکلات(4)
مى توان خشونت در بازى هاى رایانه اى را به دوگروه خشونت انسانى و خشونت خیالى تقسیم بندى کرد علاوه بر این مى توان براى هر یک از این گروه ها زیر گروه هاى را نیز تعریف کرد .بازى هاى سوم شخص و بازى هاى اول شخص
در بازى هاى سوم شخص کاربر شخصیتى را که دست به اقدام خشونت آمیز مى زند کنترل مى کند ولى در بازى هاى اول شخص به ما اجازه داده مى شود که از پشت اسلحه به بازى نگاه کنیم گویى که خود ماشه مى کشیم و دیگران را به قتل مى رسانیم.
باید خاطرنشان ساخت که دو تیرانداز مسئول تراژدى )Columbine(درسال 1999 در آمریکا مثال خوبى از حساسیت جوانان نسبت به تصاویر خشونت آمیز رسانه‌هاى الکترونیک مى‌باشند.حدس و گمان بر این است که دو پسر(دو تیرانداز) مقلد شخصیتهایى بودند که آنها در کامپیوترهاى خانگى‌ خود در نقش آنان بازى کرده بودند . براساس گزارشات رسانه‌ها،دو تیرانداز، اریک هریس)Eric Harris(و دیلان کیبولد)Dylan Kiebold(از انجام بازى DOOM که از جانب ارتش ایالات متحده به منظور آموزش سربازان براى کشتن موثرتر و کارآمدتر مجوز و پروانه گرفته بود، لذت مى بردند(5.)
«افرادى که تا به حال با یک اسلحه واقعى شلیک نکر ده اند و فقط به تمرین تیر اندازى با بازى هاى ویدیویى سرگرم بوده اند به هنگام تیر اندازى با یک اسلحه واقعى براى اولین بار،عالى هدف گیرى مى کنند.در پرونده دادگاهى مایکل کارنیل ،پسر چهارده ساله اهل پادوکا ،که سه دانش آموز را به قتل رساند ه بود آمده است که او ظرف 30ثانیه ،9 گلوله شلیک کرد که 8 تاى آن به هدف خورد .سه نفر که از ناحیه سر و گردن مورد اصابت گلوله قرار گرفته بودند کشته شدند.و یک نفر تا آخر عمر فلج شد تا آنجا که اطلاع دارم هیچگاه در سوابق پلیس یا ارتش یا حتى سوابق جنایى چنین هدف گیرى ماهرانه ثبت نشده است.»(6)
هر روز بازى هاى جدیدى تولید و به بازار عرضه مى شوند که خشونت در آن موج مى زند.
صحنه هایى چون خفه کردن همراه با صداى شکستن مهر هاى گردن،استفاده از ضربات مشت و پا و ... همراه با صداى شکستن استخوانهاى دشمن، استفاده از سلاح هاى سرد مانند چاقو، خنجر ،شمشیر و.... همراه با افکتهایى چون صداى ناله و پاشیدن خون به اطراف و ... قتل افراد عادى به خاطر سرقت ،ماشین ربایى ،استفاده از سلاح هاى گرم ، ترسیم خون در بازى ، نمایش خون حاصل از قطع عضو و...
به عنوان مثال در مجموعه بازى رایانه اى GTA کاربر اقدام به ضرب و شتم نیروهاى پلیس مى کند ،ماشین سرقت مى کند، مردم عادى رهگذر در خیابان مانند زنان ،افراد مسن سال را مورد ضرب و شتم قرار مى دهد و اقدام به سرقت پولهاى آنها مى نماید.
از دیگراین بازى ها مى توان به بازى‌هایى چون بازى مکس پین ) Max payne( ، بازى مافیا )Mafia( ،بازى هیت من)Hitman(، بازى آى جى آى ( 2 1 )IGI و....اشاره کرد.
2- تبلیغ فرهنگ برهنگى و نمایش صحنه هاى غیر مجاز اخلاقی
متاسفانه یکى از مشترکات تصویرى و گرافیکى بسیارى از بازیها نمایش تصاویر عریان و یا با پوشش بسیار کم زنان است که هیچ سنخیتى با فرهنگ ملى و اسلامى کشور ما ندارد.
به عنوان مثال در سایتهاى خبرى اعلام شد که در بازیاى به نام سرقت بزرگ اتومبیل: سن آندریاس )GTA: san Andreas( داراى صحنه هاى ضد اخلاقى بوده و حتى در بسیارى از کشور ها مانند استرالیا فروش این بازى ممنوع شد.
به جرات مى توان گفت بیشتر بازى هاى رایانه اى کم و بیش داراى این مشکل مى باشند.
نگاهى به بازى هاى موجود در بازار کشورمان که بدون هیچ گونه محدودیتى به فروش مى رسد مى‌توان به این موضوع پى برد .
بازى هاى چون مکس پین)MAX PAYNE(،سیمزThe Sims( و )Sim City،بازى ) Far Cry(، بازى )Catwoman(،بازى تام رایدر )Tomb Raider(و...
3-تبلیغ فرهنگ غرب:به نظر مى رسد یکى از کار کردهاى بازى هاى رایانه اى تبلیغ فرهنگ و شیوه زندگى در غرب مى باشد.
همانطور که در استراتژى ملى براى امنیت داخلى آمریکا ئیان شده:
«ما هرگز در جنگ علیه تروریسم جهانى فراموش نمى کنیم که نهایتا به خاطر ارزشهاى دموکراتیک و شیوه زندگى خود جنگ و مبارزه مى کنیم»(7)
شاید بتوان گفت مجموعه بازى سیمز ) SIMS(نمونه بارز در این مورد باشد.در این بازى رایانه اى شما دیگر بازى نمى کنید بلکه براى اولین بار در یک بازى زندگى کنید ... طعم یک زندگى مجازى اما کاملا واقعى رابا تمام جزییات آن بچشید ... همراه با شخصیت خود متولد بشوید ، رشد کنید ، به مدرسه بروید ،به دانشگاه بروید ، سرکار بروید ، ازدواج کنید ، بچه دار بشوید ، پیر شوید و سرانجام بمیرید ...
اما در تمام مراحل بازى زندگى شما به سبک غرب زندگى مى کنید .
مواردى چون تغییر چیدمان وسایل خانه و تنوع این محصولات،تغییر آرایش به دلخواه،انتخاب انواع لباس و پوشش مانند لباس ورزشى ،لباس خواب،لباس میهمانى و... انتخاب انواع موسیقى غربى براى گوش کردن وتعاملات و روابط اجتماعى میان زن و مرد و......
4- اصرار بر انجام خطا و گناه: یکى از تاثیرات منفى بازى هاى رایانه اى اصرار و تکرار خطاو انجام گناه مى باشد.
5-از بین بردن قبح گناهان:قبح موضوعات را از بین مى برد. این بازى ها نیز نوعى ابزار مدرن براى قبح شکنى هستند.
قبح اعمالى چون جنایت و قتل ، سرقت ، قمار ، اعمال منافى عفت ، استعمال مواد مخدر و....
6- ارائه نمادهاى غیر اخلاقى یا ضداخلاقی
7- اسوه سازى از شخصیت هاى غیر اخلاقی