حوزه اتاق فکر مقابله با جنگ نرم!

محمد رضا متانت
طی سالهای اخیر موضوعاتی مانند آزاد اندیشی و یا تغییر و تحول در علوم انسانی بارها و به کرات مورد بحث و بررسی قرار گرفته است . حداقل آنچه که امروز مورد توافق اکثریت صاحب نظران و اندیشمندان قرار دارد آن است که اگر قرار است در برابر جنگ نرم سدی ایجاد شود و بنیادی به هجمه های فرهنگی غرب علیه اسلام پاسخی دهد و در علوم انسانی تغییر و تحولی ایجاد شود حوزه های علمیه می بایست این کار را انجام دهند.
ساختار های نسبتا دانش پژوهانه ، وجود اساتید برجسته ، وجود گنجینه های علمی همچون احادیث و سنت نبوی و امامان معصوم و همچنین وجود روحیه انقلابی و تقوا در حوزه های علمیه قم همه را به این نقطه می رساند که حوزه علمیه قم مهمترین مرکز و یا اتاق فکر برای رویارویی با جنگ نرم دشمنان است .در واقع اگر قرار است حرکت جدی در این عرصه صورت پذیرد این کار تنها از حوزه های علمیه بر می آید .رهبر انقلاب چندی پیش در دیدارشان با جمعی از اساتید و علمای حوزه در این خصوص به تبیین دو مفهوم و حقیقت ارزش آفرین یعنی «تکیه نظری و علمی نظام به حوزه های علمیه» و «عدم بی تفاوتی حوزه و روحانیت در قبال نظام» پرداختند.ایشان در باب نکته اول خاطرنشان کردند: نظام اسلامی به لحاظ نظری و علمی، محتاج علمای دین و حوزه های علمیه است و به تلاشهای آنها مستظهر و پشتگرم است.رهبر انقلاب در تشریح بیشتر این حقیقت افزودند: به علت ذات و ماهیت دینی جمهوری اسلامی، نظریه پردازی در همه عرصه ها از جمله سیاست، اقتصاد ، مدیریت، مسائل تربیتی و دیگر مسائل مطرح در اداره کشور، بر عهده علمای دین یعنی کسانی است که اسلام را می شناسند و متخصص این امر هستند.حضرت آیت الله خامنه ای، خلاء نظریه پردازی دینی در عرصه های مختلف اداره کشور و جامعه را موجب نفوذ و جایگزینی نظریه های غربی و غیردینی دانستند و خاطرنشان کردند: تأکید مکرر اینجانب بر ضرورت توجه به علوم انسانی در دانشگاهها، ناشی از همین واقعیت است.ایشان افزودند: علوم انسانی رایج، متکی بر جهان بینی دیگری غیر از جهان بینی الهی است و مدیران آینده کشور را براساس اهداف جهان بینی غربی و مادی تربیت می کند که لازم است حوزه های علمیه و علمای دین برای جلوگیری از این انحراف، نظریه های اسلامی را در زمینه های مختلف مشخص و برای برنامه ریزی در اختیار مسئولان بگذارند.رهبر انقلاب اسلامی، پاسخگویی حوزه های علمیه به شبهات مختلف را از دیگر مصادیق تکیه نظام اسلامی بر علمای دین خواندند و افزودند: هدف دشمنان نظام از تزریق مستمر شبهات گوناگون دینی، سیاسی و اعتقادی به جامعه، مخدوش کردن مبانی نظام اسلامی است لذا اقدام علما و فضلای حوزه ها در برطرف کردن این شبهات غبارانگیز از ذهن جامعه، کمک به نظام اسلامی است و نظام در واقع از این زاویه نیز به حوزه ها، متکی است.حضرت آیت الله خامنه ای، در تشریح یک حقیقت دیگر یعنی بی اعتنا نبودن حوزه های علمیه به نظام اسلامی، روحانیت و حوزه ها بخصوص حوزه علمیه قم را «مادر و به وجود آورنده» نظام خواندند و بر این نکته تأکید کردند که یک مادر، هرگز نمی تواند نسبت به فرزند خود غافل و بی تفاوت باشد و یا در هنگام لزوم از او دفاع نکند.
در واقع از سخنان مقام معظم رهبری نیز این گونه استنباط می شود که وظیفه ایجاد تحول در سطوح علمی و فرهنگی جامعه متوجه حوزه علمیه قم است. امروز متاسفانه فضاهای دانشگاهی قرابت چندانی با مفاهیم ارزشی ندارد چرا که در اکثر رشته های انسانی متون آموزشی سرفصلهای فلسفه غرب است . بی شک اندیشه هایی که در جزء جزء آن روحیه ماتریالیستی دمیده شده است نمی تواند خود موجب بروز یک تحول علمی و فلسفی اسلامی شود.
از این روست که باید گفت امروز چشم امید همه برای مقابله با فرهنگ متهاجم و بعضا متخاصم غربی به حوزه های علمیه است . صاحب نظران و اندیشمندان حوزه امروز وظیفه خطیری را بر عهده دارند . اگرچه موضوع جنگ نرم یکی از اولویت های اساسی در حوزه محسوب می گردد اما اهداف و افق پیش روی حوزه همان گونه که رهبر انقلاب تاکید کرده اند پاسخگویی به نیازهای جهانی است. از این رو حوزه علمیه قم به عنوان بزرگترین مرکز علوم اسلامی جهان تشیع می بایست نظام اسلامی را از مقطع فعلی به سلامتی عبور دهد و راه را برای پاسخگویی به نیازها و مطالبات جهانی از دین بگشاید.باشد که قدمی به ظهور حضرت عصر روحی فداه نزدیک گردیم.