قانون انتخابات افغانستان
با نزدیک شدن به زمان برگزاری انتخابات ریاست جمهوری در افغانستان روزنامه افغان پی پر چاپ کابل در آخرین شماره خود قانون انتخابات را منتشر کرد. متن کامل این قانون به شرح زیر است:
فصل اول
احکام عمومی
ماده اول: این قانون با استناد به ماده سی و سوم و بند(1) ماده صد و پنجاه و نهم قانون اساسی به منظور تنظیم امور انتخابات در کشور وضع شده است.
ماده دوم: انتخابات از طریق رأی آزاد، عمومی، محرمانه و مستقیم صورت میگیرد.
ماده سوم: رأیدهندگان با بهرهمندی از حق تساوی در انتخابات شرکت میکنند.
ماده چهارم: هر رأیدهنده در انتخابات دارای یک حق رأی بوده و تنها از جانب خود رأی میدهد.
ماده پنجم: رأیدهندگان در انتخابات آزادانه شرکت میکنند. اعمال هر نوع محدودیت مستقیم یا غیر مستقیم بر رأیدهندگان و نامزدها در ارتباط با زبان، مذهب، قوم، جنس، قبیله، سکونت و جایگاه اجتماعی ممنوع است.
ماده ششم: ادارات دولتی، سازمانهای اجتماعی و اشخاص مکلفاند با کمیسیون مستقل انتخابات همکاری نموده و تصمیماتی را که در حیطه صلاحیت این اداره اتخاذ میشود، اجرا کنند.
ماده هفتم: جریان انتخابات توسط کمیسیون مستقل انتخابات اداره میشود.
ماده هشتم: کارکنان انتخابات در سطح کشور، ولایات و بخشها برای برگزاری انتخابات آزاد و عادلانه براساس رهنمودی که از طرف کمیسیون مستقل انتخابات وضع شده، توسط دبیرخانه استخدام میگردند.
ماده نهم: 1- کارکنان انتخابات مکلفند وظایف محوله را بیطرفانه و غیر جانبدارانه انجام داده و در اجرای وظایف نمیتوانند از هیچ مقام و اداره دولتی و غیر دولتی به جز از رییس دبیرخانه کمیسیون مستقل دستور بگیرند.
2- کارکنان انتخابات قبل از مشغول شدن به کار مکلفند به حفظ اطلاعات مراکز رأیدهی و شمارش آراء براساس توصیه کمیسیون مستقل انتخابات متعهد هستند.
ماده دهم: 1- استخدام مسئولین احزاب سیاسی و نامزدان انتخاباتی به عنوان کارمند انتخابات مجاز نیست.
2- نامزدی کارکنان انتخابات در زمان تصدی وظیفه جایز نیست.
3- پدر، پدربزرگ و فرزندان صلبی تا درجه سوم، مادر، مادربزرگ، برادر، خواهر، همسر، دایی، عمو، عمه، خاله، مادر و خویشاوندان نسبی نامزد حق ندارند به عنوان کارمند انتخابات در حوزه انتخاباتی مربوطه فعالیت کنند.
4- شخصی که به ارتکاب تخطی در جریان ثبتنام و انتخابات متخلف شناخته شود، نمیتواند به عنوان کارمند انتخابات فعالیت کند.
فصل سوم
حوزههای انتخاباتی
ماده یازدهم: حوزههای انتخاباتی ولایات و بخشها برای انتخاب اعضای مجلس نمایندگان (مجلس نمایندگان)، شوراهای ولایات و شوراهای بخشها به دستور رییس دولت 120 روز قبل از انتخابات مربوطه، تعیین و اعلام میشود.
ماده دوازدهم: 1- اختلافات مربوط به حق ثبتنام و یا رأیدهی، نامزد شدن، شمارش و اختصاص آراء توسط کمیسیون مستقل انتخابات و کارمندان انتخاباتی مورد رسیدگی قرار میگیرد.
2- منازعات در خصوص تعلق یک روستا به یک ولایت و یا بخش در تعیین حدود مرزی حوزه انتخاباتی ولایتی و بخشداریها، از طرف وزارت امور داخله مورد رسیدگی قرار گرفته و در این زمینه براساس معیارهای فنی و اطلاعات به دست آمده، تصمیم گرفته میشود و کمیسیون مستقل انتخابات را در اسرع وقت از این موضوع، مطلع میکند.
فصل چهارم
انتخابکنندگان و انتخابشوندگان
ماده سیزدهم: 1- شرایط انتخابکنندگان:
هر افغان واجد شرایط زیر میتواند در انتخابات ریاست جمهوری، شورای ملی و شوراهای ولایات و شوراهای بخشها رای بدهد:
1- در زمان انتخابات 18 سال کامل داشته باشد.
2- هنگام ثبتنام تابعیت افغانستان را دارا باشد.
3- به حکم قانون یا دادگاه با صلاحیت از حقوق سیاسی و مدنی محروم نشده باشد.
4- اسمش در فهرست ثبتنام رأیدهندگان درج شده باشد.
2- شرایط انتخابشوندگان:
1- هر افغان واجد شرایط میتواند خود را در انتخابات ریاست جمهوری، شورای ملی و شوراهای ولایتی و بخشها نامزد کند.
2- قاضی ارشد اعضای دادگاه عالی و دادستانی حین تصدی وظیفه نمیتواند در انتخابات ریاست جمهوری، شورای ملی، شوراهای ولایات و شوراهای بخشها خود را نامزد نماید.
3- نیروهای مسلح (وزارتهای دفاع ملی و امور داخله و ریاست عمومی امنیت ملی) حین تصدی وظیفه نمیتوانند در انتخابات ریاست جمهوری، شورای ملی، شوراهای ولایات، شوراهای بخشها خود را نامزد نمایند. مگر اینکه 75 روز قبل از برگزاری انتخابات از ارگانهای مربوط کنارهگیری نمایند.
4- اعضای حکومت، قاضیان، دادستانان و کارکنان رسمی که خود را نامزد پست ریاست جمهوری، شورای ملی، شوراهای ولایات و شوراهای بخشها نمایند، مکلفند 75 روز قبل از برگزاری انتخابات، از وظیفه کنارهگیری نمایند.
فصل پنجم
انتخاب رییسجمهور
ماده شانزدهم: 1- اشخاص واجد شرایط مندرج ماده شصت و دوم قانون اساسی میتوانند نامزد ریاست جمهوری شوند.
نامزد ریاست جمهوری اسم دو معاون را همزمان با نامزد شدن خود به مردم اعلام میکند.
2- نامزدهای ریاست جمهوری باید تصویر کارتهای رأیدهندگان را مطابق ماده چهل و چهارم این قانون، ارایه و حقالشمول را بپردازند.
3- نامزدان نمیتوانند به اعمال زیر متوسل گردند:
1- تعقیب اهدافی که مخالف اصول دین مقدس اسلام، بندها و ارزشهای مندرج قانون اساسی باشد.
2- اعمال روز، تهدید یا تبلیغات با استفاده از زور.
3- تحریک حساسیتها و تبعیضات قومی، زبانی، منصبی و مذهبی.
4- تهدید حقوق و آزادیهای فردی یا اخلال عمدی نظم و امنیت همگانی.
5- داشتن نیروهای مسلح غیر رسمی و یا شمولیت در آن.
6- دریافت وجوه مالی از منابع خارجی.
7- دریافت وجوه مالی از منابع غیر قانونی داخلی.
(4) کمیسیون مستقل انتخابات مکلف است واجدین شرایط را تثبیت و تائید کند.
انتخاب رییسجمهور:
ماده هفدهم: 1- رییسجمهور طبق احکام مندرج ماده شصت و یکم قانون اساسی و احکام این قانون، با اکثریت آرای تثبیت شده قانونی رأیدهندگان، انتخاب میشود.
2- هرگاه نامزدان نتوانند بیش از 50 درصد آرای قانونی واجدین شرایط در انتخابات را به دست آورند، تا دو هفته بعد از اعلام نتایج انتخابات بین دو نفر از کاندیداهایی که بیشترین آراء را کسب نمودهاند، انتخابات دور دوم برگزار میگردد. نامزدی که در این دور، آرای قانونی بیشتری را کسب کند، به عنوان شخص انتخاب شده اعلام میشود.
3- نامزد انتخاب شده با اکثریت آراء طبق حکم ماده صد و شصتم قانون اساسی، سی روز بعد از اعلام نتایج انتخابات کار خود را آغاز میکند.
4- هرگاه یکی از نامزدهای ریاست جمهوری در جریان دور اول یا دوم رأیگیری و یا بعد از انتخابات و قبل از اعلام نتایج انتخابات فوت کند، انتخاب مجدد مطابق احکام این قانون برگزار میشود.
فصل ششم
انتخابات شورای ملی:
ماده هجدهم: مجلس نمایندگان دارای 249 کرسی میباشد که برای ولایات به تناسب جمعیتشان اختصاص داده میشود.
ماده نوزدهم: 1- ریاست عمومی سرشماری مرکزی حداقل 90 روز قبل از هر انتخابات، جدیدترین ارقام رسمی جمعیت هر ولایت را در اختیار کمیسیون مستقل انتخابات قرار میدهد.
ماده بیستم: 1- نامزدها میتوانند در هر حوزه انتخاباتی (ولایتی یا بخش) خود را نامزد نمایند.
2- نامزدها نمیتوانند به اعمال زیر متوسل گردند:
1-2- تعقیب اهدافی که مخالف اصول دین مقدس اسلام و بندها و ارزشهای مندرج در قانون اساسی باشد.
2-2- اعمال زور، تهدید یا تبلیغات با استفاده از زور.
3-2- تحریک حساسیتها و تبعیضات قومی، زبانی، منصبی و مذهبی.
4-2- تهدید حقوق و آزادیهای فردی یا اخلال عمدی نظم و امنیت همگانی.
5-2- داشتن نیروهای مسلح غیر رسمی و یا عضویت در آن.
6-2- دریافت وجوه مالی از منابع خارجی.
7-2- دریافت وجوه مالی از منابع غیر قانونی داخلی.
ماده بیست و یکم: کمیسیون مستقل انتخابات مکلف است برای نامزدها مجلس نمایندگان شرایط مندرج ماده هشتاد و پنجم قانون اساسی و احکام این قانون را تبیین کند.
2- هیچ شخص حق ندارد در بیشتر از یک حوزه انتخاباتی خود را نامزد کند.
3- نامزدان احزاب سیاسی که توسط کمیسیون مستقل انتخابات فاقد شرایط گردیدهاند تا پایان دوره نامزدی توسط احزاب مربوط میتوانند تعویض شوند.
ماده بیست و دوم: براساس بند دوم ماده نوزدهم این قانون، کرسیهای ولایتی به نامزدان به اساس تعداد آرای حاصلهشان تفویض میشود.
2- در هر ولایت کرسیها به نامزدهایی تفویض میشود که بیشترین آراء را به دست آوردهاند.
3- به هیچ نامزد بیشتر از یک کرسی اختصاص داده نمیشود.
4- هرگاه نامزدی نتواند کرسی خود را اشغال کند و یا به دلایلی کرسی را در دوره مجلس نمایندگان ترک کند، کرسی وی برای زمان باقی مانده به نامزد بعدی دارای بیشترین آراء از عین جنس (مرد و یا زن) تعلق میگیرد.
ماده بیست و سوم: کمیسیون مستقل انتخابات برای تعیین حداقل نامزدان زن که در هر ولایت باید انتخاب شوند آییننامهها و قوانینی پیشبینی میکند که مبتنی بر جمعیت هر ولایت باشد، تا مقتضیات ماده هشتاد و سوم قانون اساسی که باید تعداد نامزدان منتخب زن حداقل در تعدادی از ولایات موجود باشد، تامین شود.
قسمت دوم
مجلس سنا
ماده بیست و چهارم. تعداد اعضای مجلس سنا سه برابر تعداد ولایات کشور میباشد از جمله یک ثلث آن توسط شوراهای ولایات یک ثلث آن توسط شورای بخشهای انتخاب، و یک ثلث باقی آن توسط رییسجمهور انتصاب میگردند.
ماده بیست و پنجم.
1- شورای ولایتی در مدت پانزده روز بعد از تاسیس، یک تن از اعضای خود را برای مدت چهار سال به مجلس سنا با رای سری انتخاب میکند.
2- انتخابات برای مجلس سنا تحت ریاست رییس شورای ولایتی صورت میگیرد، مشروط بر این که شخصا نامزد نباشد، هر گاه وی نامزد باشد، معاون وی ریاست را به عهده میگیرد در صورتی که معاون شورا نیز نامزد باشد یک تن از اعضای شورا که از لحاظ سن نسبت به دیگران بزرگتر و نامزد نباشد مجلس انتخابات را سرپرستی میکند.
3- انتخابات میان اعضای موجود شورا براساس اکثریت کل آراء صورت میگیرد. هرگاه نامزد نتواند انتخابات مجدد بین دو نامزدی آن که بیش از بیشترین آراء را بدست آورده باشد، انتخاب میشود.
4- هرگاه یک عضو انتخابی مجلس سنا قبل از پایان دوره معینه کرسی خود را ترک کند در این صورت نماینده جدید مطابق حکم مندرج بند 3 این ماده از میان اعضای موجود شورای ولایتی برای میعاد باقی مانده انتخاب میشود.
انتخابات نمایندگان شوراهای ولسوالیها برای مجلس سنا.
ماده بیست و ششم.
1- کمیسیون مستقل انتخابات در مدت پنج روز بعد از تاسیس و شوراهای ولسوالیها فهرست اعضای منتخبه شورای مذکور را به شورای ولایت مربوط ارسال میکند، وکلای شوراهای ولسوالیهای هر ولایت یکی از اعضای خود را برای عضویت در مجلس سنا برای یک دوره سه ساله انتخاب میکنند.
ماده بیست و هفتم.
1- رییسجمهور در مدت دو هفته بعد از اشغال مقام ریاست جمهوری از سازمانهای اجتماعی، احزاب سیاسی و همگانی مردم دعوت میکند که مطابق حکم مندرج جزء 3 (هشتاد و چهارم) قانون اساسی اشخاصی را غرض انتصاب به مجلس سنا معرفی نمایند. دوره نامزدی به این منظور تا مدت یک هفته دوام میکند.
2- دفتر ریاست جمهوری بعد از پایان مجدد نامزدی مندرج بند 1 ماده در مدتی که از یک هفته تجاوز نکند برگهها نامزدی اشخاصی را که انتصاب میشوند به کمیسیون مستقل انتخابات ارسال مینمایند.
3- کمیسیون مستقل انتخابات بعد از وصول برگهها نامزدی در مدت یک هفته مشروعیت اشخاص مندرج بند 2 این ماده را تائید نموده و به دفتر ریاست جمهوری اطلاع میدهد.
4- رییسجمهور در مدت دو هفته بعد از اعضای دوره نامزدی انتخاب اعضای انتصابی مجلس نمایندگان را مطابق حکم مندرج جز 3 ماده هشتاد و چهارم قانون اساسی اعلام میکند.
فصل هفتم
انتخابات اعضای شورای ولایات و ولسوالیها
شوراهای ولایتی:
ماده بیست و هشتم.
هر ولایت دارای یک شورای ولایتی بوده که از طریق انتخابات آزاد، سری، عمومی و مستقیم رأیدهندگان ولایت انتخاب میشود.
ماده سیام: (1) نامزدهایی که میخواهند در انتخابات اعضای شورای ولایتی شرکت نمایند، مکلفاند برگههای نامزدی را به کمیسیون مستقل انتخابات بسپارند.
(2) احزاب سیاسی که نامزدهای خود را برای انتخابات شورای ولایتی معرفی نمودهاند، مکلفند عین نشان و اسم حزب را که در انتخابات مجلس نمایندگان استفاده کردهاند، در شورای ولایتی نیز به کار برند.
(3) احزاب سیاسی میتوانند تا صد در صد تعداد کرسیهایی که در یک ولایت اشغال میشود، نامزد معرفی نمایند. نامزدهای شوراهای ولایات مکلف به پرداخت حقالشمول مندرج بند (5) ماده چهل و چهارم این قانون میباشند.
(4) نامزدهای شوراهای ولایات نمیتوانند به اعمال زیر متوسل گردند:
1- تعقیب اهدافی که مخالف اساسات دین مقدس اسلام، نصوص و ارزشهای مندرج قانون اساسی باشد.
2- اعمال زور، تهدید یا تبلیغات با استفاده از قوه.
3- تحریک حساسیت و تبعیضات قومی، زبانی، سمتی و مذهبی.
4- ایجاد خطر واقعی به حقوق و آزادیهای فردی یا اخلال عمدی نظم و امنیت همگانی.
5- داشتن نیروهای مسلح غیر رسمی و یا شمولیت در آن.
6- دریافت وجوه مالی از منابع خارجی.
7- دریافت وجوه مالی از منابع غیر قانونی داخلی.
ماده سی و یکم: کرسیها برای هر شورای ولایتی به ترتیب زیر تعیین میشود:
1- کمیسیون مستقل انتخابات تعداد کرسیها را برای هر شورای ولایتی به اساس جمعیت تعیین میکند.
2- نامزدانی که اکثریت آراء را به دست آوردهاند برای شوراهای ولایتی انتخاب میشوند.
3- دو نامزد طبقه اناث در هر شورای ولایتی که اکثریت آراء را به دست آوردهاند انتخاب میشوند.
کرسیهای باقیمانده به نامزدانی که بیشترین آراء را به دست آوردهاند صرف نظر از جنسشان، تفویض میشود.
ـ هرگاه نامزدی نتواند کرسی خود را اشغال کند و یا به دلایلی کرسی را در دوره شورای ولایتی ترک کند، کرسی وی برای میعاد باقیمانده به نامزد بعدی دارای بیشترین آراء از عین جنس (مرد و زن) تعلق میگیرد.
ماده سی و دوم: هر ولسوالی دارای یک شورا بوده که از طریق انتخابات آزاد، عمومی، سری و مستقیم توسط رأیدهندگان همان ولسوالی انتخاب میشود.
ماده سی و چهارم:
(1) احزاب سیاسی و نامزدهای مستقل که در انتخابات اعضای شورای ولسوالی اشتراک مینمایند، مکلفاند برگهها نامزدیشان را به کمیسیون مستقل انتخابات بسپارند.
(2) احزابی که در انتخابات مجلس نمایندگان شورای ولایتی که نامزدهایشان را نامزد نمودهاند، مکلفاند در انتخابات شورای ولسوالی از عین نام و عین علامت یا نشان استفاده کنند که در انتخابات شورای ولایتی مجلس نمایندگان استفاده نمودهاند.
(3) احزاب سیاسی ثبت شده میتواند در هر ولسوالی تا صددرصد کرسیهای اختصاص داده شده برای آن ولسوالی، نامزدان خود را معرفی نمایند.
(4) نامزدان انتخابات شورای ولسوالی باید در همان ولسوالی سکونت داشته باشند که میخواهند از آن نمایندگی نمایند.
ماده سی و پنجم:
(1) نامزدان انتخابات شورای ولسوالی میتوانند به صورت انفرادی و یا یکی از شاملین فهرست حزب سیاسی در انتخابات شرکت کنند.
ماده سی و ششم:
(1) کرسیها برای شورای هر ولسوالی به ترتیب زیر تعیین میشود.
1- کمیسیون مستقل انتخابات تعداد کرسیها را برای شورای هر ولسوالی براساس جمعیت آن تعیین میکند.
2- کمیسیون مستقل انتخابات کرسیها را به نامزدهایی که بیشترین آراء را در هر شورا به دست آوردهاند اختصاص میدهد.
(3) در هر ولسوالی دو نامزد اناث که بیشترین آراء را به دست آوردهاند، انتخاب میگردند. کرسیهای باقیمانده به نامزدانی که بیشترین آراء را به دست آوردهاند صرف نظر از جنسشان، تفویض میشود.
(4) هرگاه نامزدی نتواند کرسی خود را اشغال کند و یا به دلایلی کرسی را در دوره شورایهای ولسوالیها ترک کند کرسی وی برای میعاد باقیمانده به نامزد بعدی دارای بیشترین آرا از عین جنس، (مرد و زن) تعلق میگیرد.
فصل هشتم
ماده سی و هفتم:
(1) کمیسیون مستقل انتخابات تاریخ انتخابات را بعد از مشورت با دولت و احزاب سیاسی ثبت شده، حداقل (90) روز قبل از تاریخ مورد نظر برای انتخابات اعلان میکند.
(2) کمیسیون مستقل انتخابات تقویم انتخاباتی را که به صورت واضح نشاندهنده تاریخهای معین انتخابات باشد تهیه و نشر میکند.
ماده سی و هشتم:
کمیسیون مستقل انتخابات فهرست و یا بخشهایی از فهرست رأیدهندگان را که در انتخابات مورد استفاده قرار میگیرد، تصدیق و (15) روز قبل از شروع انتخابات، در محلات همگانی که توسط کمیسیون مستقل انتخابات تعیین میشود به منظور بررسی در دسترس همگان قرار میدهد.
ماده سی و نهم:
(1) کمیسیون مستقل انتخابات برای مبارزات انتخاباتی دوره سی روزه را تعیین میکند. این دوره (48) ساعت قبل از تاریخ آغاز رأیگیری پایان میشود.
(2) کمیسیون مستقل انتخابات لایحهها را برای تنظیم دوره مبارزات انتخاباتی به نشر میرساند.
ماده چهلم:
(1) کمیسیون مستقل انتخابات مراکز رأیدهی را در سراسر کشور تأسیس و زمینه اشتراک رأیدهندگان را در این مراکز طوری مساعد میسازد تا دسترسی به پروسه انتخابات برای رأیدهندگان به سهولت میسر باشد.
(2) کمیسیون مستقل انتخابات صندوقهای رأیگیری، برگهها رأیگیری، غرفههای رأیدهی، مهرها و لوازم ضروری را تنظیم و آماده ساخته و تدابیر دیگری را که در تنظیم رأیدهی سهولت بوجود میآورد و انتخابات را به طرز مؤثری رهنمایی میکند اتخاذ میکند.
ماده چهل و یکم:
(1) کمیسیون مستقل انتخابات در مورد برگهها رأیدهی وظایف زیر را انجام میدهد.
1- تهیه برگههای رأیدهی.
2- تدارک برای تخصیص نشانها و یا تصاویر نامزدان.
3- ترتیب طرزالعملی که به اساس آن برگههای رأیدهی توسط رأیدهندگان نشان میشود.
4- تعیین زبانهایی که در برگههای رأی استعمال میشود.
5- ترتیب آییننامه شمارش برگههای رأیدهی
(2) مشخص کردن نظم و ترتیب فهرست نامزدان در برگههای رأیدهی به اساس قرعه:
ماده چهل و دوم:
کمیسیون مستقل انتخابات در مورد صندوقهای رأیدهی وظایف زیر را انجام میدهد:
1- تهیه و تدارک شکل و مواد صندوقهای رأیدهی که بتواند به طور محفوظ بسته شده و مهر شود.
2- طرز علامتگذاری و نشانی شد صندوقهای رأیدهی.
3- طرز بستن، مهر، محافظت و باز کردن صندوقهای رأیدهی.
ماده چهل و سوم:
کمیسیون مستقل انتخابات حقوق و وجایب مشاهدین را تصریح کرده طرزالعملی را به منظور توزیع اعتبارنامه ناظرین ملی و بینالمللی انتخابات، نمایندگان احزاب سیاسی و نامزدهای مستقل ترتیب میکند.
ماده چهل و چهارم:
(1) احزاب سیاسی و نامزدهایی که در انتخابات شرکت میکنند، مکلفاند (75) روز قبل از برگزاری انتخابات به صورت کتبی از تصمیم خود به کمیسیون مستقل انتخابات اطلاع دهند. این اطلاعیه حاوی مطالب زیر میباشد.
1- اسم و آدرس نامزد.
2- تصویر کارت ثبتنام رأیدهی نامزد.
3- تصویر سند ثبت حزب در وزارت عدلیه از جانب نامزدان احزاب سیاسی.
4- تعهدنامه که تاریخ، محل تولد و تابعیت نامزد را تصدیق کند.
5- سند پذیرش نامزدی امضاءشده توسط نامزد.
6- سمبل یا نشان منتخبه نامزد یا حزب روی ورق رأیدهی.
ماده چهل و پنجم:
(1) هرگاه نامزد، واجد شرایط مندرج در قانون اساسی و این قانون برای نامزد شدن نباشد، کمیسیون مستقل انتخابات نامزد یا حزب نامزدکننده را از دلایل عدم قبولی بعد از وصول برگههای مکمل نامزدی در مدت (7) روز مطلع میسازد.
(2) کمیسیون مستقل انتخابات به حزب و یا نامزد مستقل فرصت میدهد که در مدت (7) روز نواقص و خلأها را مرفوع کند.
(3) کمیسیون مستقل انتخابات بعد از ضربالاجل (تاریخ نهایی) نامزدی و بررسی برگههای نامزدی، اسامی نامزدان واجدشرایط نامزدی را منتشر میسازد.
ماده چهل و ششم:
(1) هر شخص میتواند نامزدی نامزد را در صورتی که واجد شرایط قانونی نباشد، مورد اعتراض قرار دهد.
(2) اعتراض مندرج بند(1) این ماده باید الی تاریخی که توسط کمیسیون مستقل انتخابات تعیین میشود به آن کمیسیون سپرده شود.
کمیسیون مستقل انتخابات بعد از بررسی لازم در مورد اعتراض مذکور تصمیم اتخاذ نموده و آن را به طرفین ابلاغ میکند.
ماده چهل و هفتم:
(1) کمیسیون مستقل انتخابات حداقل(60) روز قبل از تاریخ انتخابات، آخرین فهرست نامزدان مستقل مستحق و نامزدان احزاب ثبت شده مستحق را ترتیب و به نمایش بگذارد.
(2) فهرستهای مربوط در روز رایدهی در محلات رایدهی نصب میشود.
ماده چهل و هشتم: کمیسیون مستقل انتخابات صلاحیت دارد در روز انتخابات دستور برداشتن مواد تبلیغاتی را که در صد متری مراکز رایدهی به نمایش گذاشته شده باشد صادر کند.
ماده چهل و نهم: هیچ شخصی نمیتواند سلاح و یا سایر اشیایی که من حیث سلاح از آن استفاده شده بتواند در فاصله پانصد متری مراکز رایدهی، حمل کند. حمل سلاح توسط مسئولین امنیتی با اجازه وزارت امور داخله ازین حکم مستثنی است.
ماده پنجاهم:
(1) آغاز و پایان رایگیری در مراکز انتخاباتی مطابق تقسیم اوقاتی صورت میگیرد که از طرف کمیسیون مستقل انتخابات ترتیب و تنظیم میشود.
(2) رایگیری مطابق آییننامهای که توسط کمیسیون مستقل انتخابات ترتیب و تنظیم میشود، صورت میگیرد.
(3) در صورتی که مرکز انتخاباتی به شورش، تشدد، توفان، سیلاب یا سایر حوادث غیر مترقبه معروض شود که جریان رایدهی را ناممکن سازد، رئیس مرکز رایگیری میتواند امر توقف رایدهی را صادر کند.
ماده پنجاه و یکم:
(1) قبل از اینکه رایدهنده ورقه رایدهی را بدست بیاورد، نمایندگان نامزدها میتوانند در قسمت حق رایدهی شخص یا رای دادن وی در مراکز رایدهی مربوط اعتراض نمایند.
(2) رئیس مرکز رایگیری در مورد قبول یا رد اعتراض تصمیم اتخاذ نموده در مورد جزییات رد اعتراض یا پذیرش دلایل خود را در روز انتخابات در سند رسمی درج میکند.
ماده پنجاه و دوم:
(1) به مجردی که صندوق انتخابات پر یا رایدهی پایان شود، رئیس مرکز رایگیری در حضور نمایندگان نامزدها و ناظرین انتخابات آنرا طبق آییننامه تجویز شده، مهر نموده و به نمایندگان نامزدان که میخواهند عین کار را انجام دهند، اجازه میدهد تا شماره مهرها را یادداشت نمایند.
(3) رئیس مرکز رایگیری صندوقهای رایدهی و بستههای برگههای رایدهی را با در نظر داشت هدایت کمیسیون مستقل انتخابات به مرکز شمارش آرا تسلیم میکند.
ماده پنجاه و سوم:
شمارش آراء در مراکزی که توسط کمیسیون مستقل انتخابات تعیین میشود، صورت میگیرد.
ماده پنجاه و چهارم:
کمیسیون مستقل انتخابات مسئول ارایه نتایج انتخابات میباشد. نتایج انتخابات در جریده رسمی نشر شود.
ماده پنجاه و پنجم:
(1) به منظور آگاهی همگانی در جریان مبارزات انتخاباتی، رسانههای همگانی (تلویزیون، رادیو و اخبار) مرامنامهها، نظریات و اهداف نامزدها را مطابق آییننامه کمیسیون مستقل انتخابات به طور منصفانه و غیر جانبدارانه پخش و نشر کند.
(2) نامزدها باید به رسانههای همگانی دولتی دسترسی داشته باشند. به منظور آگاهی همگانی، در جریان مبارزات انتخاباتی، رسانههای همگانی دولتی مکلف ند نظریات، اهداف و مرامنامهها نامزدها را با موافقت کمیسیون مستقل انتخابات، بطور منصفانه و بیطرفانه پخش و نشر نمایند.
ماده پنجاه و ششم:
کمیسیون مستقل انتخابات کمیسیون رسانههای خبری را حداقل (60) روز قبل از تاریخ انتخابات تأسیس میکند. این کمیسیون گزارشدهی و نشر منصفانه مبارزات انتخابات را نظارت نموده و در مورد هر تخلف از گزارشدهی منصفانه و یا نشر مبارزات انتخاباتی و یا سایر تخلفاتی که به احکام آییننامه رسانههای خبری انتخابات مربوط میشود، به کمیسیون مستقل انتخابات مشاوره میدهد.
کمیسیون مستقل انتخابات با در نظر داشت سفارشات کمیسیون رسانهها، اعتراض همگانی را در ارتباط به رسانههای خبری شامل تخطی و تخلفات، انتشار میدهد و یا موضوع را به دادستانی مربوط محول میسازد.
فصل نهم
بررسی شکایات و تخطیهای انتخاباتی
ماده پنجاه و هفتم:
(1) شکایاتی که در مورد جریان رایدهی در مرکز رایدهی مطرح میشود، توسط کمیته تشکیل شده در مرکز رایدهی به اتفاق آراء حل و فصل میشود در صورتی که اتفاق آراء حاصل نشود موضوع به اکثریت دو ثلث آراء حل شود.
(2) شکایات در مورد شمارش آراء و نتایج انتخابات ریاست جمهوری و شورای ملی زمانی مطرح میشود که شمارش آراء صورت گرفته و یا نتایج اعلان گردیده باشد. هرگاه شکایت با اتفاق آرای مسئولین ذیربط حل و فصل نشود، در اینصورت شاکی میتواند در مدت (48) ساعت بعد از پایان شمارش آراء به دفتر ولایتی انتخابات عارض و دفتر مذکور در مدت (3) روز بعد از وصول شکایت موضوع را حل و فصل کند. همچنان شاکی میتواند در مدت (48) ساعت به کمیسیون مستقل انتخابات شکایت نموده و کمیسیون مذکور موضوع را در مدت (7) روز بعد از وصول شکایت، حل و فصل کند. تصمیم کمیسیون مستقل انتخابات نهایی و قابل تعمیل میباشد.
ماده پنجاه و هشتم:
(1) شخصی که در جریان مبارزات انتخاباتی و یا در انتخابات مرتکب یکی از اعمال زیر شود، طبق احکام قانون مورد تعقیب عدلی قرار میگیرد:
1- تهدید یا تخویف رایدهنده و نامزد یا اخلال در امر انتخابات
2- ممانعت از حضور رأیدهندگان، نامزدان و یا نمایندگان نامزدان در مراکز رایدهی بدون دلیل موجه.
3- تقلب یا فریبکاری در رایدهی یا شمارش آراء
4- رایدهی یا کارت تقلبی یا کارت شخص دیگر
5- تغیر، تبدیل، سرقت و یا محو اسناد انتخاباتی
6- جعل کارتهای رایدهی
7- فریبکاری در کارت رایدهی
8- استعمال کارت رایدهی جعلی
9- مبادرت به رایدهی بیش از یکبار
10- باز کردن و یا شکستن قفل محل نگهداری لوازم و اسباب و همچنان لاک و مهر صندوقهای رایدهی، بدون صلاحیت
11- جلوگیری از اشتراک رایدهندگان یا نامزدان در پروسه انتخابات.
12- استفاده از پولی که از راههای غیر قانونی و یا منابع خارجی بدست آمده باشد.
13- استعمال کلمات یا سخنرانی توهینآمیز.
14- تشویق و تحریک سایرین اشخاص به ارتکاب یکی از اعمال فوق
(2) هرگاه کمیسیون مستقل انتخابات تشخیص دهد که حزب و یا نامزد مستقل، مرتکب تخطیهای انتخاباتی را رهنمایی یا پشتیبانی نموده، در آن صورت میتواند تحریمی را بر آن حزب یا نامزد وضع کند.
(3) در صورتی که کمیسیون مستقل انتخابات تشخیص دهد که تخطی از احکام این قانون صورت گرفته، صورت تخطی را با دلایل موجه به مراجع ذیربط قانونی و یا دادستانی راجع میسازد.
ماده پنجاه و نهم:
در صورتی که شرایط امنیتی، مالی، تخنیکی و حوادث غیر مترقبه، برگزاری انتخابات را غیر ممکن سازد و یا اینکه، مشروعیت پروسه انتخابات را به کلی صدمه رساند، کمیسیون مستقل انتخابات میتواند انتخابات را در حوزه مربوطه الی رفع آن حالات به تعویق انداخته یا به حالت تعلیق قرار دهد.
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
