ترجمه: میرمسعود حسینیان
باز شدن پرونده عراق و تحولات منطقه خلیج فارس باعث گشایش یکی از مهم ترین مسایل امنیتی و نظامی یعنی پایگاه های نظامی آمریکا در جهان شد و این امر با این پرسش تشدید شد که چگونه آمریکا می تواند بدون نیاز به دولت های اطراف عراق، به این کشور حمله کند و به اهدافش در این کشور دست یابد.
گزارشات رسمی آمریکایی، صادره از وزارت دفاع این کشور (پنتاگون) حاکی از وجود حدود 500 پایگاه نظامی آمریکایی در 140 کشور جهان است که در آنها حدود 435 هزار سرباز آمریکایی متمرکز شده اند و حدود 168هزار نفر کارمند دارد و 47هزار دریانورد و نیروی دریایی و حدود چهارصدهزار خانواده آمریکایی که اعضای خانواده سربازان و کارمندان هستند و به عبارتی در مجموع حدود یک میلیون آمریکایی در این پایگاه های نظامی در سراسر جهان زندگی می کنند.
لازم به ذکر است که این پایگاه ها، عملیات حمل و نقل و پشتیبانی لازمه از نیروهای آمریکایی را در زمان مناسب به عهده دارند و این پایگاه ها زائیده حوادث 11 سپتامبر نیستند و ازمدت ها قبل ایجاد شده اند.
ممکن است این اعداد و ارقام نظامی برای بسیاری تعجب آور باشد ولی این تعجب زمانی که بدانیم بودجه نظامی آمریکا سالانه حدود 396 میلیارددلار (براساس بودجه سال 2003) یعنی حدود 36% کل تمامی هزینه های نظامی جهان است، این تعجب برطرف می شود.
براساس این گزارشات، اولین پایگاه نظامی ساخته شده، پایگاه «فورت ستوکتون» بود که در سال 1946 بر بالای کوه «ترسییدیو» برای دفاع از شهر سان دیاگو در خلال جنگ مکزیک ساخته شد و به مرور بر تعداد این پایگاه ها افزوده شد تا اینکه پایگاه «اوکیناوا» در ژاپن با ظرفیت 50هزار سرباز آمریکایی در حدود 50 سال پیش ساخته شد.
از دیگر پایگاه های مهم آمریکایی می توان پایگاه «گوانتمالا» در کوبا وپایگاه «سوبیک بای» در فیلیپین را نام برد که بدنبال جنگ اسپانیا- آمریکا در سال 1898 ساخته شدند و بعد از آن هم پایگاه های نظامی آمریکا در آلمان و ژاپن بدنبال جنگ جهانی دوم می توان این پایگاه ها را براساس نقاط جغرافیایی آنها، به 4 دسته تقسیم کرد:
1- پایگاههای منطقه خلیج فارس: ارقام نشان می دهد تعداد سربازان آمریکائی موجود در این پایگاه ها حدود 10هزار سرباز و 350 هواپیمای نظامی، 4 ناو هواپیمابر «یو.اس.اس»، انترپرایز، «یو.اس.اس.» کارل ننترن «یو.اس.اس» تئودور روزولت و «یو.اس.اس» کیتی هاوک می باشد. نیروهای آمریکایی در منطقه خلیج فارس و خاورمیانه در کشورهای ترکیه، سعودی، کویت، بحرین، قطر، عمان و... حضور دارند. این نیروها در کنار ناوگان هفتم در دریای عرب و ناوگان پنجم در خلیج فارس و ناوگان ششم در مدیترانه می باشند.
2- پایگاه های اقیانوس آرام: آمریکا از زمان جنگ سرد و بحران موشک های کوبا، تعدادی پایگاه نظامی در مجموعه جزایر اقیانوس آرام ایجاد نموده است که البته با فروپاشی شوروی و پایان جنگ سرد از اهمیت این پایگاه ها کاسته شد و تمرکز فعلا بر منطقه شرق و میانه آسیا می باشد. البته این پایگاه هابدون استفاده نمانده اند و مثلاً از پایگاه گوانتانامو در جزیره جوام کوبا، به عنوان زندان اعضای حرکت القاعده استفاده می شود.
3- پایگاه های آسیای میانه: گزارش استراتژی شرق آسیا که از سوی وزارت دفاع آمریکا منتشر می شود، اشاره به این دارد که ولایات متحده آمریکا، تصمیم بر استمرار حضور نظامی اش در آسیای میانه دارد، گرچه انتظار می رفت تعداد سربازانش را بعد از اینکه در سال 1995 به یکصدهزار نفر از 135 هزار نفر در سال 1993 کاهش داده بود، باز هم کاهش دهد.
4- پایگاه های آمریکا در ژاپن: آمریکا، هم پیمانی امنیتی اش با ژاپن را یکی از مهم ترین ارکان حضورش در آسیای میانه می داند کما اینکه پایگاه، اوکیناوا در ژاپن یکی از قدیمی ترین پایگاه های نظامی آمریکا محسوب می شود که 50 سال سابقه دارد و حدود 47 هزار سرباز آمریکایی را در خود جای داده است که حضور ایشان باعث بحث وجدال های زیادی شده است، آمریکا حضور ایشان را یک ضرورت استراتژیک، با توجه به نزدیکی به چین و شبه جزیره کره می داند.