آمانو به سیاسی‌کاری آژانس اعتراف کرد

سرویس سیاسی- آژانس بین المللی انرژی اتمی در تازه ترین گزارش خود باز هم تایید کرد که برنامه هسته ای ایران کاملاً تحت نظر آژانس و صلح آمیز است.
به گزارش پایگاه اینترنتی «ایران هسته ای» آمانو در این گزارش که روز 2آذر منتشر شد در عین حال به طور غیرمستقیم اعتراف کرده که در گزارش های قبلی خود برخی حقایق درباره برنامه هسته ای ایران را منعکس نکرده و دچار سیاسی کاری بوده است.
به نوشته این پایگاه اینترنتی، پاراگرف 34 حاوی این اعتراف مهم است. آژانس برای نخستین بار از زمان انتصاب یوکیا آمانو و در یک حرکت نادر در کنار اشاره به موضوع مطالعات ادعایی، به این مسئله هم اشاره کرده که یک مدالیته (برنامه کاری) بین ایران و آژانس در سال 2007 وجود داشته که ایران به تعهد خود طبق آن برنامه کاری عمل کرده است. از جمله همانطور که آژانس به صراحت می گوید بخش اعظم آن برنامه کاری، کامل شده و در مورد مطالعات ادعایی هم ایران به تعهد خود طبق مدالیته که ارائه یک ارزیابی بوده، در می2008 عمل کرده است. آژانس می نویسد: «بخش اعظم فعالیت های مورد اشاره در برنامه کاری که در سال 2007 مورد توافق ایران و آژانس قرار گرفت (711/ INFCIRC) تکمیل شده است هنوز هم مواردی وجود دارد که باید مورد توجه قرار گیرد. براساس این برنامه کار، ایران ملزم بود ارزیابی مدارک مربوط به تحقیقات خود که امکان دسترسی ایران به آن ها از طریق آژانس امکان پذیر شده بود را در اختیار آژانس قرار دهد. آژانس از ایران به واسطه دریافت گزارش 117 صفحه ای می 2008 قدردانی می کند که البته ایران مدعی تقلب و دستکاری این سند است».
سوالی که درباره این بند مطرح است این است که چرا آژانس در 3 گزارش قبلی خود به این موضوع هیچ اشاره ای نمی کرد و چنان گزارش می داد که گویی اصلاً مدالیته ای وجود نداشته است؟ اگر چه روایت آمانو از مدالیته اوت 2007 کامل نیست و از جمله به این موضوع اشاره نمی کند که ایران تمامی مسائل باقی مانده در گذشته برنامه هسته ای خود را طبق این برنامه کاری حل کرده و مطالعات ادعایی هم در این سند به عنوان یک «موضوع» (issue) در نظر گرفته نشده بود، ولی نفس اشاره به برنامه کاری اوت 2007 در کنار مسئله مطالعات ادعایی نشان دهنده این است که آژانس پذیرفته در روند پیشین گزارش دهی آن یک نقص جدی وجود داشته است. در واقع انعکاس این مطلب در گزارش نوامبر 2010 نوعی اعتراف ضمنی از جانب آژانس به این نکته است که در گزارش های پیشین صرفاً به دلیل تاثیرپذیری از فشارها و ملاحظات سیاسی بخشی از واقعیت های مهم موجود درپرونده هسته ای ایران را منعکس نکرده است.
سوالی که اکنون آژانس باید به آن پاسخ بدهد این است که اگر این موضوع قابل گزارش بوده چرا در گزارش های قبلی به آن اشاره نمی کرده و اگر قابل گزارش نبوده چرا در این گزارش منعکس شده است؟ این سوال چالشی جدی برای آژانس خواهد بود تا از برخورد سلیقه ای و گزینشی با اطلاعاتی که در اختیار دارد، خودداری کند. دکتر سلطانیه در نشست سپتامبر 2010 شورای حکام، یک جمع بندی دقیق از اعتراض ایران به نحوه گزارش دهی آژانس از مطالعات ادعایی انجام داده که به دلیل اهمیت موضوع آن را عیناً در اینجا نقل می کنیم. دکتر سلطانیه می گوید: «مطلب مهم دیگر در رابطه با باصطلاح «مطالعات ادعایی» است. آژانس بایستی به خاطر داشته باشد که طبق مدالیتی حل و فصل موضوعات باقیمانده (711/ INFCIRC) این یک موضوع باقیمانده نیست. بعلاوه همانگونه که از سوی مدیر کل قبلی اعلام شده این واقعیت که مطالب مربوطه به مطالعات ادعایی فاقد اصالت بوده، هیچ گونه مواد و قطعات هسته ای در رابطه با مطالعات ادعایی وجود نداشته است در این گزارش حذف شده اند. در همین زمینه مفهوم «ابعاد نظامی احتمالی» یقیناً خارج از چارچوب مدالیتی (711/ INFCIRC)  که قبلاً در مورد آن با آژانس مذاکره و مورد توافق قرار گرفته و همچنین شرح وظایف آژانس قرار می گیرد.
مایه بسی تاسف است که علیرغم توضیحات تفصیلی ما قبل از توزیع گزارش، گزارش مدیرکل واقعیاتی را که قبلاً از سوی سلفش براساس گزارش بازرسان و بدنبال صدها ساعت بازرسی گسترده گزارش شده بود کاملا از قلم انداخته است. نادیده انگاشتن کامل برنامه عمل (711/ INFCIRC) که در سال 2007 توسط روسای سه بخش آژانس شامل معاون مدیرکل، حقوقی و روابط خارجی مورد مذاکره قرار گرفته و متعاقباً به تایید شورای حکام رسید، موجب تضعیف ابتکار صادقانه مدیرکل قبلی بوده و مایه نگرانی جدی می باشد. به همگان بویژه آقای مدیرکل یادآور می شوم که طی 7 سال گذشته ادعاهای متعددی درخصوص سایتهای نظامی از سوی ایالات متحده مطرح گردید که بواسطه راستی آزمایی طولانی و گسترده آژانس ثابت شد که تمامی آنها بی پایه می باشد».
گذشته از این، آمانو در این گزارش با اعلام اینکه ایران تا 17 اکتبر 3183 کیلوگرم 5/3درصد و تا 19نوامبر 33کیلوگرم اورانیوم 20درصد غنا تولید کرده و این فرآیند همچنان ادامه دارد، جوسازی های رسانه های غربی در مورد توقف غنی سازی در ایران را کاملاً رد کرده است.
همچنین آژانس در پاراگراف 5 تایید می کند که در دوره زمانی حدوداً یک ساله 18 نوامبر 2008 تا 22 نوامبر 2009 راستی آزمایی تعادل مواد (حسابرسی) هیچ انحرافی را نشان نمی دهد.