خبرگزاری آسوشیتدپرس از بروکسل گزارش داد «خاویرسولانا» مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا روز دوشنبه اعلام کرد به رغم تهدید مجلس ایران مبنی بر ممانعت از بازرسیهای بینالمللی (از تاسیسات هستهای این کشور)، همچنان نسبت به پیشبرد مذاکرات مربوط به برنامه هستهای ایران قبل از برگزاری مذاکرات مهم سازمان ملل در این هفته امیدوار است.
سولانا در مورد طرحی که روز یکشنبه در مجلس ایران تصویب شد و دولت را موظف میکند که در صورت ارجاع ایران به شورای امنیت سازمان ملل برای اعمال تحریمهای احتمالی، مانع از بازرسیهای عمقی و تحقیقی سازمان ملل از تاسیسات هستهایاش شود، گفت: «این خبر چندان خوبی نیست.»
آسوشیتدپرس نوشت آژانس بینالمللی انرژی اتمی در نشست روز پنجشنبه، با توجه به برنامه هستهای ایران، مسئله ارجاع تهران به شورای امنیت سازمان ملل را برای اعمال تحریمهای احتمالی مورد بررسی قرار میدهد اما سولانا ابراز امیدواری کرد که با کمک «محمد البرادعی» مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی بتوان از وقوع یک رویارویی جلوگیری کرد.
وی هنگام شرکت در نشست وزیران خارجه کشورهای عضو اتحادیه اروپا به خبرنگاران گفت: «ما هنوز (تا روز پنجشنبه) وقت داریم به کار ادامه دهیم.»
وزیران خارجه اتحادیه اروپا تصمیم دارند قبل از نشست روز پنجشنبه آژانس بینالمللی انرژی اتمی در وین (در رابطه با مسئله ایران) به یک موضع مشترک دست یابند.
انتظار میرود انگلیس، فرانسه و آلمان که به نمایندگی از سوی اتحادیه اروپا با ایران مذاکره میکنند، سایر کشورهای عضو این اتحادیه را در جریان مذاکرات روز جمعه خود در لندن درباره این مسئله قرار دهند.
طرحی که مجلس شورای اسلامی روز گذشته درباره الزام دولت به متوقف ساختن تمامی اقدامات و همکاریهای داوطلبانه در صورت ارجاع پرونده هستهای ایران به شورای امنیت، تصویب کرد، بازتاب گستردهای در میان رسانههای غربی داشته است.
خبرگزاری فرانسه در مطلبی با عنوان «ایران به توقف بازرسیهای هستهای رأی میدهد» نوشت: مجلس ایران لایحهای را تصویب کرده که از دولت میخواهد در صورتی که آژانس هستهای سازمان ملل ایران را به شورای امنیت ارجاع دهد، بازرسیهای سرزده را متوقف کند.
این گزارش افزود: اگر این لایحه آنطور که انتظار میرود به قانون تبدیل شود، دولت را در مقاومت در برابر فشار بینالمللی برای رها کردن غنیسازی اورانیوم تقویت خواهد کرد.
این گزارش به نقل از کاظم جلالی درباره این لایحه نوشت: «اگر پرونده هستهای ایران به شورای امنیت سازمان ملل ارجاع یا گزارش شود، از دولت درخواست خواهد شد تمامی اقدامات داوطلبانهای را که انجام داده است لغو کند و تمامی برنامههای علمی، تحقیقاتی و اجرایی را برای فراهم ساختن حقوق ملت تحت معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای اجرا کند.
خبرگزاری فرانسه افزود: لغو اقدامات داوطلبانه به معنای آن است که ایران اجازه بازرسیهای اعلام نشده از تاسیسات هستهای به وسیله آژانس بینالمللی انرژی اتمی را متوقف سازد و غنیسازی اورانیوم را از سر بگیرد.
خبرگزاری رویتر نیز در مطلبی با عنوان «نمایندگان مجلس به پایان دادن کنترلهای اتمی در صورت ارجاع رای دادند» نوشت: قانونگذاران ایرانی روز یکشنبه به از سرگیری غنیسازی اورانیوم و پایان دادن به کنترلهای سازمان ملل از تاسیسات هستهای این کشور در صورتی که تهران به شورای امنیت سازمان ملل ارجاع شود، رأی دادند.
همچنین خبرگزاری آسوشیتدپرس نوشت: ایران پیش از نشست مهم آژانس بینالمللی انرژی اتمی لایحهای را تصویب کرد که از دولت میخواهد در صورت ارجاع به شورای امنیت برای اعمال مجازاتهای احتمالی علیه این کشور، بازرسیها از تاسیسات اتمیاش را متوقف کند.
آسوشیتدپرس افزود: این لایحه با 183 رأی از 197 قانونگذار حاضر به تصویب رسید. این نشست چهار روز پیش از برگزاری نشست شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی که ارجاع تهران به شورای امنیت را بررسی خواهد کرد برگزار شد.
نیویورک تایمز در مطلبی با عنوان «ایران لایحهای را برای جلوگیری از حضور سازمان ملل در سایتهای هستهایاش تصویب کرد و نوشت: این امر باید پیش از اینکه به قانون تبدیل شود به تصویب شورای نگهبان برسد اما این رأی نشان داد که مجلس از موضع سختتر دولت در خصوص برنامه هستهای ایران حمایت میکند.
روزنامه چایناپست نیز در مطلبی با عنوان «ایران در صورت ارجاع به سازمان ملل کنترلهای هستهای را متوقف خواهد کرد» نوشت: مجلس ایران لایحهای را تصویب کرد که از دولت میخواهد بازرسیها از تاسیسات هستهای را در صورت ارجاع به شورای امنیت متوقف کند.
مجلس شورای اسلامی روز گذشته با 183 رأی موافق از مجموع 197 نماینده حاضر طرحی را تصویب کرد که دولت را تصویب کرد که دولت را ملزم میکند در صورت ارجاع پرونده هستهای ایران به شورای امنیت تمامی اقدامات داوطلبانهای را که تاکنون به قصد «شفافیت» انجام میداد، متوقف سازد.
جمهوری اسلامی ایران اکنون بیش از دو سال است که مجموعهای از اقدامات داوطلبانه را بیآنکه بر مبنای قوانین آژانس الزام حقوقی و قانونی به اجرای آنها داشته باشد، اجرا میکند. از جمله این اقدامات میتوان به تعلیق داوطلبانه غنیسازی از اکتبر 2003 (شهریور 1382)، تعلیق ساخت و مونتاژ قطعات ماشینهای سانتریفیوژ و نصب آنها اشاره کرد. بعلاوه ایران از ماه دسامبر سال 2003 پروتکل الحاقی به معاهده NPT را به طور مقدماتی امضا کرده و در حال اجرای کامل آن است.
البته دسترسیهایی که ایران برای بازرسان آژانس فراهم آورده در موارد بسیاری از جمله موارد مربوط به دسترسی به سایتهای نظامی حتی از الزامات پروتکل هم فراتر بوده است. طرحی که مجلس عصر روز یکشنبه تصویب کرد و البته پیش از این در 6 مهر ماه سال جاری به یک فوریت آن رأی داده بود، دولت را مکلف میکند در صورت ارجاع یا حتی گزارش پرونده ایران به شورای امنیت، تمامی این اقدامات را متوقف سازد و صرفاً در چارچوب پادمان با آژانس همکاری نماید.
تحلیلگران عقیده دارند این طرح به مثابه نوعی یک «مکانیسم ماشه» عمل میکند و موضع تیم مذاکرهکننده هستهای را بر سر میز مذاکره تقویت مینماید و این خصوصا در آستانه اجلاس آتی شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی که از روز سهشنبه در وین آغاز به کار خواهد کرد، میتواند پیامی روشن از ایستادگی و قاطعیت ایران برای غرب ارسال کند. ضمن اینکه ایران قطعا از گام بعدی یعنی خروج از NPTغافل نمیماند.
استراو: گرفتیم!
«جک استراو» وزیر امور خارجه انگلیس که کشورش ریاست دورهای اتحادیه اروپا را بر عهده دارد، گفت: «ما آنچه را که مجلس ایران تصویب کرده است، مد نظر داریم.»
به گزارش آسوشیتدپرس از بروکسل، وی افزود: «دولت ایرای یکی از امضاکنندگان پیمان منع گسترش تسلیحات هستهای است و تعهدات روشنی دارد.»
اتحادیه اروپا از ایران خواست به «تعهدات روشن»خود به جامعه جهانی برای صدور مجوز بازرسی از تاسیسات هستهایش پایبند باشد.
این اتحادیه 25 عضوی ابراز امیداوری کرد مذاکرات در نشست شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی در هفته جاری علیرغم تهدید پارلمان ایران به توقف بازرسیها پیشرفت ایجاد کند.»
به گزارش ایسنا آسوشیتدپرس خبرگزاری آمریکایی افزود: بیست و پنج وزیر امور خارجه کشورهای عضو اتحادیه اروپا که امروز در بروکسل گردهم آمده بودند همچنین افزودند که این اتحادیه امیدوار است نشست آژانس بینالمللی انرژی اتمی که در هفته جاری برگزار خواهد شد در خصوص پرونده هستهای ایران پیشرفت حاصل کند.
در شورای امنیت آبروریزی میشود
اگرچه شورای حکام ماه نوامبر هنوز کار خود را آغاز نکرده، اما تحرکات دیپلماتیک طرفهای مختلف درگیر در پرونده هستهای ایران برای شکل دادن به وقایع شورا به شدت در جریان است. در همین زمینه روزنامه هندوستان تایمز نوشت: اقدامات دیپلماتیک در وین و تهران انجام میگیرد تا اطمینان حاصل شود در نشست آتی شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی به رایگیری درباره پرونده هستهای ایران نیازی نیست.
این روزنامه هندی به نقل از مقاماتی عالیرتبه که نامی از آنها نبرد، افزود: هند به همراه روسیه و آلمان، فرانسه و انگلیس بر روی پیشنویس قطعنامهای که در شورای حکام قرائت و بدون رأیگیری تصویب خواهد شد، فعالیت میکند.
این مقامات افزودند که به این طریق آبروی همه حفظ خواهد شد و موضوع همچنان در محدوده آژانس بینالمللی انرژی اتمی باقی خواهد ماند.
این گزارش افزود: در نشست سپتامبر نیز تقریبا چنین موقعیتی پیش آمد، اما ونزوئلا در لحظات آخر بر رأیگیری اصرار کرد.
مقامات یاد شده گفتند که آمریکا این بار بر ارجاع ایران به شورای امنیت اصرار ندارد و قطعنامه این وجه را منعکس خواهد کرد.
این روزنامه به نقل از منابع دیپلماتیک افزود: ایران با قطعنامهای که از این کشور میخواهد به همکاری با آژانس بینالمللی انرژی اتمی ادامه دهد و به الزاماتش بر اساس معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای پایبند باشد و این کشور را با ارجاع به شورای امنیت تهدید کند، راحت برخورد میکند.
این روزنامه ادامه داد: نارایانان مشاور امنیت ملی هند که طی روزهای گذشته برای گفتوگو با سه کشور اروپایی در خصوص قطعنامهای که قرار است در شورا به تصویب برسد، به لندن سفر کرده بود درخواست کرد موضوع هستهای ایران به شورای امنیت سازمان ملل ارجاع نشود؛ زیرا ایران با آژانس بینالمللی انرژی اتمی همکاری میکند.