گروه سیاسی: تالار مدرس ساختمان مشروطه از ساعت 15 روز گذشته میزبان علی لاریجانی رئیس مجلس و اصحاب رسانه بود. لاریجانی بعد از شش ماه در برابر نمایندگان مطبوعات قرار گرفت. وی که پیش از این نشست، جلسه مجمع تشخیص مصلحت نظام را پشت سر گذاشته بود، وقتی در مقام پاسخگویی برای قضاوت در مورد شخصیت آیتاللـه هاشمیرفسنجانی قرار گرفت، از او به عنوان «فردی با خصوصیات برجسته» یاد کرد و در عین حال از روشهای تخریبی در برخورد با او انتقاد کرد. رئیس مجلس آیتاللـه هاشمیرفسنجانی را فردی باسابقه در انقلاب توصیف کرد و گفت: ایشان پیش از انقلاب جزء رجال دینی و مذهبی بودند و نقش مهمی در انقلاب ایفا کردند. در زمان امام(ره) هم ایشان مسوولیتهای مهمی داشتند و در دوره ریاستجمهوریشان اقدامات خوبی انجام شد و من شخصاً در وزارت ارشاد و صدا و سیما با ایشان همکاری کردم. وی افزود: انصافاً آقای هاشمی خصوصیات برجستهای به عنوان یک مسوول اجرایی دارد و مدیر موفقی بوده است. البته هر سیاستمدار نقاط قوت و ضعفی دارد و ممکن است ایراداتی به ایشان وارد باشد. ایشان گفته در شرایط فعلی برای تحقق نظرات مقام معظم رهبری در کشور احساس تکلیف میکنم. من هم از ایشان به عنوان رئیس مجلس خبرگان انتظار دارم این مسیر را همچنان دنبال کند. لاریجانی با یادآوری اینکه انتقادات به هاشمیرفسنجانی در پی مسائل بعد از انتخابات سال گذشته مطرح شده، افزود: البته من روشهای تخریبی در برخورد با ایشان را کار نادرستی میدانم. ممکن است عدهای به فرزندان ایشان ایراد داشته باشند که نباید ایشان را به این خاطر تخریب کرد چراکه این کار مسیر خودش را دارد. کلاً روشهای تخریبی را نسبت به رجال سیاسی درست نمیدانم گرچه ممکن است همه تصمیمات افراد درست نباشد و به برخی تصمیمات انتقادی وارد باشد. رئیس مجلس اظهار امیدواری کرد همان طور که آقای هاشمی با ادبیات عاطفی از رهبری حمایت میکند، نسبت به سعادت کشور مخصوصاً حمایت از رهنمودهای رهبری هم همچنان راسخ باشند. وی در پاسخ به پرسشی مبنی بر اینکه برخی نزدیکان شخص رئیسجمهور او را مانع تعامل دولت و مجلس میدانند و معتقدند لاریجانی از مرز اصولگرایی خارج شده است، گفت: لزومی نمیبینیم که راجع به هر حرفی اظهارنظر کنیم.
برخی مسائل در سیاست داخلی کشور توام با توهمات است و برخی بدشان نمیآید به حواشی بپردازند و این یک کاسبی سیاسی برای برخی افراد شده است. وی تاکید کرد: مجلس یک جایگاه قانونی دارد و باید مطابق قانون، قانون بنویسد و نظارت کند تا اجرا شود. فارغ از اینکه گرایش مجلس، اصولگرایی است یا اصلاحطلبی، انجام این وظایف قانونی برای آینده کشور مفید است. لاریجانی تصریح کرد: در حوزه مسائل اصولگرایی، باید بگویم ما باید برای آینده کشور تئوری درستی داشته باشیم. برخی دچار سرگشتگی شدهاند. وی با بیان اینکه اسلامیت اصول دارد و هرکسی نمیتواند پابرهنه وارد این امور شود، این نکته را به برخی همطیفانش گوشزد کرد: من با برخی اظهارات سبک در حوزه دین مخالفم. تحقیر علما وزن این آقایان را اضافه نمیکند. رئیس مجلس با تاکید بر اینکه علما باید راجع به مسائل اسلامی نظر دهند نه کسانی که در این زمینه دانش فقهی ندارند، با اظهارنظرهای ناپخته در حوزه دین مخالفت کرد و افزود: اگر راجع به ساختار ولایت در نظام کشور و نقش ولایت فقیه صحبت میکنیم که از کشور صیانت میکند، باید واقعاً پایبند به این باشیم و نباید کسانی از آن فرار کنند.
رئیس مجلس با تاکید بر لزوم تبعیت همه افراد از اسلام روشن که مبتنی بر اندیشههای امام است، توصیه کرد: همه باید به نظرات امام و راه شهدا و ولایت فقیه پایبند باشند و نظرات شخص آیتالله خامنهای نیز جاری و ساری باشد.
ما به دنبال تربیت انسانمسلکی هستیم
لاریجانی وقتی در برابر این سوال قرار گرفت که اخیراً آقایان آیتالله هاشمیرفسنجانی و سیدمحمد خاتمی را جزء خواص بیبصیرت خواندند، شما به عنوان رئیس فراکسیون اصولگرایان آیا این مساله را قبول دارید، جواب داد: اطلاعی ندارم. این دیدگاه را نشنیدهام و در فراکسیون اصولگرایان چنین بحثی نشده است. وی در پاسخ به اینکه چقدر وجود اصولگرایان افراطی را درست میدانید و کارکرد آنها را در وحدت اصولگرایان چطور میبینید، گفت: البته هیچ کس خود را افراطی نمیبیند اما آنچه مهم است، این است که ما در مبنای کار اصولگرایی باید شاخصهایی داشته باشیم و این شاخصها مبنای عمل باشد زیرا ممکن است هر کس خود را معتدل و دیگران را افراطی بداند. رئیس مجلس تلاش آیتالله مهدویکنی و آیتالله یزدی به عنوان دو مسوول جامعه روحانیت و جامعه مدرسین را برای تهیه یک طرح مدون در این امر کار درستی خوانده و گفت: این امر میتواند ماندگار باشد. لاریجانی گفت: افراد باید خود را با یک ابزاری بسنجند. من تاکید میکنم طبق استدلال شهید مطهری ما باید انسانهای مسلکی داشته باشیم و اصولگرایی باید خود را به عنوان یک مسلک جا بیندازد. ما باید از اینکه اصولگرایی برخوردهای سیاسی و مقطعی داشته باشد، بپرهیزیم. اراده فراکسیون این است که به وحدت اصولگرایان بیشتر توجه شود. لاریجانی در پاسخ به پرسشی مبنی بر اینکه آیا طرح موضوع سوال از رئیسجمهور در شرایط کنونی به مثابه پرداختن به مسائل حاشیهای نیست، گفت: سوال از رئیسجمهور جزء حقوق نمایندگان است. وی افزود: بنده به عنوان رئیس مجلس نمیتوانم نمایندگان را از سوال از رئیسجمهور منصرف کنم اما همان طور که آنها در مصاحبههایشان اعلام کردند، فعلاً فضا و زمان را مناسب طرح این موضوع نمیدانند. رئیس مجلس در مورد اینکه بحث استقلال بانک مرکزی در مواد مراعا مانده برنامه پنجم مطرح نشد، گفت: ما بر اساس آییننامه نمیتوانیم موردی را که تصویب کردیم مورد بازنگری قراردهیم و منتظریم پس از ارائه نظر شورای نگهبان و در صورت لزوم در این خصوص بازنگری صورت گیرد.
وی در پاسخ به اینکه آیا مجلس با انتشار نامه تخلفات دولت به وظیفهاش عمل کرده و قرار نیست اقدام دیگری انجام دهد، گفت: این نامه مربوط به بحث تخلف دولت نبود. اگر بحث تخلفی مطرح باشد در هر مرحله مسیر خود را طی میکند اما مبنای این نامه تخلف نبود و بر اساس نامهای که دولت به شورای نگهبان در مورد تفسیر اصولی از قانون اساسی نوشته بود نظر مجلس را خواسته بودند. وی افزود: بحث آن نامه اصلاً این نبود زیرا تخلفات دولت مسیر خاص خودش را دارد یا از طریق کمیسیون اصل 90 به قوه قضائیه میرود یا مواردی است که دیوان محاسبات روش خاص خود را در برابر آن دارد. اما آن بحث به نامهای برمیگشت که دولت برای تفسیر برخی اصول قانون اساسی به شورای نگهبان ارسال کرده بود. شورای نگهبان نیز نظر مجلس را در این زمینه خواست که ما هم نظرمان را درباره مواردی اعلام کردیم از جمله درباره اصل 113 یا 126 قانون اساسی یا برخی مواردی که از نظر پیگیری موارد تخلف ابهام داشت اعلام نظر کردیم که آیتالله جنتی نیز نظرشان را به مقام معظم رهبری منتقل کردند زیرا تنظیم قوا و رفع اختلاف میان آنها از وظایف ایشان است و در آنجا باید تصمیمگیری شود. لاریجانی ادامه داد: پس از آن آقای جنتی نظر خود را به مقام معظم رهبری منعکس کردند چرا که ایشان تنظیمکننده روابط بین قوا هستند. وی در مورد بحث طرح نظارت بر نمایندگان اظهار داشت: این طرح هماکنون به کمیسیون اصل 90 برای رسیدگی ارجاع شده است اما چون مجلس دچار رسیدگی به برنامه پنجم بود فعلاً باقی مانده و از این پس آن را بررسی میکنند. وی در پاسخ به سوالی در مورد برداشت مجلس از اصل 113 گفت: برداشت مجلس از اصل 113 قانون اساسی قدری متفاوت است. مقام تذکر دادن در مورد صیانت از قانون اساسی بر اساس اصول 57 و 110 به مقام معظم رهبری اختصاص دارد و اصل 126 هم که در واقع بحث اداره امور استخدامی و برنامه و بودجه است جنبه اجرایی و نه تقنینی دارد لذا مرزهای آن باید مشخص باشد. لاریجانی با بیان اینکه نحوه بررسی تخلفات در قانون اساسی و قوانین عادی مشخص شده، یادآور شد: ما به دنبال وضع قوانین جدید نیستیم بلکه متن قانون اساسی به عنوان میثاق ملی مبنای عمل است و مجلس در همان چارچوب به وظیفه خود عمل میکند.
آلودگی هوا و بودجه دو میلیاردی
بحث آلودگی هوای تهران به جلسه رئیس مجلس هم کشیده شد که او در این خصوص گفت: آلودگی هوا موضوعی اساسی و ریشهدار است و این به علت گسترش شهر و وجود کارخانجات است که این امری چندضلعی است و بعید است با روش آبپاشی حل شود چراکه آلودگی هوا جدیتر از این حرفهاست و باید کاملاً با آن عالمانه برخورد کرد.
لاریجانی گسترش مترو و حمل و نقل عمومی را از راههای کاهش آلودگی هوا برشمرد و افزود: این قانون چند سال پیش تصویب شده و اکنون باید اجرا شود همچنین امکاناتی هم برای مترو در نظر گرفته شده است و اینها راههای منطقی است، اما مجلس هم حتماً نظارت بر این مساله را دنبال میکند و به این موضوع رسیدگی میکند گرچه پیش از این به دلیل اینکه ما مشغول بررسی برنامه بودیم، نمیتوانستیم به امور دیگری بپردازیم و برنامهمان این بود که وقتی از بررسی برنامه پنجم فارغ شدیم برای پیگیری این موضوع جلسه بگذاریم.
سفرهای استانی لاریجانی
بحث سفرهای استانی رئیس مجلس و رویکرد وی در این سفرها سوال دیگری بود که لاریجانی اظهار داشت: من برنامهای برای سفرهای استانی متعارف ندارم و گاهی دعوتهایی مطرح میشود که به شهرستانها سفر میکنم، در کنار این دعوتها نگاههای نظارتی نیز داریم که مسائل کلان تصویب شده در مجلس به چه شکل در استانها اجرا میشود و عملکرد آنها چگونه است.
رجالالغیب نیستم
لاریجانی در ارزیابی خود از حضور نمایندگان اصلاحطلب در مجلس و پیشبینیای از ترکیب مجلس نهم گفت: شاید قضاوت در مورد ترکیب مجلس نهم در حال حاضر زود باشد، چرا که فاصله زمانی زیادی وجود دارد و باید در زمانهای نزدیکتر در این مورد اظهارنظر کرد. بنده رجالالغیب نیستم که در مورد درصد حضور اصولگرایان و اصلاحطلبان در مجلس نهم نظر دهم و حتی با وجود فعالیتهای جسته گریخته در مورد انتخابات مجلس آینده نمیتوان تخمینی در این رابطه زد. وی با تاکید بر اینکه هیچ فردی به دنبال تک صدایی در مجلس نیست، گفت: حضور نگاههای متفاوت در کشور را مفید میدانم اما مهم است که آنها در چارچوب نظام، حفظ منافع و حفظ بالندگی کشور حضور داشته باشند. رئیس مجلس با بیان اینکه سپهر اندیشههای مختلف در آینده کشور و مجلس باز است، گفت: گروههای مختلف میتوانند نظرات خود را مطرح کنند، منتها این نظرات باید در راستای جلو بردن کارها باشد. سیاستی که ما دنبال میکنیم آن است که از آرای افراد صادق و متعهد که در چارچوب نظام و به قانون اساسی ملتزماند، استفاده شود. لاریجانی این موضوع را که به نظر میرسد طرحهای اصلاحطلبان در مجلس به دلیل موضوعات سیاسی مورد اقبال قرار نمیگیرد، رد کرد و گفت: بعضاً پیش آمده اصلاحطلبان تذکراتی را مطرح کرده و حضور داشتهاند. در مجلس به موضوعات نگاه ملی میشود، البته ممکن است بحث سیاسی بین افراد وجود داشته باشد اما این بحثها در مورد موضوعاتی است که به مشکلات مردم همچون بیکاری مربوط است. وی با تاکید بر اینکه نگاه ملی در مجلس وجود دارد، گفت: در طرح هدفمند کردن یارانهها اصلاحطلبان و اصولگرایان در مجلس این موضوع را با نگاه ملی دنبال کردند. لاریجانی در پاسخ به راهکارها و برنامههای رئیس مجلس برای تعامل دولت و مجلس گفت: همیشه اختلاف نظر وجود داشته اما باید تحملپذیری زیاد باشد. دولت و مجلس باید تحمل خود را زیاد کنند. لاریجانی خاطرنشان کرد: بنابراین باید گفت اختلافات بین دولت و مجلس در برخی موضوعات مصداقی بوده است و لذا سطح نگرانی زیاد نیست.رئیس مجلس یادآور شد: عمده اختلافات دولت و مجلس در نحوه اجرا و نه عدم اجرای قوانین است، یعنی به نظر مجلس میآید که برخی اقدامات خروج از قانون و تخلف است و اینها تعدادش بیشتر است تا مواردی که دولت اصلاً مصوبات را اجرا نکند. در این موارد هم کمیسیون اصل 90 یا کمیسیونهای تخصصی بحث را باید به پیش ببرند. وی در مورد بودجه مترو خاطرنشان کرد: به نظر من این یک قانون است و باید اجرا شود و وزیر اقتصاد به عنوان وزیر مسوول باید اجرای این قانون را پیگیری کند. رئیس مجلس در پاسخ به اینکه چرا در مناقشات فیمابین دولت و مجلس عمدتاً نظر دولت تامین میشود، گفت: این موضوع بستگی به موردش دارد، در برخی موارد نظر مجلس محقق میشود و در پارهای موارد نظر و استدلال دولت تحقق مییابد و در پارهای موارد نظر دولت و مجلس به یکدیگر نزدیکتر میشود. در برخی از موارد چالشبرانگیز نیز باید موضوعات در مسیر قانونی حل شود.
وی تصریح کرد: برخی موارد است که مجلس باید کمک کند تا طرحی به لحاظ تاکتیکی در چارچوبهای قانونی اجرا شود. مثلاً استراتژی مجلس در هدفمند کردن یارانهها روشن بود، ولی برای اینکه به نتیجه برسد نظر دولت این بود که در برخی موارد تاکتیکهایش مورد توجه مجلس قرار گیرد. در خصوص صندوق توسعه ملی نیز باید گفت این پیشنهادات دولت مخالف سیاستهای ابلاغی بود و مجلس بر نظر خود ایستاد و آن را اصلاح کرد. ما آن چیزی را که فکر میکنیم به مصلحت کشور است و از حقوق ملت صیانت میشود روی آن پافشاری میکنیم. وی افزود: ما روی تاکتیکها اصرار چندانی نداریم. ممکن است دولت در برخی موارد تاکتیکهایی را به اجرا بگذارد، ممکن است از مجلس کمک بخواهد و مجلس اشکالی در این موضوع نمیبیند. این همراهی مجلس، همراهی عاقلانه با دولت است. لاریجانی با تاکید بر اینکه مجلس با حفظ استراتژی خود در برخی موارد بر نظرش ایستادگی کرده و در برخی موارد تاکتیکهای دولت را میپذیرد، گفت: در مواردی که به اعتقاد مجلس مسائل ملی را تحتالشعاع خود قرار میدهد ایستادگی کرده و نظر خود را اعمال میکنیم. لاریجانی همچنین قوه قضائیه را نیازمند قاطعیت بیشتر برای برخورد پیشگیرانه با مساله مبارزه با فساد اقتصادی عنوان کرد و ادامه داد: سر و صداهای کاذب و غوغاسالاری مخل اجرای بحث مبارزه با فساد است که رسانهها میتوانند در این زمینه با روشنگری اقدامات لازم را صورت دهند. مباحث مطرحشده پیرامون کارگروه حل اختلاف دولت و مجلس بار دیگر در نشست مورد سوال قرار گرفت که لاریجانی نظرات مطرحشده از سوی سخنگوی شورای نگهبان را نظرات سه تن از اعضای شورا برشمرد و افزود: ما در برخی موارد از جمله اصول 113 و 126 قانون اساسی اختلاف نظرهایی داریم که این بحث تکنیکی و حقوقی است و نباید تبدیل به دعوای حیدری و نعمتی شود.
رئیس مجلس با تاکید بر اظهارنظر صاحبنظران در این خصوص گفت: تمامی اطراف میتوانند نظر خود را ارائه کنند و در نهایت مقام معظم رهبری نظر نهایی را صادر خواهند کرد.