سیدمرتضی مفیدنژاد
اجلاس شرمالشیخ با هدف برقراری امنیت و ثبات در عراق برگزار شد لکن در کنار برگزاری این اجلاس مطالب و مسایل زیادی نهفته ماند که شاید از عوامل اصلی ناامنی در عراق است. در حال حاضر عراق با طیف وسیعی از حملات تروریستی روبرو است که شاهد رشد روزافزون آنها هستیم. اگرچه اجلاسهای امنیتی پیرامون مسایل عراق در کشورهای همسایه و توسط سازمانهای مختلف صورت میگیرد ولی صرف برگزاری اجلاس و صحبتهای دیپلماتیک نه تنها مشکلات عراق حل نشده است بلکه در حال حاضر آمریکاییها با افزایش تعداد سربازان خود بر بحرانهای امنیتی نیز میافزایند. شاید هر کسی ریشههای ناامنی و بیثباتی را به موضوع خاصی مرتبط کند لکن آنچه امروز باید مورد توجه قرار گیرد این است که اولین و مهمترین و جدیترین سبب ناامنیهای عراق سلطهطلبیها و اعمال نادرست دولت آمریکا است. براساس آنچه که شواهد و مدارک نشان میدهد آمریکاییها علاوه بر اینکه در ایجاد امنیت ناتوان بودن به نوعی جهت ایجاد تفرقه بین طیفهای مختلف مردم عراق نیز در پشت صحنه دست به کارشکنی و ترویج تفرقه میزنند. تروریسم لجام گسیخته در عراق در حال حاضر ریشهاش در حضور نیروهای اشغالگر است و تا زمانیکه آنها بر این سرزمین خیمه زدهاند وجود ثبات و امنیت امری محال است.
با در نظر گرفتن این موضوع یادآوری چند نکته در مورد ناامنیهای عراق حایز اهمیت است:
اولا تروریستها براساس بنیانهای فکری و ایدیولوژیکی دست به اعمال تروریستی میزنند. تلاش برای کشف ساختار فکری آنها و ارایه راه روشها و ابزارهای تبلیغاتی که این ساختار فکری و برنامههای آنها را خنثی کند میتواند نقش تعیینکنندهای در ثبات منطقه داشته باشد.
طرح آشتی ملی نمونهایست که باعث میشود تا بسیاری از گروهها در ساختار قدرت سیاسی عراق قرار گیرند و از پیوستن به شبکههای تروریستی دور شوند.
ثانیا مشکلات اقتصادی قطعا تا زمانیکه در عراق حاکم باشد ابزار خوبی برای تروریستها و گسترش عملیاتهای تروریستی است. بیکاری فقر و گرسنگی از جمله عواملی است که طراحان و گردانندگان جریانهای ترور از آن استفاده مناسبی خواهند کرد. با حل و بهبود وضعیت اقتصادی بسیاری از افرادی که در دام تروریستها هستند نجات میابند.
ثالثا رسانهها و حمایت از تروریسم عامل مهمی در بیثباتی عراق تلقی میشوند. تریبونهای خبری منطقه در رفتاری سازمانیافته به پوشش خبری گسترده در حمایت از تروریسم مبادرت میورزند و به آن دامن میزنند. شاید بتوان با برگزاری اجلاسهای جهانی جهت رشد قدرت رسانههای طرفدار ثبات در مقابل این هجمهها راهحلهایی برای ثبات و امنیت فراهم کرد.
در آخر باید تاکید کنیم حضور نیروهای اشغالگر و مشکل در ساختار اداری و امنیتی دولت عراق در کنار فتنهانگیزیهای مذهبی و رفتار سازمانیافته رسانهها تا زمانیکه مورد توجه قرار نگیرد حاکمیت امنیت رویایی بیش نخواهد بود. یک اراده جمعی جهت حذف موانع مذکور بارقههای امید را در دل مردم عراق ایجاد خواهد کرد.