انشعاب رسمی اصولگرایان

گروه سیاسی، ایرج جمشیدی: جمعی از چهره‌های شاخص جریان اصولگرایی که در مجلس نماینده هستند با تشکیل یک کنفرانس مطبوعاتی انشعاب رسمی خود را از دیگر جریان‌ اصولگرایی اعلام کردند. عماد افروغ، حسن سبحانی، محمد خوش‌چهره، سعید ابوطالب، محمود مدنی، محمدهادی ربانی و محمود محمدی از جمله نمایندگانی بودند که روز گذشته با حضور در یک کنفرانس مطبوعاتی به تشریح مبانی فکری جریان جدید اصولگرایی پرداختند.

نمایندگان یادشده عنوان جریان خود را فراکسیون اصولگرایان مستقل، خلاق و نقاد نام نهادند. اصولگرایان انشعابی‌ پیشه خود را نقد درون گفتمانی و عمل خود را دفاع از اصولگرایی ناب اعلام کردند که به گفته آنها انحراف اصولگرایان از این دو اصل طی دو سال اخیر خسارت‌هایی را به جریان کلی اصولگرایی وارد کرده است. اگرچه نمایندگانی چون افروغ و سبحانی تاکید کردند جریان جدید یک جریان در دل اصولگرایان است اما آنچه توجه خبرنگاران حاضر در کنفرانس اصولگرایان منتقد را جلب کرد نوع نگاه انشعابیون به تعامل درون گروهی اصولگرایان بود آنجا که عماد افروغ به عنوان یکی از اعضای هیات موسس فراکسیون اصولگرایان مستقل گفت: با توجه به جریاناتی که در دو سال اخیر اتفاق افتاد، نوع تعاملی که برخی از افراد عضو فراکسیون اصولگرا با دولت داشتند، به نظر رسید استقلال لازم و جایگاه تقنینی و نظارتی نمایندگان را آنچنان که باید پاس نمی‌داشتند. وی گفت: عنوان استقلال و مستقل برای این فراکسیون به این معناست که هیچ مصلحتی را فراتر از وظیفه نمایندگی و حقیقت‌گرایی برجسته نکنیم و در تعامل با دولت اصولگرا، حقیقت‌گرایی داشته باشیم و در نقد یکدیگر به خودمان هم رحم نکنیم. وی افزود: احساس کردیم بعد از شکل‌گیری دولت نهم مجلس با یک فراز و فرودی مواجه شده است.

بعد از اینکه اصولگرایان در انتخابات پیروز شدند، یک همسویی به وجود آمد که این همسویی می‌تواند یک زنگ خطر باشد. وی با بیان اینکه ما شاهد تعامل بین دولت و مجلس نیستیم، گفت: امیدواریم بتوانیم به اصول وفادار باشیم. افروغ با بیان اینکه ما آماده هستیم در معرض نقد تند گروه‌ها قرار بگیریم، گفت: نمود سیاسی تنها بخشی از حرکت ماست و بحث ما صرفاً در عرصه انتخابات آینده نخواهد بود بلکه امیدواریم شاهد نهادینه شدن بیشتر اصولگرایی در جامعه باشیم.

عماد افروغ به تشریح آثار مثبت نقد درون گفتمانی به عنوان مصونیتی در برابر انحراف پرداخت و گفت: البته جریان نقد درون گفتمانی با دولت مربوط به ماه‌های اخیر نیست و از روزهای اول جریان اصولگرا با نقد وارد شد. محمود محمدی یکی دیگر از اعضای هیات موسس هم گفت: چهره‌های جدید که جدا از چهره‌های سنتی هستند، تعاریفی جدید در مسائل مطرح می‌کنند که حول محور امنیت ملی است که به بهبود وجهه کشور در عرصه بین‌المللی کمک می‌کند. محمود مدنی از دیگر اعضای هیات موسس این فراکسیون خاطرنشان کرد: ما به هیچ وجه معتقد نیستیم که این جریان باعث اختلاف در بین اصولگرایان می‌شود بلکه این جریان به وحدت اصولگرایان در اصول کمک خواهد کرد. وی اظهار داشت: ما از فراکسیون اکثریت جدا نخواهیم شد و در درون آنها باقی خواهیم ماند. محمدهادی ربانی نماینده شیراز نیز در این جلسه عنوان کرد: مجلس باید آزاد، عدالت‌محور و فارغ از هر مساله‌یی وظیفه خود را طبق قانون اساسی انجام دهد.

حسن سبحانی نماینده دامغان نیز در این جلسه تاکید کرد: اصولگرایان مستقل یک جریان در درون اصولگرایان است و این جریان به دنبال کارآمدی بیشتر هستند. وی فعالیت این جریان را عامل کارآمد کردن اصولگرایان در درون و بیرون مجلس دانست. سبحانی تاکید کرد: کشور به تجدیدنظر در برخی روش‌های اجرایی با حفظ سیاست‌ها و اصول کلی نیاز دارد. گاهی به ترکیب نمایندگانی که روز گذشته خود را به عنوان اعضای هیات موسس اصولگرایان منتقد معرفی کردند نشان می‌دهد و اولاً آنان از چهره‌های برجسته مجلس هستند که هر کدام در حوزه‌های خاصی صاحب‌نظرند.

نگاهی به ترکیب نمایندگانی که  روز گذشته خود را به عنوان اعضای هیات موسس اصولگرایان منتقد معرفی کردند نشان می‌دهد اولاً آنان از چهره‌های برجسته مجلس هستند که هر کدام در حوزه‌های خاصی صاحب‌نظرند. محمد خوش‌چهره و حسن سبحانی به عنوان دو چهره اقتصادی مجلس شناخته می‌شوند که انتقادات زیادی را طی دو سال گذشته نسبت به سیاست‌های اقتصادی دولت احمدی‌نژاد مطرح کرده‌اند.

عماد افروغ هم منتقد سرسخت سیاست‌های دولت احمدی‌نژاد به ویژه در حوزه مسائل فرهنگی، آموزشی و بعضاً سیاسی به شمار می‌آید. کمااینکه افروغ در جریان رای اعتماد مجلس هفتم به کابینه پیشنهادی محمود احمدی‌نژاد مخالفت‌های جانانه‌یی را با وزرای علوم و کشور به عمل آورد و به عنوان منتقد ترکیب کلی کابینه هم نطق مفصلی را ایراد کرد.

محمود محمدی نماینده آباده که زمانی سخنگوی وزارت خارجه در دوران وزارت علی‌اکبر ولایتی بود و اکنون هم عضو برجسته کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس به شمار می‌آید در مجموع انتقادات سختی را نسبت به سیاست‌های خارجی احمدی‌نژاد به خصوص در مساله پرونده هسته‌یی و نوع تعامل و رابطه ایران با کشورهای خارجی از جمله اروپا و آمریکا به عمل آورده است.

در واقع ترکیب فراکسیون منتقد اصولگرایی به صورتی جالب چیده شده است کمااینکه می‌توان این ترکیب را یک ترکیب انتقادی از مجموعه سیاست‌های احمدی‌نژاد به شمار آورد. حضور نمایندگان دیگری مانند محمود مدنی، محمدهادی ربانی و سعید ابوطالب هم تقویت‌کننده محور انشعاب به حساب می‌آیند که هر کدام به تناسب در حوزه‌های سه‌گانه یادشده فعالیت می‌کنند. به این ترتیب می‌توان تشخیص داد انشعابی که در مجلس رخ داده است انشعابی علیه مجموعه سیاست‌های محمود احمدی‌نژاد است و در عین حال متوجه جریانی در درون مجلس است که ظاهراً منتقد روش‌های اجرایی احمدی‌نژاد اما باطناً همراه است. در واقع اصولگرایان منتقد از همان زمانی انشعاب کردند که احمدی‌نژاد کابینه‌اش را صرفاً با مشاوره‌های خاص برخی نمایندگان بانفوذ مجلس از جمله محمدرضا باهنر چید و به طیف سیاسی آبادگرانی که رئیس جمهور برآمده از دل آن بر کرسی قوه مجریه تکیه زده بود به یاران سیاسی‌اش پشت کرد.

ظاهر امر این بود که آبادگرانی چون افروغ، خوش‌چهره، سبحانی و توکلی حامی احمدی‌نژادند اما به واقع ماجراگونه‌یی دیگر بود چرا که این نه احمد توکلی و سایر آبادگران شاخه مجلس که جناح باهنر بود که تمام مهره‌های اصلی خود را در دولت احمدی‌نژاد برچید و همین امر هم باعث شد تا آبادگران با یک ائتلاف نانوشته با فراکسیون وفاق و کارآمدی و اقلیت مجلس حداقل به پنج وزیر پیشنهادی احمدی‌نژاد رای منفی بدهند. اصولگرایان معترض از همان روز انشعاب کردند اما ظاهراً بنا به توصیه‌های ریش‌سفیدانه و به منظور جلوگیری از آشکار شدن انشعاب و بهره‌گیری‌های رقیب اصلاح‌طلب از اعلام رسمی آن خودداری شد و این خویشتنداری دو سال به طول انجامید. طی این دو سال حوادثی رخ داد که باعث از زیر به رو آمدن اختلافات شد. شکست اصولگرایان تندرو در انتخابات شوراها و خبرگان زنگ‌های خطر را برای اصولگرایان به صدا درآورد. هر گروهی از اصولگرایان سعی می‌کرد از سیاست‌های احمدی‌نژاد اعلام برائت کند تا به این ترتیب راه را بر شکست بعدی خود که انتخابات مجلس هشتم است، ببندد.

پیش از آغاز سال جدید اصولگرایان منتقد به صورت غیررسمی انشعاب کردند که چند روز بعد باز هم بنا به توصیه‌های از اعلام رسمی آن خودداری کردند و حتی رسانه‌های منتسب جناح اصولگرا به رقیب اصلاح‌طلب تاختند که درصدد اختلاف‌افکنی بین اصولگرایان برآمده‌اند. با این وجود عمق اختلاف به اندازه‌یی بود که این بار امکان وساطت‌های ریش‌سفیدانه و به محاق بردن اختلافات وجود نداشت.

بالاخره اصولگرایانی که از عملکرد دولت احمدی‌نژاد و نیز شاخه دیگر جریان اصولگرایی در مجلس ناراضی بودند انشعاب کردند و موجودیت خود را اعلام کردند.