حمایت دوباره واشنگتن از تفلیس
مانور کاخ سفید در حیات خلوت مسکو
نساء امیرینصرآبادی
ایالات متحده آمریکا همچنان به حمایتهای خود از گرجستان و رئیس جمهور این کشور یعنی میخائیل ساکاشویلی ادامه می دهد.در این خصوص کشورهای اروپایی نیز با واشنگتن همراه هستند.دخالت ایالات متحده در امور داخلی تفلیس به ضرر روسیه یکی از مناقشات اصلی مسکو و غرب طی سالهای اخیر محسوب می شود.البته در جریان وقوع جنگ در اوستیای جنوبی عملا غرب نتوانست دفاعی از گرجستان کند و نیروهای روسی تا 35 کیلومتری پایتخت گرجستان یعنی تفلیس پیشروی کردند.در حال حاضر حزب دموکرات آمریکا نیز نسبت به ادامه حمایتهای واشنگتن از تفلیس متعهد است.به عبارت بهتر مشی اوباما و بوش پسر در این خصوص با یکدیگر تفاوتی نداشته و هر دوی آنها خود را ملزم به حمایت از گرجستان دانسته اند.
در هر صورت به نظر می رسید که در سایه نزدیکی مناسبات ایالات متحده و روسیه در دوران ریاست جمهوری اوباما موضوع گرجستان کمرنگ تر شده است.اما این فرضیه به طور کامل نادرست است .منابع خبری از برنامه آمریکا برای حمایت مجدد از گرجستان در برابر روسیه خبر می دهد و آن را هماوردی جدید با مسکو می داند. گروهی از سناتورهای آمریکایی از حزب دموکرات، پیش نویس قطعنامه ای درباره حمایت از تمامیت ارضی گرجستان تهیه کردهاند که انتظار میرود مجلس سنا اوایل سال آینده به این قطعنامه رأی بدهد.در این سند که اوستیای جنوبی و آبخازیا به عنوان اراضی اشغال شده توسط روسیه شناخته شدند، از روسیه می خواهد تا تعهدات ناشی از موافقتنامه درباره آتشبس مورخ 12 اوت 2008 را اجرا کرده و نیروهای خود را از خاک گرجستان بیرون بکشد و به مهاجران اجباری و نمایندگیهای نظارتی بین المللی اجازه بدهد به آبخازیا و اوستیای جنوبی باز گردند.البته مشخص نیست که با توجه به تصویب پیمان استارت میان ایالات متحده و مسکو،دولت و کنگره آمریکا در این خصوص چه اقدامی صورت می دهند.در هر صورت مناقشه مسکو و واشنگتن بر سر مسائل و بحران های جاری در گرجستان و مسئله استقلال آبخازیا و اوستیا همچنان ادامه دارد.
در هر صورت تفلیس این قطعنامه را به عنوان حمایت محکم و سازشناپذیر از تمامیت ارضی گرجستان تلقی کرد که ممکن است به دنبال ایالات متحده کشورهای اساسی دیگر جهان نیز چنین اسنادی را صادر کنند که در این صورت فشار فزاینده بین المللی میتواند روسیه را به فراخواندن شناسایی استقلال دو منطقه خودمختار گرجستان وادار کند.لازم به ذکر است که مک کین از اوباما خواسته است تا فروش اسلحه به گرجستان را دوباره از سر بگیرد اما اوباما هنوز اقدامی دراین خصوص صورت نداده است.بر این اساس احتمال میرود که سناتور جان مک کین که دوست گرجستان و شخص میخائیل ساکاشویلی محسوب میشود، از باراک اوباما دعوت کرده باشد که به روند آغاز مجدد روابط با روسیه پایان داده و صدور سلاحهای تازه به گرجستان را از سرگیرد. در هر حال نباید فراموش کرد که روسیه همچنان نگاه تهدید آمیز خود نسبت به تفلیس را حفظ کرده است.این قاعده در خصوص تفلیس نیز صادق است.به عبارت بهتر گرجی ها نیز روسیه را همچنان دشمن تراز اول خود می دانند.
به نظر می رسد روسیه و غرب نمی توانند سر مسائل جاری در گرجستان به توافق نظر و وحدت رویه برسند.به عبات بهتر ،تفلیس نقطه آشکار ساز تضاد منافع غرب و روسیه محسوب می شود.در اینجا مهم نیست که چه کسی رئیس جمهور گرجستان است.
واشنگتن همچنان در صدد تاثیرگذاری مستقیم بر معادلات سیاسی تفلیس در راستای حفظ اهرمهای فشار منقطه ای خود بر مسکو است.ناتو نیز در این مناقشه از گرجستان به صورت تمام عیار حمایت می کند.مجمع پارلمانی ناتواخیرا در بیانیهای با اشاره به نشست سران ناتو در لیسبون، مبارزه با تهدیدات سایبری را یکی از راهکارهای ناتو برای مبارزه با تهدیدات آتی دانسته است . در این بیانیه همچنین ضمن اشاره به تغییرات اعمال شده اخیر در قانون اساسی گرجستان، از آنها استقبال شده است .
نباید فراموش کرد که منازعه ناتو و غرب در اوکراین و گرجستان همچنان ادامه دارد.اگرچه روسیه و ناتو طی سالهای اخیر تلاش کرده اند تا حدامکان به یکدیگر نزدیک شوند اما زمانی که نام گرجستان وارد معادله می شود همه چیز تفاوت پیدا می کند.تئوریسینها و استراتژیستهای غربی بر این باورند که تفلیس باید به عنوان اهرم فشار ایالات متحده بر روسیه باقی بماند و واشنگتن و اتحادیه اروپا نیز باید از وجود دولتی ضدروسی در منطقه حمایت کنند.هم اکنون انقلاب نارنجی اوکراین با شکست مواجه گردیده و یانوکوویچ به عنوان رئیس جمهور طرفدار روسیه بر سر کار آمده است.از این رو غرب در صدد است تا بال دوم انقلابهای مخملی درحیاط خلوت مسکو یعنی گرجستان را حفظ کند.مجمع پارلمانی ناتو در جدیدترین بیانیه خود همچنین بار دیگر از وحدت ارضی گرجستان اعلام حمایت کرده است. در بیانیه جدید مجمع پارلمانی ناتو، مناطق آبخازیا و تسخینوالی به عنوان مناطق اشغال شده ارزیابی شدهاند. البته مقامات گرجی به خوبی آگاهند که در عمل کشورهای ناتو خود را بر سر مناطق مذکور با روسیه درگیر نمی سازند.تعلل در پذیرش گرجستان و اوکراین در ناتو نشان می دهد که غرب سعی دارد در عین اعمال فشار علیه مسکو از بروز جنگ با آن خودداری کند.در صورت بروز جنگی دوباره میان روسیه و گرجستان،ناتو قصد ندارد به سود گرجستان وارد عمل شود زیرا در این صورت جنگی تمام عیار در منطقه آغاز خواهد شد.اما با این وجود غرب به کلیت فعالیتهای خود در حمایت از گرجستان ادامه می دهد .در هر صورت گرجستان و اوکراین همچنان میدان رقابت میان ایالات متحده آمریکا و روسیه هستند.
ایالات متحده آمریکا همچنان به حمایتهای خود از دولت ناتوان ساکاشویلی ادامه می دهد. شکست انقلاب نارنجی در اوکراین تحولات داخلی گرجستان را نیز به طور مستقیم تحت تاثیر قرار داده است. این تاثیرگذاری به گونه ای بوده است که مقامات آمریکایی به شدت نسبت به شکست ساکاشویلی و انقلاب گل رز در تفلیس نیز احساس خطر می کنند. این احساس خطر مشترکی است که اعضای هر دو حزب دموکرات و جمهوریخواه نسبت به آن اذعان دارند. در چنین شرایطی کاخ سفید سعی دارد به هر نحو ممکن حمایتهای خود از دولت ساکاشویلی را ادامه دهد. حمایتهایی که بیشتر از سوی جوزف بایدن معاون رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا اعلام می شود. در دوران ریاست جمهوری بوش پسر نیز معاون وی یعنی دیک چنی حضوری فعالانه در حیاط خلوت روسیه داشت. گویا بر اساس توافقی نانوشته معاونان روسای جمهور ایالات متحده اصلی ترین مسئولان اعمال نفوذ در حیاط خلوت روسیه هستند.این در حالی است که نه بایدن و نه چنی و نه معاونین روسای جمهور بعدی ایالات متحده قصد اعطای دموکراسی و آزادی واقعی به شهروندان گرجی را ندارند و نگاه ابزاری غرب نسبت به تفلیس محرز است.
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
