در مبارزات انتخاباتی ریاست جمهوری فرانسه که از روز گذشته آغاز شده، نیکولا سارکوزی از حزب راستگرا و سگولن رویال از حزب سوسیالیست از شانس بیشتری برای احراز پست ریاست جمهوری این کشور برخوردارند.
بررسی فضای کلی حاکم بر فرانسه در شرایط کنونی، مواضع نامزدهای مطرح در انتخابات و موقعیت آنان در میان مردم این کشور از سوالات و مباحث مطروحه جامجم با دکتر پیروز ایزدی کارشناس مسائل فرانسه در خصوص واکاوی بیشتر موضوع انتخابات ریاست جمهوری این کشور است.
* شرایط کلی حاکم بر فضای انتخابات ریاست جمهوری فرانسه را چگونه ارزیابی میکنید؟
** کشور فرانسه در فضای کنونی که مبارزات انتخاباتی ریاست جمهوری آن از روز گذشته آغاز شده با مشکلات متعددی مواجه است که این مشکلات به موضوعات اصلی مورد بحث نامزدهای انتخابات بدل شده است. موضوعات مذکور در 3 دسته مشکلات سیاسی، اقتصادی و اجتماعی قابل مداقه و بررسی هستند. دسته نخست مشکلات سیاسی است که ناشی از ناهمخوانی جاهطلبی و آرمانهای سیاسی فرانسه با امکانات آن در وضعیت فعلی است. به این معنا که فرانسه جاهطلبی یک قدرت بزرگ را در سر میپروراند و این در حالی است که این کشور از لحاظ امکانات در حد یک قدرت متوسط قابل تعریف است.
از همین رو، اکثر کاندیداهای ریاست جمهوری به نوعی در برنامههای انتخاباتی خود بحث احیای مجدد عظمت گذشته فرانسه را مطرح میکنند.
از سوی دیگر به دلیل آن که حکومتهای قبلی دربرآورده نمودن انتظارات مردم و وعدههای داده شده، موفق نبودند نوعی بیاعتمادی نسبت به نخبگان حاکم در میان مردم به وجود آمده است. به همین خاطر نامزدهای انتخابات به شیوههای مختلف شعار گسست از گذشته را مطرح میکنند. در حوزه اقتصادی نیز از آنجا که فرانسه موفق نشده شرایط اقتصادی خود را با وضعیت جهانی شدن اقتصاد تطبیق دهد، مشکلاتی برای این کشور از جمله در حوزه اشتغال به وجود آمده که هم اکنون شاهد نرخ بالای بیکاری در فرانسه هستیم که این موضوع در 2 دهه اخیر دولتهای حاکم را با معضلاتی بزرگ مواجه کرده است. مشکلات اقتصادی در فرانسه باعث بروز یک سری مشکلات اجتماعی و به تبع آن امنیتی شده که در این خصوص مساله مهاجران و هویت ملی از جمله مباحث قابل توجه برای نامزدهای انتخابات است.
* خبرهای حاکی از آن است که خانم سگولن رویال نامزد حزب سوسیالیست و آقای نیکولا سارکوزی از حزب راستگرای فرانسه از شانس بیشتری برای پیروزی در انتخابات برخوردارند. شعارهای اصلی این 2 نامزد انتخابات بر چه محورهایی استوار شده است؟
** نیکولا سارکوزی نامزد حزب جنبش مردمی فرانسه موسوم به UNP با توجه به سوابق خود و تصدی مسوولیت وزارت کشور بیشتر بر مسائل امنیتی تاکید دارد.
وی معتقد است در زمان تصدی وزارت کشور توفیقات قابل توجهی در مبارزه با جرم و جنایت و کاهش بزه داشته است و از این رو سعی دارد تا نظر کسانی را که طالب امنیت بیشتر برای فرانسه هستند، جلب کند. همچنین وی میکوشد تا بخشی از آرای ژان ماری لوپن که به اصطلاح از منظر نژادپرستانه به مسائل مهاجرت و امنیت نگاه میکند به سمت خود سرازیر کند. از سوی دیگر خانم رویال که به اشعار «جامعه عادلانهتر» به میدان مبارزات انتخاباتی پای نهاده است، این ایده را مطرح کرده که امنیت زمانی در فرانسه برقرار میشود که این کشور صاحب جامعه عادلانهتر از جنبه توزیع ثروت و درآمد شود. خانم رویال مدعی است که برخورد ریشهای با مشکلات اقتصادی نیازمند نهادینه شدن دموکراسی مشارکتی است.
در همین راستا خانم رویال از تشکیل یک هیات ژوری از شهروندان برای نظارت بر نحوه عملکرد نمایندگان مجلس و مقامات دولت سخن گفته است.
* منتقدان خانم رویال بر این باورند که کمتجربگی وی در عرصه سیاست خارجی در عصر بینالمللی شدن سیاست، فرانسه را از امکان تاثیرگذاری بیشتر بر نظام بینالملل باز خواهد داشت.
تحلیل جنابعالی در این زمینه چیست؟
** موضوع بیتجربگی خانم رویال در عرصه سیاست خارجی مسالهای بود که از مدتها قبل مطرح بود که در جریان سفر وی به خاورمیانه و چین و اظهارات نادرست در خصوص مسائل بینالمللی، این موضوع بیشتر نمایان گشت.
منتقدان خانم رویال در پی اظهارات و مواضع اشتباه وی در جریان این سفرها، از فضای بهتری برای تبلیغ ناشیگری خانم رویال در سیاست خارجی برخوردار شدند. اما باید توجه داشت که در فرانسه و برخی کشورهای اروپایی مردم در وهله اول به مسائل داخلی توجه دارند و آن چنان به مسائل خارجی اقبال نشان نمیدهند. براساس نظرسنجیهای جدید نیکولا سارکوزی، سگولن رویال، فرانسوا بایرو و ژان ماری لوپن به ترتیب 28، 5/23، 20 و 13درصد آراء شهروندان را به خود اختصاص دادهاند.
* مواضع دولت آمریکا در خصوص انتخابات فرانسه چگونه است و کدام نامزد تمایل بیشتری برای بسط روابط پاریس با واشنگتن دارد؟
** به نظر میرسد آقای سارکوزی از تمایلات بیشتری در این زمینه برخوردار است. وی در جریان سفر سپتامبر 2006 به واشنگتن، ابراز امیدواری کرد در صورت احراز پست ریاست جمهوری فرانسه بتواند روابط با آمریکا را گسترش دهد و همسویی بیشتری در سیاستهای دو کشور به وجود آورد. اما سوسیالیستها در زمانی که در راس قدرت در فرانسه بودند نیز روابط چندان نامطلوبی با آمریکا نداشتند و آنها نیز در پی جلب همکاری واشنگتن بودند. حتی آمریکا در مقاطعی از روی کار آمدن گولیستها در فرانسه بیشتر احساس خطر میکند، چرا که مشی مستقلتری را در عرصه نظام بینالملل دنبال کنند.
بنابراین هر کدام از نامزدها که به ریاست جمهوری فرانسه برسند، چندان برای آمریکا ناخوشایند نخواهد بود چرا که با ضعف سیاسی فرانسه، امکان مقابله با یکجانبهگرایی پاریس در برابر واشنگتن وجود ندارد.