حکم روایی خوب در برنامه دولت نهم (قسمت ششم)

حسین علوی‌راد

شاخص‌های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و مدیریتی برنامه چهارم توسعه

برای حل این مشکل که عامل بسیار موثری در عدم کارایی دولت است پیشنهاد می‌شود که مردم از نامزدهای ریاست جمهوری بخواهند تا هر چه سریعتر دیدگاه‌ها و برنامه پیشنهادی خود را برای اداره کشور منتشر نمایند و تیم اصلی دولت خود را نیز قبل از انتخابات همراه با سوابق تحصیلی و شغلی و دیدگاهایشان به مردم معرفی کنند. انتخاب دولت شایسته وقتی به درستی انجام می‌شود که اکثریت مردم به رییس جمهوری رای بدهند که:

خود و همکارانش دارای دیدگاه مشترک و یا همسو نسبت به مسایل اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی هستند.

دیدگاه و برنامه پیشنهادی وی که بر اساس همان دیدگاه تهیه شده است مورد قبول اکثریت مردم است.

3-5 انتخاب دولت شایسته

ضمناً برای آشنایی مردم با دیدگاه‌های مختلف و برنامه‌های پیشنهادی توسط ریاست جمهوری، مناسب است که سازمان صدا و سیما و سایر رسانه‌های جمعی، با برگزاری برنامه‌های مناسب و ترتیب مناظره بین نامزدها، مردم را در این زمینه یاری دهند.

راهبرد اصلی (Main Strategy)                    

7- سیاست‌ها و برنامه‌های اجتماعی

1-7- جایگاه دولت و مردم در جامعه

افراد با توانمندی‌های متفاوت و در زمینه‌های گوناگون، اجرای بخشی از امور جامعه را بر عهده می‌گیرند. دولت نیز برای افزایش سرمایه اجتماعی، ازدیاد ثروت عمومی و رعایت عدالت اقتصادی، از طریق سیاست‌گذاری، ‌برنامه‌ریزی و نظارت، فضایی سالم، پویا، سازنده و با نشاط ایجاد می‌کند که در آن امکانات و فرصت‌های موجود در جامعه به تساوی یا تناسب، حسب مورد، بین مردم تقسیم شود و هرکس بر اساس توانمندی و تلاش خود بتواند بخشی از فعالیت‌های اقتصادی و اجتماعی را بر عهده گرفته و با رقابت سالم با دیگران و افزایش بهره‌وری- جایگاه خود را در جامعه ارتقاء دهد.

دولت رقیب مردم در کارهای اقتصادی و اجرایی نیست، اگر باشد، از سیاستگذاری صحیح، نظارت و قضاوت عادلانه درباره مردم، وامانده و اعتبار خود را جامعه از دست می‌دهد.

با ایجاد فضایی سالم و پویا و اجرای سیاست‌های درست و قرار گرفتن جامعه در مسیر توسعه پایدار و افزایش سرمایه اجتماعی، مشکلات جامعه از جمله نابسامانیهای اقتصادی و در رأس آنها بیکاری و فقر، به تدریج و به طریق بخردانه مرتفع می‌شوند. نقطه عزیمت در این برنامه، تشخیص مسیر درست و قرار گرفتن در آن است.

تجربه کشورهای تازه توسعه یافته نشان می‌دهد که توسعه پایدار جز با حاکم شدن یک دیدگاه خردمندانه اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی در جامعه و تدوین و اجرای سیاست‌های صحیح در همه زمینه‌ها و در نتیجه ایجاد محیطی شفاف، عادلانه و امن برای سرمایه‌گذاری و تولید، تحقق پیدا نخواهد کرد.

یافتن مسیر صحیح توسعه و قرار گرفتن در آن، کاری مشکل و پیچیده است که جز با حمایت حضرت سبحان، همراهی و همکاری مردم و مشارکت صاحبنظران در تدوین سیاست‌ها و اجرای آنها میسر نخواهد بود. پیمودن موفقیت‌آمیز مسیر توسعه نیز تنها از طریق انجام کارها توسط مردم و با نظارت دولت، میسر خواهد شد.

واگذاری کارهای مردم به مردم، خطر تهدیدات مربوط به تمرکز قدرت را نیز خودبخود مرتفع می‌کند و سلامت سیاسی جامعه را از طریق توزیع قدرت بین مردم تضمین می‌کند. در این صورت دولت و نظام از طریق واگذاری کارهای اجرایی به مردم، انرژی خود را بیشتر در سیاستگذاری، برنامه‌ریزی و جهت‌دهی کل جامعه و بالا بردن سرعت پیشرفت، صرف خواهد ساخت.

2-7- عدالت اجتماعی

اجرای عدالت در کلیه زمینه‌ها، به ویژه در سیاست‌های اقتصادی، اجتماعی، در شمار مهمترین اهداف جمهوری اسلامی ایران است. بر این اساس وظیفه اصلی دولت، ایجاد فضایی مناسب برای توزیع عادلانه امکانات و فرصت‌های موجود جامعه به آحاد افراد، به صورت برابر یا متناسب، حسب مورد و نظارت و مراقبت بر روند آن است. افراد جامعه بر حسب توانمندی‌های فردی، از نتایج کار و تلاش‌شان در جامعه و در چارچوب مقررات حاکم، می‌توانند بهره‌مند شوند. عدالت اجتماعی تولید ثروت توسط افراد را محدود نمی‌کند بلکه موجب افزایش ثروت در جامعه می‌شود تا سطح رفاه افراد جامعه را ارتقاء بخشد. در اجرای عدالت اقتصادی و اجتماعی، دولت با برنامه‌ریزی و تدوین مقررات لازم فضایی را به وجود خواهد آورد تا صاحبان ثروت، سرمایه‌گذاریهای جدید در بخش تولید را بهترین محل برای سود و سرریز سرمایه خود تلقی کنند و با مشارکت در انجام امور فرهنگی، اجتماعی و خدماتی و پرداخت مالیات متناسب با سطح درآمد شخصی خود، به ایجاد شرایط مناسب‌تر برای زندگی اقشار کم‌درآمد کمک نموده و با میل و رغبت، میزان بهره‌برداری شخصی از ثروت خود را تعدیل سازد.