وزیران امورخارجه 6 کشور عضو شورای همکاری خلیجفارس همراه با همتاهای مصری و سوری خود از امروز در مسقط گردهم میآیند تا با یکدیگر در زمینه تحولات خاورمیانه و خلیجفارس به تبادل نظر بیشتر بپردازند و مواضع خود را بیش از گذشته در امور فوق به یکدیگر نزدیک سازند. این اجلاس نیز گام جدیدی در تکمیل فعالیتهای گذشته اعراب برای هماهنگ ساختن مواضع آنها با سیاست زمامداران جدید اسرائیل میباشد.
از ماه گذشته که حزب لیکود در انتخابات فلسطین اشغالی به پیروزی رسید و برنامههای بازدارنده خود را علیه روند گذشته سازش اعراب با اسرائیل غاصب اعلام کرد پایتختهای کشورهای عربی شاهد رفت و آمدهای شتابزده مقامات بلندپایه این کشورها بوده است. تحولات فلسطین اشغالی و به قدرت رسیدن حزب افراطی نتانیاهو به یکباره حکومتهای عرب منطقه بویژه رژیمهای طرف سازش با اسرائیل را بشدت در موضع انفعالی قرار داد.
دارودسته جدید حاکم بر اسرائیل علناً از ادامه شهرکسازی در اراضی اشغالی، بازپس ندادن جولان، توقف هرگونه مذاکره راجع به سرنوشت بیتالمقدس و برچیدن دفاتر ساف در این شهر، باقی ماندن در جنوب لبنان و ابطال استراتژی «صلح در برابر زمین» سخن بمیان میآوردند. با این حال این سیاست افراطی نتوانست سبب اتحاد و یکپارچگی در صف اعراب علیه زمامداران جدید اسرائیل که شمشیر را از رو بسته و روند 4 ساله مذاکرات سازش را به تمسخر گرفته بودند گردد. بلکه بالعکس، رژیمهای عرب که با مرگ رابین و شکست پرز در انتخابات احساس کردند تکیهگاههای امیدشان فروریخته است، کوشش کردند تا از موضع ضعف، خود را برای پذیرش شرائط جدید آماده سازند.
این سیاست که بمنزله مرعوب شدن جهان عرب در برابر صهیونیستها و همپیمانان آمریکائی آنها بود رفتهرفته شکل گرفت و هرچه صهیونیستها در مواضع جدید خود گستاختر شدند و شرارت بیشتری نشان دادند، اعراب مرعوب، بیشتر از گذشته ضرورت اعطای امتیاز برای در امان ماندن از گزند صهیونیستهای غاصب را احساس کردند.
این رعب وضعف در جبهه اعراب تقریباً جنبه عمومی داشته است. زیرا از یکسو جنگ 6 سال پیش آمریکا و متحدین منطقهایش علیه عراق، نوعی همپیمانی اعلام نشده با اسرائیل غاصب را در منطقه عربی خاورمیانه بوجود آورد و از سوی دیگر رژیم قاهره در راستای این تحولات که گوئی بصورت یک دکترین برنامهریزی شده از سوی آمریکائیها در منطقه دنبال میشد نقش هدایتکننده خط سیر سیاسی رژیمهای عرب را دنبال میکرد. دولت قاهره بدلیل سابقه طولانی در همزیستی با صهیونیستها و تجارتی که از این همزیستی دارد به خود اجازه داد تا بعنوان راهنمای اعراب، موانع موجود در سر راه آنان با اسرائیل را بردارد. به همین دلیل بود که از آبان سال 70 که اولین اجلاسیه سازش میان اعراب و صهیونیستها در مادرید برگزار شد تاکنون، رژیم قاهره برای خود یک نقش محوری قائل بوده است. این نقش تا امروز تداوم یافته و دولت صهیونیستی از عملکرد و جایگاه مصر در فعل و انفعالات خاورمیانه، تاکنون سود فراوانی در جهت تقویت سیاست توسعهطلبانه خود در منطقه برده است. گوئی رژیم مصر نقش خنثیسازی تلاشهائی را برعهده گرفته است که هر یک به شکلی ممکن است علیه منافع صهیونیستها به کار گرفته شود.
به همین دلیل در زمستان سال گذشته وقتی موج انفجارهای پرتلفات در داخل فلسطین اشغالی بویژه در داخل اتوبوسها ضربه بر حکومت صهیونیستی وارد آورد، این قاهره بود که با برگزاری اجلاسی تحت عنوان «کنفرانس مبارزه با تروریسم» در شرمالشیخ مصر مراتب خدمت خود به رژیم تلآویو را عیان ساخت. ماه گذشته نیز درپی پیروزی حزب لیکود و در شرائطی که بیم یک همپیمانی نزد اعراب در مقابل تحولات پس از انتخابات فلسطین اشغالی میرفت، این قاهره بود که میزبان سران عرب برای تشویق آنان به همسوئی و همکاری با زمامداران جدید اسرائیل گردید. دقیقاً به همین دلیل بود که هفته گذشته و در شرائطی که با بقدرت رسیدن دولت اربکان در ترکیه، احتمال تضعیف یا لغو پیمان نظامی آنکارا - تلآویو احساس میشد، مبارک عجولانه به ترکیه سفر کرد و در ملاقات با سلیمان دمیرل رئیسجمهور آن کشور بر ضرورت حفظ و تداوم این پیمان تاکید نمود.
اجلاس جاری 2+6 در مسقط نیز که در آن مصریها نقش فعال دارند باید با همین ذهنیت مورد بررسی قرار گیرد. اجلاس مسقط با توجه به ماهیت اکثر رژیمهای شرکت کننده در آن، به یک گردهمائی برای تلاش جهت عادیسازی روابط با صهیونیستها بیشتر شباهت دارد تا به جلسهای برای ایجاد تشکل علیه زمامداران جدید اسرائیل. البته برگزارکنندگان این اجلاس بطور طبیعی، تلاش خواهند کرد تا در تبلیغات خود چاشنی ضدصهیونیستی نیز به اجلاس خود بدهند ولی واقعیت عکس این تحلیل است و حداقل میتوان با صراحت گفت اجلاسی که در آن مصر حضور تعیینکننده و محوری داشته باشد، یک جلسه صهیونیستی است.