شبهه دور، در نظام دموکراسی یا ولایت‌فقیه

 سیدمحمدمهدی توسلی ـ دانشجوی عمران
فتنه ای که در سال 88 به بهانه تقلب در انتخابات پا به عرصه معادلات سیاسی نهاد و گردانندگان آن با کتمان مواضع سکولاری و ایجاد فضای غبارآلود عرصه را به گونه ای مدیریت کردند تا بتوانند در این فضای آلوده به مقاصد نامشروع خود دست یابند ، با هوشیاری ملت با بصیرت ایران نقش بر آب شد. در پی این شکست و ریزش طرفدارانی که از فریبکاری آنها در دام افتاده بودند، گردانندگان این حرکت ایدئولوژی خود را بر پایه مبارزه آشکار با تئوری ولایت فقیه و شخص ولی فقیه بنا نهادند.
پیرو این تغییر ایدئولوژی سایت کلمه که رسانه نزدیک به میرحسین موسوی می باشد مطلبی را تحت عنوان «شورای نگهبان قدرت یا شورای نگهبان قانون اساسی؟» منتشر کرد. در این مطلب سعی شده است با مطرح نمودن شبهه دور به تخریب جایگاه ولی فقیه بپردازد.در این یادداشت به بررسی این شبهه می پردازیم: اشکال دور مربوط به نظام های مبتنی بر دموکراسی، دموکراتیک و تفکر مردم سالاری است، زیرا در اولین انتخاباتی که در هر نظام دموکراسی برگزار می شود و هنوز دولت و مجلسی در کار نیست، برای سن و جنسیت افراد شرکت کننده و یا در مورد شرایط نامزدهای انتخابات و میزان آرایی که برای انتخاب شدن نیاز دارند و مسائل دیگری که مربوط به برگزاری انتخابات است چه مرجعی و براساس چه پشتوانه ای باید تصمیم بگیرد؟ براساس این اشکال، برخی نظریه پردازان و دانشمندان علوم سیاسی گفته اند: چاره ای نداریم جز این که انتخابات اول را بر مبنای یک سری قوانین و مقررات برگزار کنیم و پس از آن که انتخابات را براساس این قوانین برگزارکردیم و اولین دولت و مجلس تشکیل شد آن گاه این اولین دولت و مجلس تصویب می کنند که این انتخابات برگزار شده با همین قوانین و مقررات معتبر است و بدین صورت اولین انتخابات وجهه و پشتوانه قانونی و معتبر پیدا می کند.
با توجه به تئوری دانشمندان علوم سیاسی شاهد رابطه دور در نظامات دموکراسی و دموکراتیک هستیم. زیرا همین دولت و مجلس به انتخاباتی که براساس آن روی کار آمدند اعتبار و مشروعیت می بخشند. درحالی که این اشکال بر تمامی نظام های مبتنی بر دموکراسی وارد می شود و هیچ پاسخ منطقی و قانع کننده ای هم ندارد، نظریه پردازان فلسفه سیاست و اندیشمندان علوم سیاسی این اشکال را پذیرفته اند و می گویند چاره ای جز این نیست.
و اما پاسخ اول در مورد شبهه دور در رابطه بین مجلس خبرگان با ولی‌فقیه؛
این مشکل در تمامی نظام های مبتنی بر دموکراسی وجود دارد ولی موجب نشده دست از دموکراسی بردارند و به فکر نظام هایی از نوع دیگر باشند، پس فرض این که چنین مشکلی نیز در نظام ولایت فقیه هم وجود دارد نباید موجب شود تا اصل نظام را مخدوش بدانیم وگرنه باید تمامی حکومت ها و نظام های دموکراتیک قبلی، فعلی و آینده جهان را مردود شمرده و نپذیریم.
و پاسخ دوم در این رابطه:
براساس شبهه دور، ولی فقیه اعتبارش را از مجلس خبرگان کسب می کند در حالی که اعتبار خود خبرگان به امضای ولی فقیه و از طریق تأیید شورای نگهبان است که خود این شورا اعتبارش را از رهبر گرفته است.
برخلاف شبهه دور اعتبار ولی فقیه از ناحیه خبرگان نیست بلکه ولی فقیه اعتبار و مشروعیت خود را از جانب خدای متعال که به واسطه ائمه معصومین(ع) به ما ابلاغ می شود، کسب می کند و قانون خدای متعال اعتبار ذاتی دارد و دیگر لازم به اعتبار بخشیدن کسی یا مرجعی به فرمان و قانون خداوند نیست و خبرگان در حقیقت رهبر را نصب نمی کنند بلکه نقش آنان «کشف» رهبر منصوب به نصب عام از جانب امام زمان(عج) است. برای روشن شدن این گفتار به مثال زیر دقت نمایید:
وقتی برای انتخاب مرجع تقلید و تعیین اعلم از افراد خبره و متخصصان سؤال می کنیم در واقع در ذیل سؤال خود کسی را به اجتهاد یا اعلمیت نصب نمی کنیم بلکه آن فرد در خارج یا از درجه اجتهاد و اعلمیت برخوردار است یا فاقد معیارهای لازم است و تحقیق ما موجب اجتهاد و اعلمیت در شخص نخواهد شد. پس سؤال از متخصصان فقط برای این منظور است که از طریق شهادت آنان مجتهد اعلم برای ما کشف و معلوم شود.
در اینجا هم خبرگان رهبری، ولی فقیه را به رهبری نصب نمی کنند بلکه فقط شهادت می دهند آن مجتهدی که به حکم امام زمان(عج) حق ولایت دارد و فرمانش مطاع است، این شخص است.
پس در واقعیت اشکال دور فقط بر نظام های دموکراسی وارد است و نظام مبتنی بر ولایت فقیه اساسا از چنین اشکالی مبراست و در اینجا هیچ دوری اتفاق نمی افتد.