آلبانی؛ اصلاحات از درون

* مهمترین اهداف و برنامه‌های حزب شما چیست؟
** قضیه وحدت ملی تمام تیره‌های مردم آلبانی و موضوع حفظ تمامیت ارضی این کشور و بازگرداندن سرزمینهای اشغالی آن از مهمترین برنامه‌های ما میباشد. ما هم‌اکنون سرزمینی به مساحت 28000 کیلومترمربع که عمده زمینهای آلبانی را تشکیل میدهند، زندگی میکنیم. با تلاش‌های دولتی که در اروپا، خصوصا در کنفرانس «برلن» انجام شد، آلبانی میان یوگسلاوی و یونان تقسیم شد.
ما از اروپا میخواهیم که حافظه تاریخی خود را به کار گیرد و مرزهای اصلی ما را (تیفار ـ جوری شبور ـ مبس‌تیر ـ بریفتر) را به رسمیت بشناسد. کما اینکه ما در تلاشهای خارجی خود در مسیر اتحاد و ترکیب با اروپا هستیم امیدواریم در درون کشور اساس محکمی برای دمکراسی ایجاد شود که با برنامه‌های حکومتی در عصر جدید مطابق باشد.
* چشم‌انداز و برنامه‌های شما برای رهایی آلبانی از بحران شدید کنونی چیست؟
** به نظر ما رهایی از وضع موجود اولا در گرو اقدامات خود مردم آلبانی است، چه آن کسانی که در این کشور زندگی میکنند و چه آن عده‌ای که بدلیل سیاسی و یا اقتصادی در خارج کشور زندگی میکنند، همچنین مطمئن هستیم نجات آلبانی بدون کمکها و وامهای دیگران امری غیرممکن است.
ما از دوستان خود درخواست کمک میکنیم از کسانیکه اهداف توسعه‌طلبانه و استثمارگرانه در سرزمینهای ما دارند هیچگونه درخواست کمکی نمیکنیم. ما از روابط با صربستان و یونان بخاطر سیاستهای توسعه‌طلبانه و طمع‌ورزیشان نسبت به سرزمینمان همیشه اجتناب میکنیم، حتی در مورد ایتالیا که در مدت اخیر کمکهای زیادی به ما کرده است به دیده شک نگاه میکنیم.
اما در مورد آلمان عاملی برای تیرگی روابط مابین ما و آنها وجود ندارد بلکه برعکس روابط دوستانه زیادی ما را به هم نزدیک میکند. در مورد نقشۀ جغرافیای سیاسی کشورهای دوست میتوان مشاهده کرد که جهان عرب جایگاه واقعی خود را پیدا کرده است.
کشورهای عربی هیچگونه سابقه تاریخی منفی نزد ما ندارند بلکه عامل دینی بعنوان یک عنصر پیونددهنده بین ما به حساب میآید. مضافاً اینکه به نظر ما تنها کشورهای عربی میتوانند از تجربه‌ها و افکار و سیاست ما بهره بگیرند. روابط ما در حد مردمی خود بسیار قوی میباشد و پناهندگان آلبانیایی که در کشورهای عربی در گذشته‌های دور و نزدیک احساس میکردند که در خانه خود و بین افراد خانواده خود هستند، همین احساس در مورد کشور ترکیه نیز وجود دارد.
* در زمینه‌های اقتصادی چه برنامه‌هایی دارید؟
** در حال حاضر در پی اجرای اصلاحات اقتصادی و در پی آن ورود به بازارهای اقتصادی جهانی هستیم. زیرا این اصلاحات خود به خود نیازمند میزان بسیار بالایی از تجهیزات و ابزار و امکانات میباشد و ضامن موفقیت این سیاست همین است. البته این برنامه‌ها سرمایه‌گذاری خارجی را میطلبد.
و ناچار باید اعتراف کرد که آلبانی راهی جز سرمایه‌گذاری و ورود به بازارهای جهانی ندارد و از سویی هماهنگی با سیاست اقتصادی بازار منجر به بیکاری زیادی میشود که این امر خود نیاز به اعتبارات سنگین برای امدادهای اجتماعی دارد.
همانطور که در آغاز گفتم معتقدم که اصلاحات باید در درجۀ اول از درون کشور صورت گیرد و بر همین اساس از همه مدیران دست‌اندرکاران صنایع که در خارج زندگی میکنند دعوت رسمی بعمل آوردیم تا برای سرمایه‌گذاری به کشور خود بازگردند.
ما نیازی به هدیه دیگران نداریم اما از مشارکت و همکاری دیگران خوشحال میشویم یکی از مشکلات فعلی فشاری است که مردم بر دولت وارد میکنند تا از تنگناهای موجود خارج شوند ـ البته مردم واقعا فشارهای زیادی را تحمل کرده‌اند ـ گروههای سیاسی نیز از جهتی از دولت میخواهند تا سیاست خود را تغییر داده اصول خود را رها کند ترس ما از اینست که مبادا دست‌اندرکاران فعلی حکومت به خاطر حفظ قدرت خود ناگزیر به برقراری روابط با کشورهایی شوند که خوابهای ناخوشی برای آلبانی دیده‌اند.
میترسم باز هم بندهایی خارجی بر دست و پای ما بسته شود، بهمین دلیل ما از هم‌پیمانانی که ذکر کردم خصوصا از جهان غربی ـ میخواهم برای جلوگیری از سقوط آلبانی در چنین ورطه‌ای بطرف ما بیایند. کشور ما یکی از زیباترین کشورهای منطقه بالکان است، 280 روز در این سرزمین آفتاب میتابد و بهمین سبب سرمایه‌گذاری در امور توریستی مثبت تلقی میشود، همینطور کشور ما از نظر معادن کروم، مس، آهن، نیکل و زغال‌سنگ بسیار غنی است، سرمایه‌گذاران میتوانند بسیار بهره‌برداری کنند.
* جایگاه و موقعیت سیاسی شما در داخل کشور چگونه است؟
** ما نمایندگان پارلمان نیستیم و خواستار برگزاری مجدد انتخابات هستیم و اطمینان کامل داریم که حزب ما در انتخابات میتواند چند کرسی بدست بیاورد تا جائیکه وجود خود را مطرح کند و از طریق پارلمان تلاشی در جهت اجرای اهداف حزبمان خواهیم کرد. البته منتظر حضور در پارلمان نمینشینیم، از راه مجله «مردم» سعی در ایفای نقش خود داریم و مواضع و دیدگاههای خودمان را از طریق رادیو و تلویزیون و دیدارهایمان با مسئولین حکومتی ابراز میکنیم.
* زن در حزب شما چه نقشی دارد؟
** نقش بزرگی دارد، حضور فعالی در کمیته‌های مرکزی و شاخه‌های مختلف حزب دارد، زن جایگاه واقعی خود را که باید کسب میکرد بدست آورده است، در این جهت ما پیشرفت خوبی داریم، البته نسبت به حضور اعضای «اتحادیه زنان مارکسیسم»، بشرطی که پستهای کلیدی بدست بگیرند موافقیم.
* نظرتان در مورد تجدید روابط آلبانی با رژیم صهیونیستی چیست؟
** آلبانی همیشه برقراری روابط با اسرائیل را نفی میکرد، چرا که اعتقاد داریم آنان مانند ژاندارم، در منطقه عربی هستند همانطور که صربستان این نقش را در مورد مردم آلبانی بازی میکند، اما همانطور که میدانید وضعیت فعلی به صورتی گسترده تغییر کرده است، گروههای مخالفی هم که اخیراً متولد شده‌اند از شرایط حکومت به خاطر عدم ایجاد سیاست باز با جهان خارج انتقاد میکردند، البته این عامل اصلی نیست و دشمن همواره دشمن محسوب میشود اما اخیراً ما شاهد فشارهای آمریکا بر رژیم صهیونیستی برای اینکه بسیاری از حقوق عربها را محترم بشمارد بوده‌ایم.
این هم اهمیتی ندارد که آمریکا به چه خاطر اقدام به این کارها میکند، آیا زیر فشار کشورهای عربی یا غیرعربی این اقدام را کرده است؟ مهم نیست، مهم اینکه آمریکا سعی در بدست گرفتن افسار اسرائیل دارد‌، این عوامل موجب شد که ما به فکر ایجاد روابط با اسرائیل بیفتیم، شاید در مذاکرات و روابط با اسرائیل بتوانیم نقش موثری ایفا بکنیم.
* شما در پی بازگرداندن سرزمینهای اشغالی خود هستید، آیا شرایط و توان داخلی این اجازه را به شما میدهد؟
** بله، نیروهای خارجی درصدد فشار آوردن بر ما هستند، مثلاً یونان از حالت ورشکستگی اقتصادی کشورمان و سیل مهاجرت آلبانیائیها به یونان میخواهد بهره‌گیری کند، باین خاطر مشاهده میکنیم که دولت یونان جنب‌وجوش بیشتری پیدا کرده است، یک سازمان بنام «فیری ابریوت» ایجاد کرده‌اند، همچنین خواستار تحویل سازمان «آمونیا»ی یونانی، موجود در خاک ما به یک حزب سیاسی هستند، گویی اقلیتهای یونانی عضو این سازمان در کشور خود زندگی میکنند!
همچنین که یونان از آلبانیهای مسلمان که میخواهند در آن سرزمین زندگی کنند خواسته است تا نام و دین خود را به یک نام ارتودکسی تغییر دهند، تا اجازه ورود بگیرند، و وقتی که وارد یونان میشوند آنان را «تعمید» میدهند سازمانهای یونانی تلاشهای فراوان برای جذب کودکان و نوجوانان مسلمان به مدارس دینی در یونان میکنند علاوه بر این سرمایه‌داران یونانی تلاشهای گسترده‌ای برای خرید زمینها در جنوب آلبانی دارند، تا موقعیت خود را تثبیت کنند، آنان در راه اهداف خود از هیچگونه تلاشی کوتاهی نکردند، آنان خواستار تاسیس مدارس یونانی در آلبانی هستند، حتی در مناطقی که ارتودکسها زندگی نمیکنند.
گفتگو با مشاور سیاسی حزب دمکرات
* در مورد آینده بگوئید:
** متاسفانه آلبانی بسوی یک مرحلۀ عدم استقرار و ناآرامی در حال حرکت است که نمیدانیم چقدر طول خواهد کشید، در انتظارات انتخابات مارس آینده هستیم و نگران انتخاب و رأی مردم هستیم البته اگر به نفع دموکراسی حقیقی باشد که نظام دیکتاتوری و فقر اقتصادی و روحی را از بین ببرد برای ما مهم نخواهد بود که چه کسی انتخاب میشود اگر انتخابات در یک جو کاملاً آزاد برگزار شود و به حیات مارکسیسم خاتمه داده شود ثمره آن ورود آلبانی به اروپا خواهد بود. جایگاه واقعی آن از نظر تاریخی و فرهنگی تا از جمله کشورهای اروپای دمکرات و سرمایه‌داری باشد.
* آیا نگران ذوب شدن هویت آلبانی در اروپا نیستید؟
** ترسی برای آینده آلبانی وجود ندارد. ما هم‌اکنون زیر درجۀ صفر قرار داریم، از ورود به جرگۀ اروپا چه زیانی خواهیم دید؟ این سابقه تاریخی ما و استقرار سیاسی اجتماعی دیرینۀ ما، ما ملت کوچکی هستیم و جهان باید به فرهنگ ریشه‌دار ما اعتراف بکنند ما همۀ راههای دیگر را آزموده‌ایم، ترکها را آزموده‌ایم.
ما ملتهای دمکرات را محترم میشماریم و خواستار اقتصاد بازار هستیم ما بر سیاست خارجی خود حساس خواهیم بود سیاستی که مبتنی بر عدم دخالت در امور دیگران و برقراری روابط محکم با همه کشورها است. ما در انتظار کمکهای خارجی هستیم و بر آن اتکاء میکنیم.
* اما هویت ترکیه مسلمان همیشه بعنوان یک مانع از ورود آن به بازارهای اروپا میشد که شما اکنون سعی در ورود به آن دارید آیا در مورد شما فرقی وجود دارد؟
** آنها در مورد موضوع دین هیچ مسئله‌ای را مطرح نکردند، دین بعنوان حافظ حیات ملی آلبانی همیشه موثر بوده و اروپا هم مبادی دمکراسی، آزادی ادیان و تفکر است و براساس و موافقتهای هلسینکی غیرممکن است که اروپا ورود ما را به آن مجموعه مشروط به دوری از دین قرار دهد.
* موضع شما در برابر قضیه «کوزوو» چیست؟
** ما به تصمیمات اروپا راضی هستیم و خواستار الحاق بالکان به اروپا میباشیم در این مناطق مرزها باید برچیده شوند و ساکنین باید آزادانه تردد بکنند، ما حقوق بشر و حقوق بین‌الملل را محترم میشماریم و تقاضای شرکت یک نماینده در «کوزوو» در مذاکرات مسئله یوگسلاوی را داریم.
‌ گفتگو با نائب رئیس حزب جمهوری
* اقدامات سفارت یونان در تیرانا، مبنی بر تغییر اسامی مسلمانان بعنوان شرط سفر به یونان را یک خطر برای وحدت ملی آلبانی نمیدانید؟
** ج: ما از منافع مردم و کشور خود دفاع می‌کنیم، بین ما و یونان روابط محکمی وجود ندارد و آنچه ذکر کردید را خطر تلقی نمی‌کنیم، اگر به تاریخ نگاهی بیندازید می‌بینید که بین همه افکار و افراد مختلف تفاهم بود. البته برخی اعمال تحریک‌آمیز انجام میدهند، کسانی که در یونان هستند که قصد شعله‌ورتر ساختن آتش اختلاف دارند اقداماتی هم چه از راه سفارت یا جاهای دیگر انجام داده‌اند.
ما این اعمال را با صدور بیانیه‌ها و تصریحات رسمی حزبی محکوم کرده و مخرب و فاشیستی میدانیم هرچند که دولت یونان اعلام کرده است که هیچگونه طمعی نسبت به خاک آلبانی ندارد.
البته حافظه آلبانی غیرممکن است که پیامدها و آنچه بعد از جنگ جهانی دوم بدست سازمان شوفینۀ ارتجاعی یونانی انجام گرفت فراموش کند، وقتی که اقدام به اخراج اهالی منطقه «تشامیریا» که اکثرا مسلمان بودند و یک منطقه آلبانیایی بود، نمودند. حزب ما لازم میداند که دولت یونان بطور رسمی حقوق اهالی تشامیریا را محترم بشمارند و اجازه بازگشت به منطقه‌شان را به آنان بدهد.
در بازدیدم از منطقه با عده‌ای ملاقات کردم که می‌گفتند‌: «به خاطر فشاری که بر ما وارد میشد مجبور به تغییر دینمان شدیم اما همچنان مسلمان باقی می‌مانیم و مبارزه را تا بدست آوردن مجدد حقوقمان ادامه میدهیم.»
* نظرتان پیرامون قضیه «کوزوو» چیست؟
** این منطقه در اشغال صربستان می‌باشد از وقتیکه قدرتهای بزرگ کوزوو را به صربستان و تشامیریا را به یونان بخشیدند اما ما آنها را از جهان مطالبه می‌کنیم.
آیا ممکن است که 2 میلیون آلبانیایی در کوزوو جدای از 3 میلیون آلبانیایی در کشورشان زندگی کنند؟ ما برای اتحاد کشور و مسلمانان مبارزه می‌کنیم، آیا میدانید منطقه‌ای که به نام مقدونیه شناخته شده است نصفی از ساکنان آن آلبانیایی هستند که اکثرا مسلمان میباشند؟ علماء و بزرگان دین در آن منطقه خواستار الحاق خود به میهنشان می‌باشند.
* آینده آلبانی در اروپای متحد چگونه خواهد بود؟
** ما براساس تعالیم «فانول که می‌گفت: آلبانی نباید در جهت خاص یک جانب حرکت کند چرا که آن جانب بر او مسلط خواهد شد، با اروپا رابطه برقرار خواهیم کرد اما آداب و رسوم و فرهنگمان را حفظ خواهیم کرد ما به شرطی بسوی اروپا می‌رویم که ما را با هویت خودمان بپذیرد.
* در این مرحله حساس حزب شما به چه مسایلی اولویت میدهد؟
** آلبانی یک کشور فقیر است که اقتصادش متلاشی گشته است ما برای تحقق دمکراسی حقیقی تلاش می‌کنیم و خواستار وحدت‌عمل بین همه احزاب مخالف و نیروهای دمکراتیک برای از بین بردن مارکسیسم می‌باشیم.