گروه بینالملل- صدور حکم دادگاه بینالمللی لاهه مبنی بر غیرقانونی بودن دیوار حایل و درخواست این دادگاه برای تخریب آن با استقبال و واکنشهای گستردهای در سطح منطقه و جهان مواجه شد.
مقامهای فلسطینی حکم دیوان بینالمللی لاهه درباره غیرقانونی بودن این دیوار و لزوم برچیدن آن را پیروزی برای فلسطینیها و قانون بینالملل دانستند و بر عزم خود برای نابودی دیوار حائل تاکید کردند.
یاسر عرفات رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین طی سخنانی در رامالله واقع در کرانه باختری رود اردن از حکم دادگاه بینالمللی لاهه، به صدای قانون و صدای حق تعبیر کرد و اظهار داشت: همانگونه که دادگاه بینالمللی لاهه، دیوار برلین را غیرقانونی خواند دیوار حائل را غیرقانونی دانست و همانگونه که دیوار برلین برچیده شد در آینده دیوار حائل در فلسطین نیز تخریب خواهد شد. احمد قریع، نخستوزیر تشکیلات خودگردان با استقبال از این حکم اظهار داشت: تصمیم نهایی دادگاه بینالمللی لاهه به عنوان یک سیلی واقعی به صورت تمام نژادپرستان تلقی میشود. قریع افزود: این تصمیم به عنوان یک تصمیم تاریخی به ثبت خواهد رسید و به اسرائیل و آمریکا ثابت میکند که ادامه ساخت دیوار حایل غیرقانونی و نامشروع است؛ زیرا این تصمیم از سوی بالاترین مرجع عدالت در جهان صادر شده است. وی تاکید کرد: اگر اسرائیلیها خواهان صلح حقیقی هستند، اولین اقدام برای دستیابی به این صلح آن است که حکم صادره از دادگاه بینالمللی لاهه را قبول و به مرحله اجرا گذارند. قریع همچنین با ابراز تأسف خود از اظهارات مقامات کاخ سفید مبنی بر این که از حق وتو برای عدم طرح این تصمیم در شورای امنیت استفاده خواهند کرد، گفت: از واشنگتن میخواهیم که در این تصمیم خود تجدیدنظر کند و به این موضوع با ابعاد قانونی نگاه کند و موضعگیریهای سیاسی اتخاذ نکند. جنبش حماس نیز با استقبال گسترده از این حکم اعلام کرد: این اقدام، اقدام مثبتی در جهت پایان دادن به قسمتی از ستمهایی است که در حق مردم فلسطین انجام میگیرد. این جنبش با صدور بیانیهای تصریح کرد: حکم دادگاه بینالمللی لاهه درباره دیوار حایل این حقیقت را به اثبات میرساند که رژیم اشغالگر اسرائیل عنصر اصلی درگیری، خشونت، ویرانگری، جنگ و بحران در منطقه است. جنبش حماس تاکید کرد: براساس این حکم اسرائیل باید فوراً به منهدم ساختن دیوار حایل اقدام کند.
اردن نیز با استقبال از حکم صادره دادگاه بینالمللی لاهه اعلام کرد: با توجه به صدور حکم غیرقانونی بودن این دیوار، دیوار حایل باید هرچه سریعتر منهدم شود. میهنیا موتوک، رئیس رومانیایی شورای امنیت نیز در ارزیابی حکم صادره دادگاه لاهه اظهار داشت: اعضای شورای امنیت تاکنون برای انجام اقداماتی در آینده مربوط به حکم صادره دادگاه بینالمللی لاهه تصمیمگیری انجام ندادهاند و برای عملی کردن این حکم آن را به صورت دقیق به بررسی خواهند گذاشت. خاویر سولانا، هماهنگکننده ارشد اتحادیه اروپا در امور سیاسی خارجی نیز در ارزیابی حکم دادگاه بینالمللی لاهه اظهار داشت: اتحادیه اروپا با دقت تمام این حکم را که غیرقانونی بودن دیوار حایل را تأیید میکند، به بررسی خواهد گذاشت. وی افزود: اتحادیه اروپا به عنوان سازمانی که به اجرای قوانین بینالمللی ملزم و متعهد است، با دقت کامل این حکم را به بررسی خواهد گذاشت. سولانا تصریح کرد: اتحادیه اروپا به خوبی نگرانیهای اسرائیل را در دفاع از خود درک میکند اما این دیوار به چیزی جز مصادره کردن زمینهای فلسطینیان و افزایش بحرانهای اقتصادی و انسانی این مردم منجر نشده است. اتحادیه عرب نیز با استقبال از این حکم اعلام کرد: این حکم به عنوان پیروزی قانون بینالمللی جهان و اصول و مبادی حق و عدالت تلقی میشود. حسام زکی سخنگوی اتحادیه عرب اظهار داشت: جامعه بینالمللی امروز پس از شفاف شدن صورت اصلی قانون بینالمللی باید هیچ شکی در این مطلب نکند که اسرائیل نیز باید مانند دیگر کشورهای جهان تابع قوانین باشد. وی گفت: دیوار حایل همچنین به گفتوگوهایی که درصدد حل بحران اسرائیل و فلسطین است، لطمه وارد میکند. روسیه نیز با استقبال از حکم دادگاه بینالمللی لاهه مبنیبر غیرقانونی بودن دیوار حایل اعلام کرد: ما از این حکم صادره استقبال میکنیم و آن را محترم میشماریم؛ زیرا این حکم از بزرگترین مرجع قانونی بینالمللی جهان صادر شده است.
اما سخنگوی کوفی عنان از ارائه هرگونه اظهار نظری در این زمینه خودداری کرد و گفت: مجمع عمومی سازمان ملل باید اقدامات لازم جهت به اجرا گذاشتن این حکم صارده از دادگاه بینالمللی لاهه را به بررسی گذارد. وی تصریح کرد: اعضای سازمان ملل نیازمند وقت هستند که درباره این حکم بررسیهای لازم را انجام دهند. شورای همکاری خلیجفارس نیز با استقبال از حکم دادگاه بینالمللی لاهه اعلام کرد: این حکم یک حکم تاریخی بزرگ است؛ زیرا از بزرگترین مرجع قانون بینالمللی جهان صادر شده است. عبدالرحمن عطیه، دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس اظهار داشت: صدور حکم غیرقانونی بودن دیوار حایل امروز به عنوان یک پیروزی بزرگ و عادلانه برای مردم فلسطین محسوب میشود. وی همچنین از مجمع عمومی و شورای امنیت خواست که هرچه سریعتر این حکم را به مرحله اجرا بگذارند.
تجمع معترضین به رأی دادگاه لاهه در مقابل سازمان ملل
این در حالی است که کالین پاول، وزیر امور خارجه آمریکا اظهار داشت؛ روی آوردن سازمان ملل به دادگاه لاهه نامناسب بود و حکم دادگاه درباره غیرقانونی بودن دیوار حایل، امری الزامآور نیست. پاول تاکید کرد: واشنگتن از مسیر ساخت دیوار حایل راضی نیست، اما اسرائیل نسبت به موضع آمریکا حساس است. اسرائیل نباید از این دیوار برای تعیین کردن مرزهای دایمیاش استفاده کند. هیلاری کلینتون و چارلز شومر، از سناتورهای نیویورک به همراه سفیر اسرائیل در اعتراض به این حکم در مقابل مقر سازمان ملل تجمع کردند. هیلاری کلینتون خاطر نشان کرد: مناسب نیست که سازمان ملل با دیواری مخالفت کند که پاسخ غیرخشنی به تروریسم است(!) اسکات مک کللان، سخنگوی کاخ سفید نیز بیان داشت: به عقیده ما این رأی چارچوب مناسبی برای حل یک مشکل سیاسی نیست. این مسأله باید از طریق روندی که آغاز شده، به ویژه از طریق نقشه راه ادامه یابد. وی افزود: ما حق اسرائیل را برای دفاع از خود و حمایت از مردم اسرائیل به رسمیت میشناسیم. این هم مهم است که آنها به مردم فلسطین اجازه دهند، آزادانه در منطقه تردد کنند. سخنگوی کمیسیون اروپایی نیز بیان داشت: به نظر میرسد که رأی دادگاه، دیدگاه اتحادیه اروپا را مبنیبر اینکه دیوار حایل غیرقانونی است، تأیید کرد و از اسرائیلیها میخواهد تا این دیوار را از مناطق اشغالی جابهجا کند. وی در ادامه افزود: اتحادیه اروپا همچنان از اسرائیل میخواهد تا دیوار را از داخل مناطق اشغالی فلسطین از جمله اطراف شرق بیتالمقدس تغییر دهد. وزارت امور خارجه فرانسه نیز با انتشار بیانیهای اعلام کرد: رأی دادگاه لاهه الزامآور نیست. فرانسه سند منتشر شده از سوی دادگاه را بررسی میکند و با شرکای اروپاییاش در این زمینه مشورت خواهد کرد.
جان کری، نامزد دموکراتها در انتخابات ریاستجمهوری آمریکا درباره این حکم بیان داشت: از تصمیم دادگاه ناراضی هستم. دیوار حایل اسرائیل اقدام قانونی در جهت نیازهای امنیتی و دفاعی در برابر حملات تروریستی میباشد.
خشم مقامهای رژیم صهیونیستی از حکم دیوان لاهه
ایهود اولمرت وزیر صنایع و بازرگانی رژیم صهیونیستی روز جمعه در واکنش به رأی دیوان بینالمللی لاهه مبنیبر غیرقانونی بودن احداث دیوار امنیتی تاکید کرد: دیوان لاهه با این رأی هرگونه معیار اخلاقی را زیر پا گذاشته است. اولمرت گفت، اقدام دیوان بینالمللی لاهه در اتخاذ چنین تصمیمی به هیچوجه شگفتانگیز نیست زیرا به گونهای کاملاً آشکار آنچه را که وی تروریسم نامید، نادیده انگاشته است. سیلوان شالوم وزیر امورخارجه رژیم صهیویستی نیز توقف احداث دیوار امنیتی را منتفی دانست و گفت: اگر فلسطینیان به آنچه که وی تروریسم و خشونت نامید خاتمه دهند، این رژیم به دیوار امنیتی نیاز ندارد. موشه کاتساو رئیس رژیم صهیونیستی هم شامگاه جمعه حکم دیوان بینالمللی لاهه درباره احداث دیوار حائل را اشتباه و غیرقانونی خواند و از کابینه اسرائیل و نیروهای ارتش خواست به احداث دیوار در سرزمینهای فلسطینی ادامه دهند.
درخواست کشورهای عرب از سازمان ملل برای اجرای حکم دیوان لاهه
کشورهای عرب با ارسال نامهای، خواستار برگزاری نشست مجمع عمومی سازمان ملل برای اجرایی کردن تصمیم دادگاه بینالمللی لاهه درباره غیرقانونی خواندن و برچیدن دیوار حائل در کرانه باختری میشوند. یحیی محمسانی سفیر اتحادیه عرب در سازمان ملل دیروز اعلام کرد این اتحادیه فردا، نامهای به سازمان ملل ارسال خواهد کرد و در آن از مجمع عمومی این سازمان خواهد خواست به منظور اجرایی شدن رأی دیوان بینالمللی، تشکیل جلسه دهد. این در حالی است که آمریکا نسبت به اجرایی شدن رأی دیوان بینالمللی لاهه هشدار داد. وزارت امورخارجه آمریکا دیروز اعلام کرد رأی دیوان بینالمللی لاهه که ساخت دیوار امنیتی را در کرانه رود اردن غیرقانونی خوانده است، احتمالاً به تلاشها برای حل منافشه خاورمیانه لطمه خواهد زد. ریچارد بوچر سخنگوی وزارت امورخارجه آمریکا اعلام کرد، رأی دیوان لاهه این خطر را در پی دارد که تلاشهای سیاسی برای حل و فصل مسئله فلسطین با مشکل مواجه شود.