مشکلات دولت جدید اردن

یک روز قبل از برگزاری گفتگوی کونگرس آمریکا که طی آن مقرر شد (به عنوان اعتراض به کمکهای اردن به عراق در جنگ خلیج، کمکهای مالی آمریکا به اردن قطع گردد، رسانه‌های گروهی و تبلیغاتی اعلام کردند که ملک حسین، طاهر المصری، وزیر امور خارجه اردن را عهده‌دار تشکیل دولت جدیدی به عنوان جانشین دولت مفر بدران که استعفا داده بود و استعفای او نیز مورد قبول واقع شده بود، نمود بدران در تاریخ 6 دسامبر سال 1989 به این پست دست یافته بود.
وی اولین کاری که انجام داد تعویض وزرای کابینه خود بود و بعد از آن در سالجاری 6 شخصیت مسلمان را که چهار تن از آنان عضو جمعیت اخوان‌المسلمین بودند به سمت وزارت منصوب کرد.
عده‌ای از ناظرین معتقدند که بین مسئله تعویض وزرا و گفتگو کونگرس برای قطع کمکهای مادی آمریکا به اردن رابطه وجود دارد و بدیهی است که تحولات اخیر در اردن نمایانگر ارتباط این دو موضوع می‌باشد اول این که مفر بدران رئیس دولت سابق اردن ده روز قبل از استعفای خود به ملک حسین اعلام کرده بود که تمایل دارد از پست خود استعفا نماید.
و بعد هم با استعفای او موافقت شد و همچنین دولت اردن به هدف رویارویی با تحولات جهانی تصمیم گرفت که اوضاع داخلی کشور را تغییر دهد از این رو طی کنفرانس پیمان ملی که اخیرا برگزار شد به احزاب مختلف اجازه داده شد که بر اوضاع داخلی کشور نظارت داشته باشند و کشور به سوی معادلات قبیله‌ای، اردنی، فلسطینی، سوق داده شد و جنبه اسلامی نیز بالا گرفت این کنفرانس متشکل از 60 شخصیت اردنی بود که در زمینه‌های مختلف فعالیت دارند بعد از این که در این کنفرانس به احزاب اجازه فعالیت داده شد، بیش از 30 حزب سیاسی برای تقدیم اوراقشان اعلام آمادگی نمودند.
و از این رو اردن ناگزیر از تشکیل دولت جدیدی بود که سیاست کشور را در آن مرحله حساس و مهم رهبری نماید به عقیده ناظرین طاهر المصری به دلایل متعددی پست نخست‌وزیری را به عهده گرفت، از جمله: تمایل ملک حسین در ظهور چهره‌های جدید در پستهای وزارتی بعد از برگزاری پیمان ملی در سال جاری و تایید بر وضع قوانین جدید که یکی از آنها اجازه نظارت احزاب مختلف در سطح کشور است که از سال 1959 چنین اختیاری ممنوع شده بود و علاوه بر اینها اردن قصد دارد با کشورهای حاشیه خلیج فارس و مصر روابط جدیدی را آغاز نماید.
همچنین المصری که اصلیت او فلسطینی (از شهر نابلس) می‌باشد فردی است که شدیدا تمایل به برقراری روابط حسنه با دولتهای عربی دارد و علاوه بر آن موافق با طرح صلح آمریکا می‌باشد و حتی ممکن است از طریق او مشکلات فلسطینی حل گردد زیرا از نظر ملیت وابسته به هر دو کشور (فلسطین و اردن) می‌باشد.
مهمترین وظایف دولت المصری 1- تنظیم و اصلاح وضعیت داخلی کشور 2- پی‌ریزی دموکراسی 3- برقراری روابط حسنه با کشورهای عربی 4- معامله با پیشنهادات عملی طرح صلح و 5- حل معضلات اقتصادی که هم‌اکنون کشور با آن روبروست. عنوان شده است، به همین دلیل حکومت المصری دولت جدیدی است که با این مشکلات که ساده هم نبود روبروست و در این میان عده‌ای هم نسبت به انتخاب المصری به دلیل این که فلسطینی می‌باشد متعرض می‌باشد.
و اما در مورد طرح صلح که از طرف آمریکا پیشنهاد شده المصری مطمئنا مواجه با مخالفت شدید نمایندگان مسلمان حاضر در مجلس خواهد شد و بدیهی است که مسلمانان به هیچ‌وجه با اسراییل سازش برقرار نمی‌کنند و هرگونه مذاکره با اسراییل را رد می‌کنند و به همین دلیل برای المصری خیلی مشکل است که با حضور وزرای مسلمان در مجلس ادامه بقا بدهد.
وی مخالف با شروطی است که نمایندگان مسلمان مطرح می‌کنند و به ویژه آنان که پست وزارت را نیز به عهده دارند و عده‌ای از آنان از طریق منصب خود می‌توانند مستقیما بر روی جوانان تاثیر بگذارند مثل آموزش و پرورش، اما به هر حال این مسایل مانع نمی‌شود که المصری در بعضی موارد خصوصا در مورد وظایف خود با مسلمانان مشورت نکند اما در مورد عکس‌العمل اردن با کشورهای دیگر بعد از تشکیل کابینه جدید در اردن که افزایش روابط با کشورهای عربی و به ویژه فلسطین است.
بدون شک تعیین هیئت وزرای جدید موضع جان کلی معاون وزیر امور خارجه آمریکا را در مورد امور مربوط به خاور نزدیک را تایید خواهد کرد، موضع او در مورد خاور نزدیک این بود که کونگرس را از اجرای تصمیماتی که گرفته بود و مربوط به قطع کمکهای مالی به اردن بود را بر حذر دارد، زیرا این اجرا به ضرر عملیات صلح که اردن جزء سازنده آن را تشکیل می‌داد تمام می‌شد.
شایان ذکر است بعد از تعیین المصری به سمت نخست‌وزیر، وزارت امور خارجه آمریکا ترجیح داد، تصمیمی که در کونگرس گرفته شده بود لغو گردد و آمریکا، مساعدتهای مالی خود را که در سال 1991 لغو شده بود دوباره از سر گرفت زیرا در نظر آنان، المصری عنصر مثبتی در تحریک عملیات صلح و حل مشکلات فلسطین به شمار می‌رود به دلیل این که او از چند مسئله بهره می‌گیرد: 1- نفوذ سیاسی و خانوادگی وی در کرانه غربی و نوار غزه و نیز در سازمان آزادیبخش فلسطین 2- توجه او به اجرای قوانین دموکراتیک در کشور 3- او به عنوان عاملی است در برقراری مصالحه بین غرب و اردن.
و به همین دلیل پی‌آمدهای خارجی در برابر وزارت طاهر المصری کمتر از پی‌آمدهای داخلی به ویژه مشکلات اقتصادی و موضع حرکت اسلامی از طرح صلح است.