تاریخ انتشار : ۱۱ ارديبهشت ۱۳۹۰ - ۰۸:۱۶  ، 
کد خبر : ۲۱۳۰۷۳

آیا امپراتوری آمریکا وجود خارجی دارد؟


جنگ عراق فوریت جدید را به بحث "امپریالیسم آمریکایی" داده است. در واقع این اصطلاح توسط منتقدین جنگ به کار برده می‌شود و از طرف طرفداران این جنگ رد می‌شود. بنابراین آیا واشنگتن به منزله رم جدید است؟ آیا امپراطوری آمریکا وجود خارجی دارد؟ آیا جنگ عراق یک جنگ امپریالیستی بود؟ به نظر من بایستی بیش از چیزی که این اصطلاح قدیمی ارائه میدهد درک بهتری از نقش آمریکا در جهان داشته باشیم. انتقاد از کاربرد قدرت آمریکا در حال‌حاضر یک موضع سیاسی اصلی است. بنابراین ما بهتر است آنچه را که در پیش رو داریم تشخیص دهیم و بشناسیم راحترین جواب به سئوال من در خصوص وجود امپراتوری آمریکا، مثبت است. آیا ایالات متحده در ایجاد بازار جهانی نقش اصلی را ایفا کرده است؟ آیا اغلب کشورهای جهان به دنبال بهره بردن از مشارکت تجاری با آمریکا هستند؟ اما امپراتوری شکلی از سلطه سیاسی است و عادی نیست که سلطه بر بازار و سودمندی احتیاج به سلطه سیاسی داشته باشد.
در زمان فعلی امپراتوری به معنای آن چیزی که ما همیشه از امپراتوری در نظر داشتیم نمی‌باشد. در حال حاضر امپراتوری هیچ سرزمینی را تصرف نمی‌کند و دارای هیچ مرکزیتی نیست (حتی در واشنگتن) و در اصل یک پدیده پست‌مدرن است. در واقع همانطور که چپ‌گرایان همواره گفته‌اند، کنترل منابع طبیعی ملزم به دستیابی به محل آن منابع و یا دسترسی به دولت‌های کوچک تروریستها و اعضای آن نمی‌باشد و همچنین نیاز به متسعمرات و یا ماهوارها ندارد. بازار به کشورهای غنی‌تر امکان دسترسی و استفاده از منابع کشورهای فقیرتر را می‌دهد. استدلال از مارکسیست‌های فعلی این است که آنچه ما امروز داریم در اصل امپریالیسم غیررسمی از تجارت آزاد است (یا امپریالیسم بدون مستعمره) اگر امپریالیسم چیزی بیش از سرمایه‌داری نیست، اگر امپریالیسم دارای هیچ‌گونه استقلال و اهمیت سیاسی خاص نیست پس می‌توان گفت که در تحلیل سیاسی این اصطلاح یک اصطلاح مفید و کاربردی نمی‌باشد. بنابراین این اصطلاح نمی‌تواند به عنوان یک اصطلاح روشنفکری به کار برده شود بلکه می‌توان از آن برای انتقاد دو تقبیح استفاده کرد.
فرض من این است که امپریالیسم یک سیستم حکمرانی سیاسی است. آیا سلطه سیاسی ایالات متحده، این معنا را می‌دهد؟ ما از نظر نظامی بسیار قدرتمند هستیم. این مثل قدیمی را به یاد داشته باشید که" شما می‌توانید کارهای زیادی را با شمشیر انجام دهید اما هرگز نمی‌توانید روی آن جلوس کنید." علیرغم سرمایه گذاریهایی که آمریکا در زمینه تسلیحات پیشرفته انجام داده است بعضی‌اوقات در عرصه بین‌المللی ضعیف حاضر می‌شود. این ضعف قبل از جنگ عراق در دو مورد کاملاً مشهود بود: عدم همکاری دولت کره ‌شمالی با سیاستهای ایالات ‌متحده در قبال این کشور؛ عدم همکاری دولت ترکیه در ارائه بخشی از خاک خود برای حمله آمریکایی‌ها به عراق، در ضمن مخالفت جهانی عراق نیز حائز اهمیت زیادی می‌باشد. با این اوصاف در حالیکه همه جهان با ما مخالف است چگونه یک امپراتوری آمریکایی جهانی می‌تواند وجود خارجی داشته باشد. تنها مردم عادی نیستند که مخالف ما می‌باشند. بلکه اغلب دولتهای جهان از جمله دولتهای متحد نیز با ما مخالف هستند. اینکه ایالات ‌متحده بخواهد رژیم منتخب خود را در عراق بر روی کار آورد خوب به نظر نمی‌رسد. امروزه میتوان هژمونیک یا سلطه‌طلبی را با مفهوم امپریالیست یکی دانست اما در واقع این دو اصطلاح دارای معنای مختلفی هستند. در اصل سیاست یک جانبه‌گرایی جورج دبلیوبوش یک نوع هژمونی بود و شاید به نظر او آمریکا یک نقش امپراتوری را در جهان ایفا می‌کند اما یک جانبه‌گرایی ماهیت قدرت آمریکایی نیست. پس از جنگ جهانی دوم ما نقش مهمی را در شکل دهید سازمانهای بین‌المللی ایفا کرده‌ایم، ما با متحدین خود وارد مذاکره شده‌ایم و ما همواره تمایل به مشاوره با متحدین خود در زمینه‌های مهم همانند حمله به عراق و کویت داشتیم. به نظر من به سه دلیل امپریالیسم آمریکا بیهوده می‌باشد: 1. آمریکایی‌ها توانایی و استعداد لازم برای امپریالیسم را ندارند. در اصل ما آمادگی لازم را برای متقبل شدن هزینه‌ها بسیار سنگین امپراتوری نداریم. 2. تعهد عمومی ما به دموکراسی باعث سختی نقش ما در ایفای نقش امپراتوری می‌شود. 3. تحت شرایط هژمونی واقعی، بسیاری از دولتها توانایی و اقتدار مخالفت با سیاستهای قدرت هژمونیک را دارند. نوع دیگری از سیاست مخالفت‌آمیز ممکن است در جامعه مدنی بین‌المللی شکل گیرد کشورها تنها بازیگران جهان امروز نیستند. شرکتهای چند ملیتی که نقش مهمی را در اقتصاد‌جهانی ایفا می‌کنند، سازمانهای اصلی امپراتوری غیرمتمرکز هستند و سازمانهایی از قبیل دیده‌بان حقوق‌بشر یا عفو بین‌الملل می‌توانند در یک امپراتوری دخالت کنند همانطور که در اتحاد شوروی و ماهواره‌های آن دخالت کردند. ما بایستی سیاست متفاوتی را که با قدرت واقعی همخوانی داشته باشد در پیش گیریم. دشمنان سابق (مانند روسیه قبل از 1989) به دوستی و اتخاذ فرا خوانده می‌شوند. حکمرانان این امپراتوری می‌توانند در دفاع از منافع خود با خشونت و تندی رفتار کنند اما در همان زمان سیاستهای آنها بایستی اجازه بحث‌وبررسی از طرف کشورهای خارجی را بدهد. انتصاب یک صهیونیست در انستیتو صلح توسط بوش ‌اویکلی استاندارد دانیل‌پایپز مختص امور اسلام و خاورمیانه است و با اینکه موضعی انتقادی نسبت به دولت بوش دارد قبل از اینکه نمایندگان سنا از تعطیلی روز کارگر باز گردند در هیات‌مدیره انستیتو صلح ایالات‌ متحده یک کرسی را به خود اختصاص خواهند داد.
جالب آنکه پس از آنکه نامزدی پایپ برای این کرسی اعلام شد علاوه بر دموکراتها بسیاری از جمهوریخواهان هم تهدید کردند که ممکن است به پایپز رای ندهند. همین امر تصمیم دولت برای دور زدن دموکراتها را با مشکل مواجه ساخت. سرسختی پایپز از دست برنداشتن از مواضع افراطی‌اش باعث دشمنی‌های بسیاری با او شده است. اولین گروه مخالف وی شورای روابط آمریکا و اسلام است که گروهی است که حمایت خود را از تروریستها بیان کرده است. اما در عوض پایپز از حمایت کار‌ل رو، الیوت آبرامز، کندولیزا رایس و کالین پاول برخوردار است. قطعاً همانطور که مخالفینش می‌گویند او فردی جنجالی است و حتی خود مقامات دولت هم تصدیق می‌کنند که او "گاهی پا را از حدود فراتر می‌گذارد." اما با وجود موانع موجود در کاخ سفید دست از حمایت پایپز بر نداشته است. گروههای مسلمانان و چپهای دموکرات دست از مانع‌تراش برنداشته‌اند اما به مدد کمک دولت آمریکا پایپز راه خود را به کرسی انستیتو‌ صلح باز خواهد کرد. دو هفته پیش پایپز در روزنامه جروزلم‌‌پست نوشت: "دو تن از اعضای کمیته روابط آمریکا و اسلام اخیراً به اتهام فعالیتهای تروریستی دستگیر شده‌اند اما دولت آمریکا هنوز اصرار دارد که این کمیته نماینده اسلام است." در حقیقت پایپز به صورت منظم در مورد لیست مهمانان کاخ سفید ابراز تردید میکند. او در نوامبر سال 2002 نوشت: "کاخ سفید عذرخواهان بغداد را به مهمانی‌های خود دعوت نمی‌کند اما بسیاری از مدافعان اسلام شبه‌نظامی را برای مهمانی افطار دعوت کرد". پایپز بارها کاخ سفید را به بردباری بیش از حد در برابر گروههای اسلامی شبه‌نظامی محکوم کرده است.

نظرات بینندگان
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
نشریات