در حاشیه انتخابات فرانسه

علی تتماج

نامزدهای انتخاباتی فرانسه در حالی رقابت‌های خود را آغاز کرده‌اند که تبلیغات آنها حول چند محور با اولویت سیاست خارجی تدوین شده است.

فرانسه در اوایل اردیبهشت ماه شاهد پایان حضور ژاک‌شیراک در پست ریاست‌جمهوری با برگزاری انتخابات سراسری خواهد بود. این انتخابات که با حضور 12 نامزد برگزار می‌شود از مهمترین تحولات در عرصه سیاسی این کشور قلمداد می‌شود. هرچند که همچنان نظرسنجی‌ها از عدم برتری نمایندگان نسبت به یکدیگر حکایت دارد اما براساس پیش‌بینی‌های صورت گرفته نیکولا سارکوزی نماینده راست‌گرایان و دولت حاکم که از 1995 قدرت را در دست دارند، خانم سوگلن رویال نامزد حزب سوسیالیست، فرانسوابایرو، رئیس حزب راست میانه اتحاد دموکراتیک فرانسه و ژان‌ماری لوپن، از بخت بیشتری برای حضور 6 ساله در پست ریاست جمهوری برخوردارد[ند]. با توجه به تشدید رقابت‌های انتخاباتی، محورهای تبلیغاتی نامزدها برای کسب آراء بیشتر از نکات قابل تامل در این انتخابات می‌باشد. این تحرکات که بیشتر بر عرصه سیاست خارجی استوار گردیده تا مسائل داخلی در چند بعد اجرا می‌گردد.

الف-هرچند شیراک در دوازده سال زمامداری خود تلاش نمود تا جایگاهی مردمی را کسب، اما تغییر بندهای قانون اساسی پیرامون مهاجرین، کاهش رفاه عمومی، افزایش خشونت‌ها و ناآرامی‌ها، بازنگری در قانون اشتغال، انتقادهای بسیاری را به دولت و حزب راست‌گرا وارد ساخت. این مهم سبب شده تا اکنون بسیاری از نامزدهای انتخاباتی بر تغییرات اساسی در ساختار قانونی و اجتماعی کشور تاکید نمایند در حالی که سارکوزی به دلیل حضور در دوران شیراک از بخت کمتری برای استفاده از این مهم برای کسب آراء برخوردار است. نظرسنجی‌ها نشان می‌دهد که در این عرصه خانم رویال و لوپن از بخت بیشتری برای تحقق اهدافشان برخوردارند.

ب-از نکات مهم در مبارزات انتخاباتی فرانسه، تاکید نامزدها بر اقتدار خارجی و توسعه حضور در معادلات جهانی است. بررسی سیاست خارجی و توسعه حضور در معادلات جهانی است. بررسی سیاست خارجی فرانسه در دوران شیراک نشان می‌دهد که این کشور حضور در معادلات جهانی را چندان در دستور کار نداشته و صرفا در قالب اتحادیه اروپایی به فعالیت پرداخته است. با توجه به افزایش حضور بازیگران در عرصه جهانی دگرگونی‌هایی در نگرش مردمی به سیاست خارجی از انزوا به حضور فعال ایجاد شده است. در این راستا در شرایطی که حزب حاکم با حضور فعال در تحولات لبنان برای پایان دادن به جنگ 33 روزه، ورود به پرونده صلح خاورمیانه،‌ فعالیت در پرونده هسته‌ای ایران تلاش نمود تا محبوبیتی مردمی برای خود کسب نماید، دیگر نامزدهای انتخاباتی نیز اصل حضور در معادلات جهانی را در دستور کار قرار داده‌اند. در این راستا سارکوزی و خانم رویال بیشترین بعد تبلیغاتی خود را به این محور معطوف ساخته‌اند. نکته مهم آنکه هیچ کدام از آنها به دلیل نارضایتی مردمی از توسعه همکاری با آمریکا سخن به میان نمی‌آورند و صرفا به توسعه همکاری با اروپا تاکید می‌کنند.

ج- کسب آراء مسلمانان از دیگر اهداف نامزدهای نامبرده در انتخابات می‌باشد. در شرایطی که سیاست‌های تدوین شده از سوی راست‌گرایان در سالهای اخیر جایگاه آنها در میان مسلمانان را تخریب نموده‌است، گرایش سایر نامزدها به یهودیان و اظهارات نژادپرستانه آنان تا حدودی جایگاه کلی آنها را در میان مسلمانان تخریب نموده است. در این میان لوپن با موضع‌گیری مردمی در قبال فعالیت‌های هسته‌ای ایران و لزوم اجرای طرح‌های هسته‌ای آن، انتقاد از سیاست یهودی گرایانه دولت و پایان دادن به نژادپرستی موجود در فرانسه، به نوعی از بخت بیشتری برای کسب آرا 6میلیون مسلمان برخوردار است. البته سایر نامزدها بویژه سارکوزمی[سارکوزی] با برخی اصلاحات نگرشی برای بهبود جایگاه خود در میان مسلمانان تلاش می‌کنند.

د-‌‌نکته مهم در انتخابات فرانسه نقش و جایگاه یهودیان می‌باشد. آمار نشان می‌دهدکه بخش عظیمی از سیاست‌های فرانسه براساس اصل حمایت از صهیونیست‌ها تدوین و اجرا می‌گردد. نقش و جایگاه لابی صهیونیست در فرانسه تا بدان حد است که بسیاری آن را با وضعیت آمریکا یکسان ارزیابی می‌کنند. این اهمیت سبب شده تا نامزدهای انتخاباتی بیش از هر اقدامی برای جلب رضایت صهیونیست‌ها فعال گردند. در این میان نیکولا سارکوزی به دلیل گرایشات یهودی که در خاندانش بوده و نیز تاکید راست‌گرایان به اجرای خواسته‌های صهیونیست‌ها از جایگاه بهتری برای استفاده از این حمایت‌ها برخوردار است. البته خانم رویال نیز با سفر به اراضی اشغالی، حضور مکرر در نشست‌های لابی صهیونیست، اتخاذ مواضع تند و غیر مسئولانه در برابر ایران و مسلمانان، فعالیت بسیاری برای کسب این آراء صورت داده که تا حدودی نیز موفق بوده است.

در نهایت می‌توان گفت که در آستانه انتخابات فرانسه نامزدهای انتخاباتی با محوریت بهبود امور اجتماعی و حضور در معادلات جهانی رقابت‌های خود را آغاز کرده‌اند، در حالی که به دلیل عدم وجود طرح‌های کلان برای اجرای طرح‌های داخلی بیشتر در قالب سیاست‌ خارجی فعالیت می‌کنند. آنها با معطوف شدن به جذب آراء اقلیت‌های دینی و نژادی و نیز پیروان سناریوی حضور فعال در معادلات جهانی برای این مهم تلاش می‌کنند. در این میان افرادی مانند سارکوزی و رویال به دلیل نداشتن کارنامه‌ای موفق در عرصه داخلی بیشتر به سیاست خارجی معطوف شده‌اند در حالی که سایر نامزدها امور داخلی را محور رقابت‌های خود قرار داده‌اند تا بخشی از این انتخابات به رقابت سیاست‌داخلی و خارجی مبدل گردد.