«اردن، کمپ دیوید سوم و رفراندوم فرمایشی»

«بخش سیاسی خارجی»
فرایند صلح اردن ـ رژیم اشغالگر قدس با میانجیگری دیپلماتیک «وارن کریستوفر» وزیر امور خارجه آمریکا به مراحل حساس خویش نزدیک می‌شود. و پیوند هرچه بیشتر اردن با رژیم اشغالگر قدس، شکاف و انشعاب ایجاد شده در کشورهای عرب درگیر در مسئله اعراب ـ اسرائیل را گسترده‌تر می‌سازد. اردن که پس از تهاجم اوت 1990 عراق به کویت، با حمایت از مهاجم، موجبات خشم ائتلاف عربی ضد عراق را فراهم کرده بود، بعد از شکست صدام، مورد بی‌مهری انتقام‌آمیز کشورهای ثروتمند عرب و بویژه عربستان و کویت و... واقع شد. و در این راستا، جریان کمکهای مالی کشورهای فوق‌الذکر بدان قطع گردید و این معضلات مالی عدیده‌ای را دامنگیر این دولت فقیر پادشاهی کرد.
بدنبال این مسئله توافق غزه ـ اریحا و مجزا شدن مسئله فلسطین از اردن در مذاکرات، اسلو، هرچه بیشتر شاه حسین را در این تنگنا قرار داد که مبادا از قافله صلح عقب مانده باشد! لذا این مسائل اردن را بر آن داشت که به تنهایی قدم پیش گذارد تا «کمپ دیوید» دیگری را رقم بزند. پیمان صلحی که پس از صلح ننگین کمپ دیوید و پیمان به اصطلاح خودگردانی غزه ـ اریحا بعنوان کمپ دیوید سوم جلوه‌هایی دیگر از سیاستهای شوم آمریکا و رژیم صهیونیستی را نمودار می‌سازد. هر چند که نباید این مطلب را نادیده گرفت که سیاست آمریکا و اسرائیل در این برهه از زمان آن است که برای کسب موقعیت بهتر و بالا بردن ضریب اطمینان از موفقیت در گفتگو‌های سیاسی با هر یک از کشورهای عربی به تنهایی مصالحه کند.
اما بدنبال تمامی اقداماتی که دولت اردن برای به اصطلاح صلح با اسرائیل انجام داد شاه اردن می‌گوید اقدامات خود در رابطه با اسرائیل را برگزاری رفراندوم پس از اجرای اقداماتی که با مخالفت گسترده مسلمانان و برخی احزاب اردن روبرو شده است چه معنایی دارد؟ البته خود شاه حسین نیز این حقیقت را درک می‌کند که مردم مسلمان اردن، به هیچ‌وجه این شکست عمده را قبول نخواهند کرد، بویژه اینکه این شکست در مقابل اسرائیل دشمن قسم خورده و مسئول بسیاری از بدبختیهای پیشین آنها حاصل شده است. اسرائیل بعد از دو جنگ 1948 و 1967 (جنگ شش روزه) بخش عمده‌ای از خاک اردن و بویژه کرانه‌های اشغالی رود اردن را تصرف کرد و حتی به قطعنامه‌های سازمان ملل در بازپس دادن آن نیز وقعی نگذاشت. مسئله‌ای که اکنون مقامات اردن با سکوت رضایت‌آمیز خود با آن برخورد می‌کنند.
مقامات سیاسی اردن و در راس آنها شاه حسین، مردم را در مقابل عملی انجام شده قرار داده‌اند، عملی که بدون توجه به خواست واقعی مردم انجام پذیرفته و هدف آن حفظ ساختار پادشاهی اردن است نه اقناع خواستهای مردم مسلمان این کشور. اقداماتی که پایه مردمی نداشته و خواست مردم در آنها لحاظ شده باشد چندان دوام نخواهد آورد و شاه حسین در آخرین سالهای عمر خود یادگار زشتی که مورد تنفر مسلمانان است بجای می‌گذارد.