بحران اکراد ترکیه (بخش یازدهم)

به قلم: هنری جی بارکی
عایدات صنعت توریسم نیز که در سال 1992 به 4 میلیارد دلار رسید و انتظار می‌رود که با سرمایه‌گذاری‌های صورت گرفته در این بخش بطور قابل توجهی افزایش یابد با اوج‌گیری و درگیری و اقدامات خشونت‌آمیز ضربه‌پذیر خواهد بود. تجربه مصر نشان داد که برای فلج ساختن این صنعت مهم و حساس نیازی به آشوب فراوان نیست تاکنون (پ-ک-ک) به خوبی نشان داده است که در صورت تشدید عملیات نظامی ارتش، توریست‌ها را مورد حمله قرار خواهد داد.
علاوه بر مخارج مستقیمی که از سوی ارتش ترکیه برای فیصله دادن به آشوب هزینه می‌شود مخارج و هزینه‌های دیگری نیز هست که باید آنها را در نظر داشت. دولت بودجه زیادی را صرف سیستم حفاظتی روستاها می‌کند که ارزش و تأخیر چندانی هم برای دولت نداشته است. همچنین باید هزینه‌های بسیاری را هم برای پرداخت «حق خطرپذیری» به کارمندانی که تمایل به خدمت در مناطق آشوب‌زده ندارند متحمل شود. اقتصاد این مناطق از بین رفته است و خدمات دولتی نیز در آنجا بسیار کم است و مردم محلی نیز از آن رنج می‌برند. شرایط نظامی و جنگی عواقب سوئی را به همراه آورده است و موجب کسادی بازار کسب و کار، تعطیلی شبکه‌های حمل و نقل، کاهش شدید درآمدها، لغو قراردادهای بیمه و بطور کلی عدم سود بازرگانی در چندین منطقه شده است. اگر جو ناامنی و بی‌ثباتی همچنان ادامه داشته باشد طرح GAP (که شامل احداث 22 سد بزرگ است) نیز بعید است که بتواند تغییر عمده‌ای در شرایط منطقه و بهبود اوضاع به نفع مردم منطقه به همراه داشته باشد. به علاوه مشکل مهاجرت فشارهای بیشتری را بر منابع شهرها و محل‌هایی که مأمن افراد بی‌خانمان شده و بالاجبار مهاجرت کرده هستند وارد آورده است.
تأثیر جریانات فوق بر رابطه با ایالات متحده و ناتو
جنگ سرد فرصت خوبی را در اختیار ترکیه قرار داده بود تا در عرصه بین‌المللی نقش ویژه‌ای را ایفا کند. بزرگ‌ترین حسن و سرمایه ترکیه موقعیت جغرافیایی آن است: این کشور از یک سو دارای یک مرز طولانی با اتحاد شوروی و از سوی دیگر به خاورمیانه آشفته و سرشار از ذخایر نفتی متصل بود. در نتیجه کمک‌های اقتصادی و نظامی بسیاری را از غرب و از چتر امنیتی قدرتمند ناتو دریافت می‌داشت. این امر ترکیه را در زمره متحدین غرب قرار می‌داد و حداقل برخی از خواست‌ها و آرزوهای ترکیه را برای اینکه بخشی از جامعه غرب باشد محقق می‌کرد.