بحران اکراد ترکیه (بخش دوازدهم)

به قلم: هنری جی بارکی
لیکن این وضعیت وضعیتی نبود که مایه خرسندی و رضایت‌خاطر فراوان ترکیه شود. چرا که از نظر تکنولوژی تجهیزات نظامی‌اش بسیار پائین‌تر و ساده‌تر از تجهیزات نظامی متحدینش بود، کمک‌های نظامی که دریافت می‌داشت متناسب با کمک‌هایی بود که یونان دریافت می‌کرد و از این گذشته ترکیه احساس می‌کرد که جامعه اروپا رفتاری سرد و تحقیرآمیز با او دارد. در یک کلام می‌توان گفت که ترکیه احساس می‌کرد به جامعه اروپا تعلق ندارد. البته این احساس انزوا به واسطه فقدان آلترناتیو و جایگزین برای جامعه اروپا رقیق‌تر می‌شد خصومت متقابل آنکارا نسبت به کشورهای خاورمیانه خودبه‌خود هرگونه اتحاد جدی با جهان عرب را منتفی می‌کرد.
هم‌اکنون رهبران ترکیه از انحلال و فروپاشی اتحاد شوروی بیش از اندازه راضی و خشنود هستند. برای نخستین بار طی سه قرن گذشته ترکیه مرز مشترکی با روسیه یا کشوری که تحت کنترل مستقیم روسیه باشد ندارد. در حال حاضر حداقل تهدید نظامی از جانب شمال برای ترکیه وجود ندارد. لذا فرصت دیگری در اختیار ترکیه قرار گرفته است که نقش استراتژیک خود را دوباره باز یابد. بنابراین در چنین موقعیت حساسی آشوب اکراد، اگر تحت کنترل قرار نگیرد، آزادی عمل ترکیه را به شدت محدود می‌کند. تاکنون آشوب فوق‌الذکر منابع و انرژی لازم برای تعقیب دیگر اهداف را به سمت خود منحرف کرده است و علاوه بر اینکه ثبات سیاسی کشور را بطور کلی زیر سؤال و ابهام قرار می‌دهد پتانسیل لطمه زدن به روابط ترکیه با متحدانش را نیز داراست.
ضربه‌پذیری ترکیه در مقابل یک بحران طویل‌المدت کردی بیشتر ناشی از ضعف پیوندهای این کشور با متحدینش است. هر چند که مهم‌ترین رابطه ترکیه با ایالات متحده است لیکن برخلاف دیگر اعضای سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو)، این کشور فاقد روابط مستحکم فرهنگی، تاریخی و اقتصادی با آمریکاست. بدون چنین پیوندهایی اهمیت ترکیه تابع ارزش استراتژیک آن خواهد بود. متأسفانه در باب روابط دو کشور ترکیه و ایالات متحده هر طرف درک درستی از حساسیت‌ها و بخصوص مشکلات و محدودیت‌های داخلی طرف مقابل ندارد. از این‌روست که کنگره آمریکا و رهبران ترکیه با دیده‌ای همراه با شک و تردید به یکدیگر می‌نگرند و اغلب ناخواسته روابط سست و شکننده میان خود را تیره‌تر می‌کنند.