سخنرانی در مراسم افتتاح سد در اراک

بسم‌الله‌الرحمن‌الرحیم
اللهم‌ عجل‌ لولیک‌ الفرج‌ والعافیة والنصر واجعلنا من‌ خیر اعوانه‌ و انصاره‌ والمستشهدین‌ بین‌ یدیه‌
خدای بزرگ را سپاسگزارم که در مراسم به بهره‌برداری رسیدن خدمتی دیگر به ملت عزیز ایران توفیق حضور را عنایت فرمود.
بارها عرض کرده‌ام که باید ایران را بسازیم و همۀ ظرفیت‌ها، فرصت‌ها و امکانات برای تحقق این آرزوی تاریخی فراهم است. من در ایلام هفت برنامه را اعلام کردم و دو شب قبل در گزارش به مردم سرفصل آنها را مجدد یادآوری کردم. امروز یکی از آنها را مختصر تشریح می‌کنم. یکی از برنامه‌های اصلی دولت در کنار مردم تکمیل شبکۀ زیرساختی کشور (کارهای عمرانی) است.
راه‌ها، راه‌آهن، بندرها، بیمارستان‌ها، دانشگاه‌ها، مدارس، کتابخانه‌ها، شبکه‌های آب، سدها و مجموعه‌های انتقال آب و فرودگاه را تأسیسات زیربنایی می‌گوییم. اگر بنا باشد که چیزی ساخته شود، بر اساس اینها ساخته خواهد شد. یک منطقه که می‌خواهد آباد شود، نیازمند راه، آب و انرژی است و باید برق، سوخت، آب، راه و شبکه‌های ارتباطی باشد تا آنجا آباد شود و مردم بتوانند فعالیت و پیشرفت و حرکت کنند و بسازند.
در سال 1383 مجموعه پولی که در تأسیسات زیربنایی خرج شد، چیزی حدود پنج هزار و هفتصد میلیارد تومان بود. در سال گذشته این رقم به 21 هزار و 500 میلیارد تومان رسید. حالا اگر تغییر قیمت‌ها و تورم و ... را حساب کنیم، چیزی حدود 2/2 برابر سال 1383 در سال گذشته کار شد. امسال در بودجه پیش‌بینی شد که این رقم 21 هزار و 500 میلیارد تومان به 47 هزار و 500 میلیارد تومان (2/2 برابر) افزایش پیدا کند که با آن 2/2 نسبت به سال 1383 چهار و نیم برابر می‌شود.
من یادم هست در سال 1384 وقتی که اعلام شد که می‌شود سه برابر گذشته کار کرد، خیلی‌ها باور نکردند و معترض شدند. حتی در تنظیم بودجه محدودیت‌های ایجاد شد، با این استدلال که ظرفیت کار دو برابر در کشور وجود ندارد. به لطف خدا و با همت ملت و پیگیری کارشناسان، مشاوران، پیمانکاران، مدیران، کارگران و صنعتگران 2/2 برابر در سال گذشته محقق شد.
برآورد دقیق و واقعی دولت می‌گوید این 2/2 می‌تواند 2/2 برابر دیگر افزایش پیدا کند؛ یعنی مجموعاً نسبت به گذشته چهار و نیم برابر می‌شود. البته برآورد من چیز دیگری است. من معتقدم ده برابر گذشته می‌شود در کشور کار کرد.
قبلاً البته استدلال این بود که مصالح و نیروی انسانی متخصص نداریم و فولاد و سیمان و لوازم ساختمانی و تجهیزات کم داریم. امروز دیگر این حرف‌ها را نمی‌شود زد. در سال 1383، ظرفیت تولید سیمان در کشور 32 میلیون تن در سال بود و الان از مرز 75 میلیون تن عبور کرده است.
یادم هست در سال‌های 1386 و 1385 در کشور بحران سیمان بود و عده‌ای بازار را داغ می‌کردند و تنی 130-150 هزار تومان می‌فروختند. در سال گذشته حدود 8 میلیون تن سیمان از کشور صادر شد و سیمان در همه جای کشور تقریباً یک قیمت (تنی 62-63 هزار تومان) دارد.
فولاد هم همین‌طور. در سال 1383 ظرفیت تولید فولاد کشور حدود 10 میلیون تن بود، اما دو سه روز قبل ما از مرز 19 میلیون عبور کردیم و ان‌شاءالله تا پایان امسال به حدود 30 میلیون تن می‌رسیم. طرح‌های وسیع تولید فولاد دارد آماده می‌شود و در نوبت افتتاح قرار دارد. کاشی و سرامیک و لوله و پمپ و ... در صف صادرات است. پس ما به لحاظ امکانات مشکلی نداریم. به لحاظ نیروی انسانی نیز به همین ترتیب. امروز بهترین نیروی انسانی و بهترین طراحان و مشاوران در ایران‌اند. سدهای سیمره، کمان‌ صالح و کارون 4 با آن عظمت بر دست برو بچه‌های ایرانی (مهندسان و متخصصان ایرانی)ساخته شده است. الی ماشاءالله این قدر نیروی کار داریم. در تمام استان‌ها، دانشگاه‌ها و دانشکده‌های مهندسی دارند نیرو‌های با کیفیت، مشاوران خوب و بزرگ، پیمانکاران بزرگ تربیت می‌کنند. الان بخشی از مشاوران و پیمانکاران ما در خارج از کشور (افریقا، امریکای جنوبی و امریکا و آسیا) دارند کارهای خیلی بزرگی می‌گیرند و نیروگاه‌، سد، کارخانه و مجموعه‌های ساختمانی و هتل می‌سازند.
در سال گذشته حدود 3 میلیارد دلار صادرات خدمات فنی مهندسی داشتیم. افرادی از ایران به کشورهای دیگر می‌روند و سد و نیروگاه و کارخانه می‌سازند. امروزه خوشبختانه، هم امکانات و هم ظرفیت و هم نیروی انسانی توانمند، عالم و متعهد است و باید کشور را بسازیم.
البته مجلس محترم آن 47 هزار و پانصد میلیارد تومان را مستقیماً تصویب نکرد. 35 هزار میلیارد را مستقیم و بقیه‌اش را هم غیر مستقیم تصویب کرد. فرقی نمی‌کند. امیدوارم که امسال با همت مجموعۀ کسانی که در کار تأسیسات زیربنایی هستند، بتوانیم 47 هزار و پانصد میلیارد تومان را محقق کنیم و ان‌شاءالله سال بعد بالاتر.
خیلی وقت‌ها می‌گفتند آقا پول نداریم و منابعی در کشور نیست و پاسخ ما این بود که چرا نیست؟ هست. هم باید خوب جمع آوری کنیم و هم خوب هزینه کنیم. کاری که با ده واحد هزینه باید انجام بشود، هنر ما این است که این را با کمتر از ده واحد انجام بدهیم نه با دوازده پانزده و بیست واحد. جاده‌ای که باید با 20 میلیارد تومان ساخته بشود، آنقدر معطل و این طرف و آن طرف کنیم که 40 میلیارد تومان بشود. هنر این است که منابع را جمع کنیم و نگذاریم تلف بشود. کشور زیاد پول دارد. در سال گذشته برای کنترل اسراف کاری‌ها و هزینه‌های غیر ضروری بخشنامه‌ای تحت عنوان «ضوابط اجرایی بودجه» دادیم. کل بودجه‌ای که دولت پارسال خرج کرد، 89 هزار میلیارد تومان بود. نسبت به آنچه در قانون پیش بینی شده بود، 6200 میلیارد تومان هزینه‌های مصرفی (بیش از کل بودجۀ آموزش عالی‌ ما چه در وزارت علوم و چه در وزارت بهداشت) صرفه‌جویی شد.
این کشور ثروت و پول زیادی دارد. ما کشور فقیری نیستیم، اما باید از ثروت‌مان درست، عالمانه و با برنامه استفاده کنیم. در این چند سال چیزی اضافه نشد، اما 2/2 برابر کار شد. تازه هنوز جا برای صرفه‌جویی و جلوگیری از اتلاف منابع فراوان است. در طراحی‌ها یک جایی ساختمانی می‌خواهیم، با پانصد متر مربع کارمان انجام می‌شود. اگر هفتصد متر مربع طراحی کردیم، اتلاف است. در جایی کار با صد تومان راه می‌افتد، اگر یکصد و بیست تومان خرج کردیم، اتلاف است. فرض کنیم یک ساختمان فرودگاه برای اراک می‌خواهیم، با 1500 متر کار راه می‌افتد، اگر 5000 متر طراحی کردیم، اتلاف است.
ضمن اینکه وقتی منابع را خوب مدیریت نمی‌کنیم، پروژه‌ها طول می‌کشند. همین پروژه‌ای که اینجا گفتند، از سال 1371 تقسیم‌گیری شد، تا سال 1379 که دستور دادند حتماً ساخته شود و تا اول سال 1385 ، 30 درصد پیش رفت.
می‌شود منابع را مدیریت کنیم. وقتی یک پروژه‌ طول می‌کشد، هزینه‌هایش بالا می‌رود. بالاخره پیمان کار خرج، کارگر و تجهیزات و امکانات دارد و نمی‌شود بگوییم تو همین جا بایست و کاری نکن و پولی نگیر. خود تأسیسات آسیب می‌بیند. بالاخره هر یک از اینها عمری دارد. یک تکه از تأسیسات ده سال پیش ساخته شده باشد و یک تکه بیست سال پیش و تکه دیگری سی سال پیش، امروز که به بهره‌برداری می‌رسد، آن قسمت اول سی سال پیش، دیگر از رده خارج می‌شود. باید سرعت‌مان را بالا بریم و اینها شدنی است.
یکی از بخش‌های مهم تأسیسات زیربنایی آب است. بالاخره ما در مجموع کشوری کم بارش و از مناطق خشک دنیا هستیم. متوسط بارندگی در دنیا چیزی حدود 750 میلیمتر در سال است و ما 250 میلیمتر بارش داریم که در این هفت هشت ده سال اخیر این بارش هم افت کرده و پایین آمده است که همین الان آقای وزیر گفتند الان 179 میلیمتر است و 24 درصد نسبت به 250 میلیمتر و 22 درصد نسبت به سال قبل عقب هستیم. یک سال آبی از مهر تا مهر است و اینها با برنامۀ کشاورزی تنظیم می‌شود. باید به سرعت آب‌های کشور را جمع‌آوری و مدیریت کنیم. هم به لحاظ اینکه کم آبیم و هم به لحاظ حوادثی که امروزه در دنیا رخ می‌دهد.
شنیده‌اید که گفته اند: «جنگ آب»، اما به گونه‌ای تفسیر کرده‌اند که انگار کشورها در آب‌های مرزها می‌خواهند درگیر بشوند. این هست، اما مطلبی مهم‌تر در مقدمۀ این هست. اعتقاد من این است که این جنگ آب که می‌گویند، قبل از اینکه روی زمین باشد، در آسمان است.
می‌دانید تجهیزاتی هست که می‌تواند تمام آب ذخیره شده در ابر را تخلیه کند؛ همین کاری که متأسفانه، امسال اروپایی‌ها کردند. منطقۀ اروپا منطقۀ پربارشی است؛ یعنی متوسط بالای 1500 میلیمتر بارندگی دارند و نیازی هم ندارند. این شبکه‌ها و... را نیاز ندارند، چون آنجا آبیاری طبیعی است، اما با تجهیزانی که دارند، آمدند ابرها را تخلیه کردند.
شما می‌دانید که جریان حرکت ابرها از غرب به شرق است؛ یعنی از روی اقیانوس شکل می‌گیرد، روی مدیترانه می‌آید و تغییراتی در آن اتفاق می‌افتد و از ایران عبور می‌کند و به سمت شرق می‌رود. اکثر ظرفیت ابرها را تخلیه کردند. اخبار بارندگی‌های کم سابقه یا بی‌سابقه را شنیده‌اید. چقدر در اروپا برف و باران آمد و تمام پاییز ما خشک بودیم. سیاستمداری که رشتۀ تحصیلی‌اش آب و عمران و ... نیست، هفت هشت روز پیش دربارۀ بحران آب در سی سال آینده مقاله‌ای نوشته بود و نقشه‌ای از دنیا ارائه داده و مشخص کرده بود که مناطقی خشک می‌شوند و این مناطق از ترکیه به این طرف بود؛ درست همین محدوده‌ای که آنها از تمدن سازی و فرهنگ‌آفرینی آن می‌ترسند. در جلسه‌ای کسی مطرح کرد که بحران آب هست و این آقا هم مقاله‌ای نوشته است. من دیدم که اصلاً تخصصی و کار نویسندۀ این مقاله آب و هواشناسی و .... نیست. او چگونه چنین تشخیص داده است؟
اخباری داشتیم که در اروپا دارند این کار را می‌کنند؛ یعنی دارند ابرها را تخلیه می‌کنند که به سمت ما نرسد. بعد بررسی‌هایی هم کردم و برایم یقین حاصل شد که آن حرفی که آن آقا زده است، یک پیش‌بینی علمی نیست، خبر از حادثه‌ای طراحی شده است. حالا ما باید در مجامع حقوقی پیگیری کنیم و اجازه ندهیم که چنین کار زشتی انجام بشود.
معلوم است وقتی بارش کم شد، آن وقت در آب‌های مرزی تخاصم و تزاحم بیشتر خواهد شد. باید پیگیری کنیم و اجازه ندهیم. اما آنچه در کشور خودمان می‌توانیم انجام بدهیم، باید به سرعت شبکۀ سدها، شبکه‌های انتقال و کنترل آب را تکمیل کنیم. این یک بخش از کار است. الحمدلله این بخش دارد به سرعت انجام می‌شود. من امیدواریم که در برنامۀ پنجم این بخش جمع و جور بشود و دیگر بعد از برنامۀ پنجم ما سد و شبکۀ مهمی در دستور کار نداشته باشیم و همۀ آنچه در مطالعات پیش‌بینی شده، انجام و تمام بشود.
اما بخش دوم کار مدیریت مصرف آب هم در کشاورزی، هم در شرب و هم در صنعت و خدمات است. درست است که ما کشور کم آبی هستیم، اما برای انجام امور و حفظ رشد و افزایش سرعت پیشرفت‌مان آب کم نداریم.
پریروز در یزد بودیم. یزد دیگر کویر و از مناطقی است که در خود ایران کمتر از جاهای دیگر بارندگی دارد. ولی وقتی نگاه می‌کنی، می‌بینی در طول سه و پنج هزار سال در آنجا کشاورزی، زندگی، صنعت، تولید و محصولات بسیار خوب کشاورزی و چند هزار کیلومتر شبکۀ قنات‌ها بوده و مردم زندگی کرده‌اند، زیرا از آب درست استفاده کرده‌اند.
یک درخت انار کاشته‌اند و یک کوزه کنار آن گذاشته‌اند و آن را آبیاری کرده‌اند. آب همین طور در باغ و کشاورزی رها نشده است. در استهبان درخت پسته را کاشته‌اند و یکی یکی آب داده‌اند.
در شیب‌های تند و بعضاً سنگی که لایۀ کمی خاک روی آن هست، چاله کنده‌اند و درخت انجیر را کاشته‌اند و یکی یکی آب می‌دهند و 16 هزار تن از بهترین انجیرهای دنیا را استحصال و صادر می‌کنند. باید از آب درست استفاده کنیم.
استفادۀ درست از آب در بخش کشاورزی دو بخش دارد؛ یکی شبکه‌ها برای انتقال درست و دوم مصرف سرِ زمین است. در قانون برنامه پیش‌بینی شده و امسال هم پول گذاشته‌ایم. همین دو سه روز پیش در شورای عالی آب پول داده شد و باز هم پول می‌دهیم. امروز صندوق توسعۀ ملی جلسه دارد و باز هم پول خواهیم داد. ان‌شاءالله ظرف چهار پنج سال ساخت همۀ شبکۀ پایین دست سدها تمام می‌شود و دوم شیوۀ استفاده است.
خوشبختانه، در اراک آقای استاندار گفتند کشاورزان از شیوه‌های جدید آبیاری تحت فشار، قطره‌ای و بارانی استقبال می‌‌کنند که این خیلی خوب است.
امسال به وزارت کشاورزی بودجه داده‌ایم. یک و نیم میلیون هکتار زمین باید زیر پوشش آبیاری تحت فشار برود. در برنامۀ پنج ساله پنجم تمام زمین‌هایی که کشت آبی هستند، باید زیر پوشش آبیاری تحت فشار بروند. در مصرف خانگی و سایر مصارف نیز همین‌‌طور می‌شود آب کمتری مصرف کرد و بهداشت و تولید بالاتری هم داشت و اینها شدنی است.
می‌بینیم که امروز ارزش آب در خیلی جاها بالاتر از سایر کالاها و حتی بالاتر از انرژی است. بدون انرژی می‌شود زندگی کرد، اما بدون آب نمی‌شود زندگی کرد. حالا تغییرات آب و هوایی اثر خودش را دارد و طراحی‌های دشمنان بشریت هم جای خودش را دارد.
من امیدوارم همه در هر جای ایران که هستیم، آنهایی که باید کار عمرانی و زیر ساخت‌ها را انجام بدهند، حرکت کنند و طراحی‌هایشان را بهتر کنند، سرعت ساخت را بالا ببرند و همۀ کسانی که می‌خواهند آب مصرف کنند (کشاورزان، در خانه‌ها و مراکز گوناگون) مصرف آب را مدیریت کنید.
دیدیم که می‌شود. یک موقعی می‌گفتند در کشور نمی‌شود کارهای بزرگ کرد. من خودم در جلسات گوناگونی بودم که می‌گفتند نمی‌شود. من در این بیست و بیست و پنج سال اخیر این قدر نمی‌شود شنیده‌ام که البته هیچ گاه باور نکرده‌‌ام. دیدیم که می‌شود. واقعاً می‌شود دو برابر و چهار و شش برابر کار کرد.
در کار سرمایه‌گذاری در کشور در این پنج سال شش برابر گذشته کار شد. یادتان هست، در سال‌های 1385 و 1386 مصرف روزانۀ بنزین 77 میلیون لیتر با رشد سالانۀ 10 درصد، 12 درصد و 5/6 میلیون خودرو و الان 13 میلیون خودرو در کشور هست و سالی یک میلیون و 400 هزار خودرو اضافه می‌شود، مصرف بنزین 51 میلیون شده است و بعضی روزها 5-44 میلیون لیتر است. می‌شود کارهای بزرگ کرد و ملت ایران ظرفیت کارهای بزرگ را دارد. همه می‌دانند اگر ما تمام دستاوردهای تمدنی و فرهنگی دنیا را روی میز بگذاریم، و سهم ملت‌ها را در آن تعیین کنیم، سهم ملت ایران اکثریت قریب به اتفاق است؛ یعنی دیگر چیزی برای دیگران باقی نمی‌ماند.
عزیزان من! امروز باید خودمان را پیدا کنیم، بسازیم و ایران را بسازیم. باید به پرچمداری توحید، عدالت و زندگی سعادتمند برسیم. اگر بخواهیم به آن نقطه برسیم، باید ایران را آباد کنیم. اگر ما بهترین آرمان‌ها و پیام‌ها را داشته باشیم که داریم، اما زندگی در ایران زندگی سختی باشد و زندگی پیشرفته‌ای نباشد، آن پیام فاقد پشتوانۀ لازم است. باید آن پیام‌ها در عمل اثبات بشود و در عمل باید نشان بدهیم که با این آرمان و فرهنگ می‌شود بهتر زندگی کرد.
من یقین و باور دارم که این حرکت کمالی ملت ایران روز به روز با سرعت و گسترۀ بیشتر ان‌شاءالله جلو خواهد رفت. می‌بینیم روزی را در آیندۀ نزدیک که سرتاسر سرزمین مقدس ایران آباد، آزاد و سرشار از عدالت و امید و ایمان به خدای یگانه و الگویی برای بشریت است.
مجدداً از همۀ شما تشکر می‌کنم و افتتاح این سد را هم به مردم عزیز استان مرکزی تبریک می‌گویم.
والسلام علیکم و رحمة الله و برکاته