عربستان پناهگاه دیکتاتورهای عرب

گروه بین‌الملل: اگر علی عبدالله صالح، که دیگر شاید بتوان از او به عنوان رئیس‌جمهور سابق یمن نام برد، طرح شورای همکاری خلیج فارس مبنی بر انتقال قدرت در یک مدت 30 روزه را پذیرفته بود دیگر حاضر نمی‌شد با سر و صورتی زخمی با یک آمبولانس هوایی وارد ریاض شود. وی که پس از اصابت یک راکت به مقر ریاست‌جمهوری در صنعا از ناحیه سر و صورت آسیب دید، تلاش کرد که خود از پلکان هواپیما در فرودگاه ریاض پایین بیاید حال آنکه خبرگزاری‌ها زخمی شدن او و آثار جراحت بر بدن وی را تایید کردند. یک منبع به خبرگزاری رویترز گفت: عبدالله صالح از هواپیما پیاده شد، ولی جراحت‌هایی در گردن، سر و صورتش به وضوح مشخص بود. به گفته این منبع، یک فروند هواپیمای یمنی نیز با 35 سرنشین، عبدالله صالح را همراهی کرد و احتمال دارد سومین هواپیما به زودی به ریاض پرواز کند. در آخرین خبر دیروز خبرگزاری‌ها اعلام کردند که وی تحت عمل جراحی قرار گرفته است علاوه براین صالح شنبه شب کوشید تا با پیامی صوتی به هواداران خود اعلام کند که سالم است و حالش خوب است حال آنکه بسیاری بر ساختگی بودن این پیام نیز تاکید کرده و آن را حاصل تلاش یک نفر که تلاش می‌کرد صدای صالح را تقلید کند قلمداد کردند. به هر حال علی عبدالله صالح دیگر در یمن نیست و هیاتی نیز که با وی عازم ریاض شده است (مانند اعضای خانواده اش) هم نشان می‌دهد که احتمال بازگشت وی به یمن بسیار کم است. خبرگزاری رویترز در این باره گزارش داده که حجم هیات همراه صالح که شمار زیادی از نزدیکان وی را شامل می‌شود، دلیلی بر این است که او تصمیم ندارد به یمن که بیش از سه دهه بر آن حکومت می‌کرد، بازگردد. بر اساس اعلام رسمی مقامات عربستان سعودی، رئیس‌جمهور یمن، برای درمان پزشکی، وارد ریاض، پایتخت این کشور شده است. سایت اینترنتی فلسطین الیوم به نقل از منابع آگاه نیز اعلام کرد که احتمال می‌رود فرزند علی عبدالله صالح در بمباران کاخ ریاست‌جمهوری کشته شده باشد. یک منبع پزشکی در گفت‌وگو با خبرگزاری فرانسه نیز اظهار داشت که در میان مجروحان منتقل شده به عربستان علی محمد مجور، نخست‌وزیر یمن نیز دیده می‌شود. همچنین یحیی الراعی رئیس پارلمان‌، عبدالعزیز الغنی رئیس مجلس شورا و معاون نخست وزیر یمن در امور داخلی نیز در پی حمله به کاخ ریاست‌جمهوری زخمی شده و به عربستان منتقل شدند. در کنار این اتفاقات مردم یمن نیز به گفته بسیاری از خبرگزاری‌ها دیروز در حال جشن و پایکوبی بودند و رفتن دیکتاتور را جشن گرفتند، جشنی که با تیراندازی نیروهای امنیتی همراه بود و دو کشته و 30 زخمی برجای گذاشته است.
از آسیب‌دیدگی تا فرار
بعد از ظهر روز جمعه زمانی که علی عبدالله صالح و چندین مقام ارشد دولتی یمن داخل مجتمع ریاست‌جمهوری یمن در جنوب صنعا، پایتخت این کشور بودند یک حمله به این مجتمع رخ داد. در این حمله که ۷ نفر کشته شدند، ابتدا تصور می‌شد که حمله با راکت صورت گرفته باشد، ولی بعدا این احتمال هم داده شد که شاید کسی در محل، بمبگذاری کرده باشد. این حمله سبب شد که دولت یمن تفنگداران قبیله الحاشد را عامل این حمله بداند چرا که این قبیله از روز ۲۳ ماه می که نیروهای امنیتی یمن، اقامتگاه شیخ صادق الاحمر، رهبر این قبیله را محاصره کردند، با ارتش درگیر شده‌ که کشته شدن بیش از ۱۶۰ نفر را به دنبال داشته است. درحالی که دولت یمن شبه‌نظامیان قبیله حاشد را مسئول حمله روز جمعه معرفی کرده و از ارتش خواسته تا با تمام توان با شبه نظامیان مسلح قبیله حاشد مقابله کند ولی رهبر این قبیله، دست داشتن در این حمله را رد کرد.
تکاپوی عربستان برای حل بحران
اما اندکی دور‌تر و در همسایگی یمن مقامات عربستانی که به شدت نگران آشفتگی‌های سیاسی در نزدیکی مرزهایشان هستند می‌کوشند تا اوضاع را سر و سامان بدهند. منابع سیاسی یمنی از تلاش‌های پادشاه عربستان برای امضای آتش‌بس میان نیروهای علی عبدالله صالح و مخالفان این کشور طی روزهای گذشته خبر دادند. به گزارش ایسنا، منابع سیاسی یمنی در گفت‌وگو با روزنامه البیان اعلام کردند که مسئولان عربستانی برای امضای توافقنامه آتش‌بس میان گروه‌های وابسته به علی عبدالله صالح، رئیس‌جمهور یمن و مخالفان این کشور میانجیگری کردند. این منابع در ادامه افزودند: ملک عبدالله بن عبدالعزیز، پادشاه عربستان شخصا میانجیگری میان علی عبدالله صالح و صادق الاحمر، رئیس قبیله حاشد یمن را برای امضای آتش بس میان دو طرف برعهده داشت. پیش از این اخباری مبنی بر اینکه قبیله حاشد در عربستان آمادگی خود را برای ارسال تجهیزات و نیرو به شهر صنعاء به منظور یاری به قبیله حاشد یمن اعلام کرده‌اند منتشرشده بود. همچنین دفتر پادشاهی عربستان طی بیانیه‌ای اعلام کرد که‌ علی عبدالله صالح به همراه چند نفر دیگر برای اینکه در بیمارستان‌ها و مراکز پزشکی این کشور تحت درمان قرار بگیرند، وارد عربستان شدند. در ادامه این بیانیه آمده است: مسئولان عربستانی به درخواست مسئولان یمنی برای ورود به کشور با هدف انجام معاینه‌های پزشکی پاسخ مثبت دادند. در ادامه بیانیه دفتر پادشاهی عربستانی آمده است: دولت عربستان پیش‌تر آمادگی خود را به مسئولان یمنی برای پذیرفتن کسانی که در حوادث یمن زخمی شدند اعلام کرده بود. به همین دلیل رئیس‌جمهوری یمن و تعدادی از مسئولان این کشور برای انجام معاینه‌های پزشکی به عربستان آمدند. در ادامه این بیانیه تاکید شده است: مسئولان عربستانی نسبت به حوادثی که در یمن صورت می‌گیرد و کشته و زخمی شدن شهروندان یمنی ابراز ناراحتی می‌کنند. آنچه مسلم است آن است که یمن برای عربستان جایگاه بسیار مهمی دارد و تحولات این کشور مستقیما روی عربستان تاثیر می‌گذارد.
به همین دلیل عربستان تلاش دارد تا اوضاع یمن را در دست داشته و مدیریت کند. بی‌شک ورود یمن به فرآیندهای دموکراتیک می‌تواند آثار سوئی برای عربستان داشته باشد که کمترین آن برخاستن مجدد موج دموکراسی خواهی در مناطقی از عربستان است. به همین دلیل است که سعودی‌ها با توجه به بحران در دو همسایه شان یعنی یمن و بحرین به شدت به دنبال فرافکنی این بحران‌ها و انتقال آنها به مناطقی دور از مرزهای شان همچون سوریه هستند.
میانجیگری سنگال!؟
در کنار عربستان، عبدالله واد، رئیس‌جمهوری سنگال نیز اعلام کرده که پس از مذاکراتش با علی عبدالله صالح، رئیس‌جمهوری یمن از سوی وی مکلف به تماس با برخی کشورها از جمله فرانسه و آمریکا شده تا از آنها بخواهد یمن را در برگزاری انتخابات به عنوان گامی پیش از کناره‌گیری‌اش از قدرت یاری دهند. وی که کشورش ریاست دوره‌ای سازمان کنفرانس اسلامی را برعهده دارد تاکید کرد:‌ علی عبدالله صالح به من اعلام کرد موافق ترک قدرت است. وی از من خواست تا با فرانسه، آمریکا‌، عربستان‌، امارات و دیگر کشورهای دوست تماس بگیرم و از آنها بخواهم یمن را در برگزاری انتخاباتی آزاد یاری دهند. رئیس‌جمهوری سنگال خاطرنشان کرد:‌ علی عبدالله صالح تاکید کرده که هرگز در این انتخابات کاندیدا نخواهد شد و نتایج آن را خواهد پذیرفت. از سوی دیگر جان برنان، مشاور ارشد باراک اوباما، رئیس‌جمهور آمریکا در زمینه مبارزه با تروریسم راهی منطقه شده است. کاخ سفید نیز در بیانیه‌ای به شدت خشونت‌های اخیر در یمن و حمله به کاخ ریاست‌جمهوری این کشور را محکوم کرد. در بیانیه کاخ سفید از تمامی طرف‌های درگیر در یمن خواسته شده تا عملیات‌های نظامی را متوقف سازند و عملیات مسالمت‌آمیز انتقال قدرت را آغاز کنند. این در حالی است که اتحادیه اروپا بار دیگر کناره‌گیری علی عبدالله صالح از قدرت را خواستار شده است. کاترین آشتون، رئیس سیاست خارجی اتحادیه اروپا در بیانیه‌ای اعلام نمود:‌ بارها از رئیس‌جمهوری یمن خواسته‌ایم تسلیم خواسته‌های مردم این کشور شود و قدرت را واگذار کند. تنها راه برای پایان دادن به شرایط کنونی اقدام فوری در راستای انتقال مسالمت‌آمیز قدرت است.
آتش‌بس در سایه جنگ داخلی
با خروج آقای صالح از یمن، هنوز روشن نیست که چه کسی اداره امور این کشور را در دست دارد. طبق قانون اساسی یمن، عبد ربه منصور هادی، معاون رئیس‌جمهوری، به عنوان کفیل او، باید به جز امور دولتی، فرماندهی نیروهای ارتش و بخش‌های امنیتی این کشور را به عهده بگیرد. همچنین ولی احمد، پسر صالح، فرماندهی نظامی و دیگر بستگان او کنترل بخش‌های نظامی و اطلاعاتی یمن را در اختیار دارند. شبکه العربیه نیز گزارش داد که قرار است عبد ربه منصور، جانشین علی عبدالله صالح، با فرماندهان نظامی و فرزندان علی عبدالله صالح و همچنین سفیر آمریکا در صنعاء دیدار کند. این در حالی است که برخی رسانه‌ها نسبت به وقوع جنگ داخلی در یمن که باعث فروپاشی این کشور می‌شود، هشدار داده و تاکید کردند که درگیری‌ها در یمن بحران اقتصادی را به دنبال دارد.
روزنامه نیویورک تایمز در این زمینه نوشت: علی عبدالله صالح برای حفظ هواداران خود از تاجران و میلیونرهای یمن درخواست پول برای اعطا به هواداران خود کرده است.‌ بدین‌ترتیب علی عبدالله صالح سعی می‌کند با ارائه پول به هواداران خود آنها را راضی نگه دارد. این درحالی است که ادامه درگیری‌های نیروهای امنیتی با قبیله حاشد احتمال جنگ داخلی را بیش از پیش تقویت می‌کند.
آخرین خبر؛ صالح تحت عمل جراحی قرار گرفت
خبرگزاری رویترز دیروز در خبری فوری اعلام کرد که علی عبدالله صالح هم‌اکنون مورد عمل جراحی سینه جهت بیرون آوردن ترکش قرار گرفته است. گفته شده که این عمل جراحی یک ساعت طول می‌کشد. از سوی دیگر، عبدربه منصور هادی، معاون رئیس‌جمهوری یمن که پس از سفر صالح مسئولیت اداره کشور را برعهده دارد با جرالد مایکل فییرشتاین، سفیر آمریکا در صنعاء دیدار کرده و تحولات اخیر این کشور و راه‌های تامین نیازهای اساسی مردم این کشور از جمله نفت‌، گاز و برق و اجرای آتش‌بس به صورت کامل را بررسی کرد. دو طرف در این دیدار بر اهمیت همکاری احزاب لقاء المشترک برای دستیابی به اهداف مورد نظر و فعالیت در راستای منفعت ملی تاکید کردند. در این دیدار سفیر آمریکا مورد هدف قرار دادن کاخ ریاست‌جمهوری در صنعاء را محکوم و ابراز امیدواری کرد که صالح و تمامی زخمی‌های این حادثه هرچه زودتر بهبود یابند.