سوریه و چالش شهر «جسرالشغور»

به گزارش فارس‌، "امین حطیط " سرتیپ بازنشسته ارتش لبنان و کارشناس امور راهبردی این کشور در مقاله‌ای که در پایگاه خبری الشرق الجدید منتشر شده به بررسی بحران شهر "جسر الشغور " در مرزهای ترکیه و سوریه و نحوه برخورد دولت مرکزی با آن پرداخته است.
جسرالشغور یکی از شهرهای کشور سوریه واقع در استان ادلب است. این شهر در کنار رود عاصی (اُرونتس) و در جاده اصلی لاذقیه به حلب واقع شده‌است. جسرالشغور در 75 کیلومتری لاذقیه و 104 کیلومتری حلب قرار دارد.
شهر جسرالشغور که در یک دشت حاصل‌خیز آبرفتی در دره غاب و در کناره خاوری کوهستان نُصیریه جای گرفته از 10 هزار سال پیش تاکنون پیوسته مسکونی بوده‌است.
حطیط در ادامه مقاله می‌نویسد: گروه‌ها و سازمان‌های مسلح و شبه مسلح سوریه این‌بار و در اقدامی جدید منطقه "جسر الشغور " را با توجه به ویژگی‌های منحصر بفردش برای اجرای اهداف خود و طرح‌ها و توطئه‌های خارجی و واردن آوردن ضربه بر پیکره نظام بشار اشد انتخاب کردند.
از جمله خصوصیات منحصر بفرد منطقه جسر الشغور نزدیکی آن به مرزهای ترکیه است، بگونه‌ای که این منطقه در 12 کیلومتری مرزهای سوریه با ترکیه قرار دارد و از آنجا افراد و گروه‌های مسلح می‌توانند از تجربه و مهارت ترک‌ها و فراتر از آن در ایجاد ناامنی و آشوب در آن استفاده کنند، دقیقا بسان آنچه که در درعا ، دوما ، حمص و بانیاس گذشت و جالب این که تمام این شهرها نیز برسر مرزهای لبنان و اردن قرار داشتند و این وجوه اشتراک آشکارا بر ماهیت و ساختار ناآرامی‌ها ، رویارویی‌ها و دست‌های پنهان بیگانگان در آن برای ایجاد بلوا و آشوب در سوریه تاکید می‌کند.
با این تفاوت که حوادث جاری در جسر الشغور پا را از عملیات قتل و کشتار و تخریب فراتر نهاد، چون گروه‌های مسلح که در شهرها و مناطق دیگر با ناکامی مواجه شده بودند، آمده بودند تا هر آنچه را که در شهرهایی چون درعا ، دوما ، حمص و بانیاس برباد دادند،‌ این جا برداشت کنند، ‌به همین دلیل این منطقه‌ مرزی و این‌بار همرز با ترکیه را انتخاب کردند تا به ستیزه‌جویی با دولتی بروند که برای دفاع از برخی ملاحظات مجبور به دخالت در این منطقه بود، ملاحظاتی که مهمترین آنها را می‌توان در موارد زیر ملاحظه کرد:
1) حفظ وحدت و یکپارچگی و تمامیت ارضی و حاکمیت دولت بر سراسر کشور: در موضوع جسر الشغور هیچ‌کس نمی‌تواند تصور کند که دمشق بتواند، از حوادث جاری در آن بی‌تفاوت بگذرد و دولت مرکزی اجازه دهد، گروه‌های مسلح هر آنچه بخواهند در این شهر انجام دهند و سرانجام این که با چشم پوشی از این شهر آن را از سوریه جدا نمایند.
2) حفظ جان شهروندان بی‌دفاع، بخصوص این که فعالیت و اقدامات نظامی در داخل مناطق مسکونی و غیر نظامی نیازمند بذل توجه و دقت بسیار در انتخاب سلاح‌ و اتخاذ تاکتیک‌های مناسب بگونه‌ای است که آسیبی به شهروندان و غیر نظامیان ساکن شهر نرساند و این موضوعی است که سازمان‌ها و گروه‌های مسلح مخرب در این شهر به خوبی به آن توجه داشته و بدین وسیله تلاش می‌کردند یا دست ارتش سوریه را در این منطقه ببندند یا این ارتش را وادار به اقداماتی نمایند که آن را در عرصه بین المللی محکوم کند و هنگامی‌که این گروه‌ها و سازمان‌های مسلح اقدام به استفاده از شهروندان و غیرنظامیان به عنوان سپری انسانی نمودند نشان دادند که به این موضوع به خوبی واقف بوده‌اند.
3) عرض اندام نظام و نیروهای مسلح آن؛ نظام سوریه با گسیل کردن نیروهای نظامی خود در واقع هیبت و شکوه این نیرو را به رخ این گروه‌های مسلح کشید، بخصوص این که عرض اندام این نیروها موجب حفظ امنیت شده و عاملی بازدارنده را براساس اصل "به رخ کشیدن قدرت و اقتدار پیش از دست بردن بر آتش " تشکیل می‌دهد.
4) گسیل کردن نیروهای نظامی و امنیتی بر اساس قوانین موجود که مشروعیت و قانونی بودن دست زدن به اقدام نظامی و حد و حدود و میزان آن را برای طرف‌های مربوطه مشخص و معین کرده است.
5) تصویر دولت در افکار عمومی داخلی و خارجی: در اینجا ملاحظه می‌کنیم که غرب توطئه‌گر خواستار به دام افتادن و گرفتار شدن نیروهای امنیتی سوریه در برخوردها و رفتارهای مسلحانه ‌است تا غرب از آنها برای رسوا کردن دولت و محکوم کردن آن و سپس تحت پیگرد قرار دادن آن در شورای امنیت و دادگاه‌های جنایی بین المللی استفاده کند و در مقابل ملاحظه می کنیم که افکار عمومی در داخل سوریه خواستار اتخاذ تدابیر قاطعانه و برخورد سریع جهت بازگرداندن امنیتی است که سازمان‌ها و گروه‌های مسلحی که از خارج حمایت می‌شوند، آن را برباد داده‌اند.
به همین دلیل است که ملاحظه می‌کنیم برای رویارویی با چالش جسر الشغور جز استفاده از راهبردهای نظامی چاره دیگری نیست و در این میان نحوه استفاده از این نیرو و اتخاذ تاکتیک مدبرانه و به سرعت اجرا کردن آن جهت جلوگیری از وارد آمدن خسارات بیشتر راهبرد دیگری باقی نمی‌ماند.
در این شک نیست که چالش جسر الشغور، یکی از چالش‌های بزرگی است که نظام سوریه با آن مواجه است و آنچه در این میان مهمتر می‌نماید،‌ نحوه برخورد با این چالش پس از حل آن است، چون ملاحظه می‌کنیم نیروهای مسلح حاضر در این منطقه و بیگانگانی که از آنها حمایت می‌کنند، رویارویی با نیروهای امنیتی سوریه را هدف خود قرار داده تا به این وسیله وجه و اعتبار آن را زیر سوال ببرند و به همین منظور برخورد خردمندانه و در عین حال قاطعانه با چالش جسر الشغور استراتژی بزرگ و مهمی برای دمشق تشکیل می‌دهد که نباید به راحتی از آن گذشت و اینجاست که مسئولیت‌های ملی نهاده شده بر عهده نیروهای اصلی آشکار می‌گردد:
الف) ملت سوریه که تاکنون ثابت کرده ملتی بیدار و آگاه است، در اینجا نیز باید حمایت خود از نیروهای مسلحش و تبعیت و پیروی از رهبران سیاسی‌اش و مقابله با تمام انواع جنگ‌های روانی که این ملت و کشور را هدف قرار داده، اعلام کند.
ب) نیروهای نظامی که تاکنون اقتدار خود را به اثبات رسانده‌اند، از این پس نیز باید با همان اقتدار و حتی بیشتر اهداف ملی را که در حفظ جان ملت و تمامیت ارضی کشور نمود پیدا می‌کند، حتی اگر در این میان تحقق هدف فوق منجر به وارد آمدن خسارت‌ها و آسیب‌هایی نیز بشود.
ج) نظام و دولت مرکزی باید خود را جهت اتخاذ تصمیم‌های سخت و دشوار آماده کند،‌ بویژه آن که ممکن است شرایطی پیش بیاید که باید میان "بد و بدتر " یکی را انتخاب کند.
د) ادای وظیفه محوله بر هم‌پیمانان و متحدان سوریه در عرصه بین المللی، بخصوص این که این هم‌پیمانان و متحدان خود را در شرایطی خواهند یافت که باید دیپلماسی شدیدتر و خشن‌تری را در برابر توطئه‌گران بین المللی سوریه اتخاذ کنند.
و در واقع آنچه امروز بیش از هر چیز عیان است، این که دستیابی به موفقیت و پیروزی با تمام خطرات و مشکلات موجود امری محال و غیرممکن نیست و موفقیت در جسر الشغور پلی برای دستیابی به موفقیت‌های بیشتر برای غلبه بر توطئه‌های تدارک دیده شده علیه سوریه را بوجود می‌آورد.