رژیم صهیونیستی و آذربایجان رابطه پشت پرده دارند

* آقای افشار سلیمانی بطور کلی دلایل اهمیت جمهوری آذربایجان برای رژیم صهیونیستی چیست؟
** با توجه به​موقعیت ژئو پولیتیک، ژئواستراتژیک و ژئو اکونومیک جمهوری آذربایجان، این کشور برای اسراییل از جهات مختلف حائز اهمیت است و به صور گوناگون از عنصر یهودیان در راستای منافع وتثبیت موقعیت خود استفاده می‌کند که می‌توان موارد ذیل را برشمرد:
1- بهره‌برداری از یهودیان آذربایجان به عنوان جامعه‌یی که می‌توان به وسیله آنها در نهادهای سیاسی، اقتصادی و فرهنگی آذربایجان نفوذ کرد. یهودیان به عنوان حافظان منافع اسراییل در آن کشور فعالیت می‌کنند.
2- بزرگ‌نمایی تهدید ایران و اسلام‌گرایی. استفاده از تهدیدات مشترک دو جانبه و چند جانبه و توسل به ترفندهای سیاسی و تبلیغاتی.
3- نفوذ فرهنگی به کشور مسلمان و شیعه آذربایجان، به کارگیری ابزارها و شیوه‌های فرهنگی از جمله برگزاری فستیوال فیلم اسراییل در باکو و همچنین برپایی نمایشگاه‌های کتاب برای کودکان و بزرگسالان به مناسبت‌های مختلف.
4- توسعه نفوذ سیاسی به کشورهای قفقاز، بهره‌‌گیری از اختلافات داخلی جمهوری‌های سابق شوروی مانند اختلاف ارمنستان و آذربایجان یا اختلافات داخلی گرجستان با جدایی‌طلبان آبخازیا و... به مثابه ابزاری برای توسعه نفوذ در این کشورها.
5- جذب نخبگان اقتصادی و سیاسی این جوامع. در این زمینه می‌توان به کمک‌ها و مساعدت‌های مالی رژیم صهیونیستی، چه به صورت مستقیم چه غیرمستقیم، به برخی احزاب و روزنامه‌نگاران آذربایجان اشاره کرد. وظیفه این جراید و احزاب نزدیک‌کردن نظر مقامات کشور و افکار عمومی مردم آذربایجان به اسراییل است.
6-بهره‌برداری از عوامل و عناصر امریکا و دیگر کشورهای همسو اسراییل برای تحکیم موقعیت خود در آذربایجان. اسراییل علاوه بر ابزارهایی که خود راسا اقدام به استفاده از آن می‌کند، از امکانات و توانمندی‌‌های امریکا نیز بهره می‌برد.
7- حضور در مرزهای شمالی ایران، یکی از مهم‌ترین اهداف اسراییل در روابط با جمهوری آذربایجان حضور در مرزهای شمالی ایران است. به گفته ایفریم عنبر دلایل نزدیکی اسراییل و آذربایجان عبارتند از: ترس از ایران، ترس از اسلام رادیکال، بدگمانی نسبت به روسیه، دوستی با ترکیه و تمایل به بخشی از غرب محسوب شدن.
* در حال حاضر روابط اسراییل و جهوری آذربایجان را چگونه ارزیابی می‌کنید ؟
** روابط اسراییل با آذربایجان بیش از آنچه دارای جنبه‌های آشکار باشد از جنبه‌های پنهانی باید برخوردار باشد. دوطرف در این شیوه توافق دارند. دربررسی این روابط شاهد آن هستیم که مناسبات درزمینه‌های مختلف استمرار دارد و دو طرف در زمینه‌های فرهنگی، سیاسی، اقتصادی، امنیتی ونظامی با شدت متفاوت به صورت‌های شفاف و نهان همکاری دارند و هر دو درپی کسب منافع خود هستند.
* آیا طرفین نیازهای خودرا از این مناسبات مرتفع ساخته‌اند یا خیر؟
** آنچه واقعیت دارد این است که آذربایجان از این روابط به هدف اصلی خود یعنی بازگشت اراضی اشغال شده و تعمیق مناسبات همه‌جانبه با امریکا دست نیافته است. اما درزمینه‌های فرهنگی واقتصادی این همکاری‌ها از رشد خوبی برخوردار بوده است.
* آیا مقابله با نفوذ ایران می‌تواند به عنوان یکی از دلایل توجه اسراییل به جمهوری آذربایجان تلقی شود؟
** با نگرش به رویکرد سیاست خارجی ایران به رژیم اسراییل و با درنظر داشتن موارد واگرایی‌های ایران و آذربایجان درعرصه سیاست‌های خارجی و داخلی از یکسو و مشکلات موجود ایران در مناسبات با غرب بویژه امریکا و با تعداد نسبتا زیادی از کشورهای مسلمان درخاورمیانه و خلیج فارس، عملا اتحادی نانوشته میان این کشورها علیه ایران در عرصه‌های نرم افزاری و سخت افزاری پدید آمده است.
در این میان کشور آذربایجان که نگران ترویج و رشد اسلام سیاسی و تاثیرات مستقیم وغیر مستقیم ایران در این فرایند است، با اسراییلی که نگران توسعه نظامی وهسته‌یی ایران است به اهداف مشترکی می‌رسند و براساس محل تلاقی این اهداف می‌توانند همکاریهایی را برای مهار ایران انجام دهند. بویژه آنکه می‌دانند امریکا نیز پشتیبان آنها خواهد بود.
با این نگاه در پاسخ به سوال شما می‌توانم اینگونه بگویم که اسراییل از همه امکانات وابزارهای خود در سطح جهان، منطقه وکشورهای هم مرز با ایران برای مقابله با نفوذ ایران استفاده خواهد کرد. اینکه آذربایجان تا چه حدودی با این کشور همکاری کند جای سوال است. به نظر من این همکاریها نمی‌تواند گسترده باشد، چرا که آذربایجان می‌داند که ایران همسایه این کشور با مرزهای طولانی است و وابستگیهایی در زمینه‌های اقتصادی به ایران دارد و از منظر مسائل امنیتی نیز به این موضوع توجه می‌کند.
* آذربایجان از همکاری خود با اسراییل چه می‌خواهد؟
** بطور کلی می‌توان گفت که اسراییل در همکاری خود با آذربایجان اهداف زیر را دنبال می‌کند:
استفاده از لابی یهودی امریکا در جهت تاثیر‌گذاری بر امریکا و حل مناقشه قره باغ، استفاده از توانمندیهای تکنولوژیکی اسراییل درزمینه‌های ارتباطات، بهداشت وامورپزشکی ودیگر موضوعات موردنیاز، مشارکت اسراییل در تامین امنیت خط لوله نفت باکو-تفلیس –جیحان و محتملا خط لوله گازباکو- تفلیس – ارزروم، تقویت بنیه نظامی آذربایجان با استفاده از امکانات اسراییل، استفاده از پتانسیل سرویس‌های امنیتی اسراییل در جهت شناسایی عوامل ارمنی تروریست مستقر در لبنان و دیگر عواملی که درپی وارد کردن ضربه‌های امنیتی به آذربایجان هستند، مهار روابط تهران-ایروان، استفاده از اسراییل درراستای تاثر‌گذاری بر رفتار روسیه، اخذامتیاز در دریای خزر، ممانعت از تاثیر ایران از جهات دینی ومهار اسلام سیاسی، جلوگیری از تاثیرات رسانه‌یی وسیاسی ایران در آذربایجان، مهار نگرانی‌های ناشی از تاریخ گذشته.
* هدف اسراییل از روابط با جمهوری آذربایجان چیست؟
** اهداف اسراییل از برقراری روابط با آذربایجان را می‌توان اینگونه ارزیابی کرد: ارایه نمونه والگویی از داشتن روابط با یک کشور مسلمان به منظور تاثیرگذاری در سایر کشورهای مسلمان و افزایش تعداد کشورهای مسلمان که این رژیم را مورد شناسایی قرارمی دهند، افزایش شکاف درمیان کشورهای مسلمان در قفقاز، خاورمیانه وخلیج فارس، کنترل ومهار ایران درراستای کاهش نفوذ ایران در آذربایجان و تضعیف ایران به منظور کاهش سطح ارتباط وهمکاری ایران با حماس، حزب‌الله و سوریه، تاثیر بر رفتار روسیه، تامین بخشی از نیازهای نفتی وگازی، تاثیر‌گذاری بر ترکیه با توجه به بروز سردی در مناسبات اسراییل – ترکیه (دراین شرایط اسراییل بیش از گذشته به آذربایجان احسای نیاز می‌کند. چرا که با یکی از بزرگ‌ترین و با نفوذترین کشورهای مسلمان دچار چالش شده و این اتفاق می‌تواند در میان سایر کشورهای اسلامی به زیان اسراییل تمام شود)، تاثیر‌گذاری بر روسیه جهت بهره‌برداری در رابطه با چالش هایش درخاورمیانه و ایران، اتحاد وتقویت جمعیتهای یهودی درمنطقه و اتصال آن به شبکه‌های یهودی جهانی درراستای افزایش نفوذ صهیونیسم.
* اسراییل چه نقشی در برخی حرکت‌های ضد ایرانی در جمهوری آذربایجان دارد؟
** آنچه مسلم است اسراییل به صورت مستقیم نمی‌تواند نقشی در حرکت‌های ضدایرانی درآذربایجان داشته باشد، اما به احتمال زیاد این رژیم در پشت صحنه و با عناصر واسطه در تنظیم واجرای برنامه‌های خود علیه ایران ایفای نقش می‌کند.
* به نظر شما در این شرایط ایران باید چه اقدامی انجام دهد؟
** جمهوری اسلامی ایران باید اعتماد‌سازی را سرلوحه​ی سیاست خارجی خود در سطوح کلان وخرد قراردهد و دررابطه با آذربایجان اعتماد افکارعمومی این کشور را به سوی خود جلب نماید.
علاوه بر این با دولت آذربایجان مذاکرات شفاف و سازنده انجام دهد و دو کشور دوستانه و برادرانه انتظارات از یکدیگر را مطرح نمایند، دو کشور باید نگرانیهای یکدیگررا رفع کنند، همکاریها را بر بنیان منافع مشترک قراردهند و به مرور اختلافها را مرتفع سازند.