گسترش بی‌سابقه روابط چین و روسیه

* ارزیابی شما درباره وضع توسعه روابط روسیه- چین چیست؟
** پاسخ: سال جاری دهمین سالگرد انعقاد توافقنامه حسن همجواری، دوستی و همکاری بین روسیه فدراتیو و جمهوری خلق چین است. طی 10سال روابط دو جانبه چین و روسیه در بستری سالم در تمام جوانب توسعه و به سطح بالای بی‌سابقه‌یی دست یافته است. برای تایید سخنانم نمونه‌هایی را خدمتتان عرض می‌کنم:
مکانیزم کامل روابط در سطوح بالا ایجاد شده است که در چارچوب آن روابط تنگاتنگ و دیدارهای مکرر بین سران دو کشور برقرار می‌شود.
بالاخره مسائل مرزی حل و فصل شدند. طرفین با حمایت قاطعانه متقابل خود از مسائل حاکمیت، امنیت، پیگیرانه و بی‌وقفه، اعتماد متقابل راهبردی و سیاسی را تعمق می‌بخشند. همکاری‌های متقابل ثمربخش در عرصه‌های تجاری- اقتصادی، انرژی، علمی- فنی فواید واقعی را برای هر دو ملت به ارمغان خواهد آورد. بین چین و روسیه روابط تنگاتنگ راهبردی در مهم‌ترین امور منطقه‌یی و بین‌المللی برقرار شده است که در راستای دفاع از منافع مشترک و کمک به ایجاد جهان چند قطبی و روابط دموکراسی بین‌المللی ضروری محسوب می‌شود. من مطمئنم که طی 10 سال آینده طبق توافقنامه، باوجود تلاش‌های مشترک، همکاریهای راهبردی بین چین و روسیه به سطح کیفی جدیدی خواهد رسید.
* همکاری‌های تجاری- اقتصادی بین روسیه و چین از چه چشم‌اندازی برخوردار خواهد بود؟ اهداف جدید چه هستند؟ راه‌های توسعه همکاری‌های سرمایه‌گذاری بین دو کشورمان در چه می‌بینید ؟
** همکاری‌های تجاری- اقتصادی بین روسیه و چین با تلاش‌های مشترک توانست عواقب بحران اقتصادی- مالی بین‌المللی را با موفقیت پشت سر بگذارد. در کل سطح و کیفیت همکاری‌ها بطور قابل ملاحظه‌یی افزایش یافته است.
در سال 2010 حجم تبادلات تجاری دو کشور به 60 میلیارد دلار نزدیک شد. در تجارت خارجی روسیه، چین مقام اول را به خود اختصاص داده است. شتاب قابل ملاحظه‌یی در همکاری‌های فنی و اقتصادی و سرمایه‌گذاری و همچنین توسعه سریعی در همکاری‌های بین منطقه‌یی مرزی به چشم می‌خورد. روسیه و چین، دولت‌هایی جدی با بازار در حال شکل‌گیری و شراکت در همکاری‌های متقابل راهبردی محسوب می‌گردند. در مقابل آنها چشم‌انداز وسیع و پتانسیل زیاد همکاریهای اقتصادی و تجاری قرار گرفته است. طرفین باید بطور کامل از مزیت‌های خود در راستای گسترش حجم تجارت دو جانبه و افزایش کیفیت وسطح همکاری استفاده کنید. در نوامبر سال گذشته آقای دیمیتری مدودف به مثابه هدف، افزایش حجم تبادلات تجاری دو جانبه را تا 100 میلیارد دلار طی 3تا 5 سال آینده در پیش روی خود قرار داد.
طبق قرائن سرعت کنونی توسعه، می‌توانم بگویم که این امر کاملا عملی است. علاوه بر آن طرفین در حال طرح و تدوین اهداف همکاریهای تجاری در 10 سال آینده هستند. طرف چینی آماده است تا مشترکا با طرف روسی به تبادلات اقتصادی و همکاری‌ها در راستای پیشبرد همکاری‌های اقتصادی- تجاری دو جانبه در تمام پارامترها هم کیفی و هم بعدی تعمق بخشد. در سال 2009 برنامه‌های همکاری سرمایه‌گذاری و همکاریهای منطقه‌یی شمال شرق جمهوری خلق چین و خاور دور و شرق سیبری روسیه فدراتیو مورد تایید قرار گرفتند. در مرحله بعد طرفین باید بر اساس این دو برنامه و طرح، بطور مستمر اشکال همکاری‌ها را نوسازی کنند و به همکاری‌ها محتوای جدیدی داده وسطح هماهنگی‌ها را افزایش بدهند.
براساس اجرای ضروری همکاری‌ها در عرصه‌های انرژی، کشاورزی، تولید و فرآوری باید امکان همکاری‌ها در زمینه فناروی‌های برتر، زیربناها، پشتیبانی و حمل و نقل و اطلاعات الکترونی و غیره مورد تحلیل قرار گیرند.
* در سال‌های اخیر چین فعالانه در جهت تسخیر بازارهای انرژی جدید شرکت می‌کند. آیا این امر منجر به کاهش همکاری‌های انرژی با روسیه نخواهد شد؟
** چنین فعالیت‌هایی در راستای افزایش صادرات جهانی مواد انرژی زا و تامین ثبات بازار انرژی و تامین امنیت صادرات در بعد جهانی است.
چین همکاری در زمینه انرژی با روسیه را بسیار با ارزش تلقی می‌کند و بر این باور است که این امر نه تنها بخشی از همکاری‌های تجاری- اقتصادی بلکه جزئی از روابط متقابل و مشارکت راهبردی روسیه و چین است. بازار انرژی چین از پتانسیل بسیار زیادی برخوردار است. ما آماده‌ایم تا مشترکا با تولید و مصرف‌کنندگان انرژی از جمله روسیه همکاری هایمان را استحکام بخشیده و از ثبات بازار انرژی جهانی حمایت و به سود متقابل دست پیدا کنیم.
* نظر شما درباره اوضاع کنونی بین‌المللی و جهت رشد آن چیست؟ آیا در ارتباط با بحران زیست محیطی و مالی در حال تعمیق، تزلزل و تلاطمات جدید، مناقشات نظامی و تقابل بین نژادی و دیگر بحران‌ها در جهان به وقوع خواهد پیوست؟ چین چه نحوه برخوردی در مبارزه با تروریسم در جهان را به‌کار می‌برد؟
** به احتمال زیاد جهان کنونی از زمان جنگ سرد تا بحال عمیق‌ترین و دشوارترین تحولات را درخود می‌بیند. جهان چند قطبی و جهانی‌سازی اقتصاد با شدت در حال توسعه است. افق‌ها و تحولات جدیدی در عرصه‌های علم و نوآوری پدیدار می‌گردند. تمام اینها شانس و امکانات نادری را برای تمام کشورها ایجاد می‌کنند.
اما باید به این امر توجه کرد که اوضاع کنونی بین‌المللی همچنان بسیار پیچیده و دشوار شده است. عواقب بحران بین‌المللی مالی خود را بروز داده‌اند و اقتصاد جهانی بسیار آهسته بازسازی می‌شود. همچنان تفاوت شدیدی در توسعه شمال و جنوب وجود دارد. اصلاحات سیستم اقتصاد جهانی هدفی ساده نیست. در عرصه امنیت جهانی، در کل ثبات وجود دارد، اما همزمان با آن عوامل بی‌ثباتی و عدم قطعیت در حال رشد هستند. ناآرامی‌های سیاسی اخیر و در بعضی مواقع مناقشات نظامی در شمال آفریقا و درخاورمیانه تاثیر بسیار جدی و بسزایی را در ثبات منطقه ایفا می‌کنند.
مسائل امنیت سنتی و غیرسنتی به هم گره می‌خورد، تهدیدات و چالشهای جهانی مثل تغییرات اوضاع جوی، وخامت وضع طبیعت، امنیت انرژی و مواد خام، بیماری‌های واگیرجدی و حوادث طبیعی نابود‌کننده در حال گسترش هستند. در شرایط جدید بین کشورهای جهان، وابستگی متقابل و در آمیخته شدن علائق و منافع تعمق می‌یابد.
صلح، توسعه و همکاری، هدف تمام ملت‌ها و تمایل زمانه است. ریسک‌ها و چالش‌های متفاوت ما را و امیدارند تا با همبستگی عمل کنیم و در تلاش توسعه مشترک باشیم و تلاش خستگی‌ناپذیری را در راستای شکل‌گیری جهانی هماهنگ با صلحی استوار و شکوفایی همگانی را به‌کار ببریم. در سال‌های اخیر در اثر تلاش‌های مشترک جوامع بین‌الملل ضربه مهلکی به فعالیت‌های تروریستی وارد آورده شده است و تحول و پیشرفت مثبتی در تلاش‌های بین‌المللی ضدتروریستی به چشم می‌خورد.
اما هرگز نباید از بحران شدیدی که پیرامون مبارزات جهانی با تروریسم وجود دارد، چشم‌پوشی شود. برخی از سازمان‌های تروریستی به اندازه کافی فعال عمل می‌کنند. کلا هنوز آن زمینه‌یی که تروریسم را تغذیه می‌کند، ریشه کن نشده است.
جامعه بین‌الملل باید مطابق با مصوبه سازمان ملل متحد و دیگر موازین حقوقی و روابط بین‌المللی درجهت استحکام همکاری‌های جهانی مبارزه با تروریسم همت گمارد.
برای رفع دلایل ظهور تروریسم نیاز به نحوه برخورد و تدابیر کلی از جمله در رقابت‌های سیاسی، اقتصادی و دیپلماسی است، تا اینکه بتوان نه تنها با تروریسم بلکه با سرچشمه‌های ایجاد تروریسم مبارزه کرد. چین در آینده نیز در چارچوب همکاری‌های همسو و با حقوق مساوی با تمام کشورهای جهان، تمام تحولات جدید در همکاری‌های بین‌المللی ضد تروریستی را در راستای دفاع از صلح و ثبات در منطقه و در جهان را تحرک خواهد بخشید.
* برخی از مفسران سیاسی بین‌المللی نگران این هستند که چین به مثابه تهدیدی جدید به شمار می‌رود. آنها چین را متهم به گسترش پتانسیل نظامی می‌نمایند و از سیاست ارزی و تجاری وی انتقاد می‌کنند و نگران جمعیت زیاد مردم چین هستند. نظر شما نسبت به چنین انتقادات چیست؟
** طی سی سال اخیر معلوم شد که چین بخاطر انجام اصلاحات سیاسی و شفافیت ظاهری به موفقیتهای جدیدی در عرصه‌های اقتصادی واجتماعی دست یافته است و پیوسته اعتبار بین‌المللی‌اش در حال افزایش است. اما چین کشوری در حال توسعه محسوب می‌شود و از نقطه نظر کارهای تولیدی اجتماعی و پتانسیل نوآوری و سطح زندگی مردم از کشورهای پیشرفته بسیار دور است. برای اینکه تمام ملت چین ثروتمند و خوشبختر و شایسته زندگی کنند نیاز به تلاش صد برابر است.
حرکت در مسیر توسعه جهانی بطور تغییرناپذیر وظیفه و هدف جدی است که دولت و مردم چین در برابر جامعه جهانی پیش پای خود قرار داد و هدف دراز مدت دولت ما محسوب می‌شود.
ما با بالاآوردن پرچم صلح و همکاری و دوستی همیشه استقلال و سیاست خارجی صلح‌جویانه را پیش می‌گیریم. ما پیوسته حامی نظریات جدید امنیت که بر اساس اعتماد متقابل و همسود و حقوق برابر و روابط متقابل استوار است، می‌باشیم.
ما سیاست دفاعی- نظامی را اجرا می‌کنیم و به رقابت تسلیحاتی نخواهیم پرداخت و تهدید نظامی برای هیچ کشوری ایجاد نخواهیم کرد. ما خواستار حل و فصل مخالفت‌های بین‌المللی و مناقشات منطقه‌یی فقط از طریق ابزار صلح آمیزانه و مخالف کاربرد زور و نیرو و تهدید هستیم. چین هیچگاه در تلاش برای رسیدن به هژمونی و توسعه‌طلبی نیست.