اتاق های فکر آمریکا، با توجه به تلاش دولت های منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا، دهه گذشته را دهه تقاضای هسته ای در منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا می دانند و وقوع بیداری اسلامی بعد از تقاضای هسته ای در این منطقه را برای خود تهدید می دانند.
سایت خبری شورای روابط خارجی آمریکا در مطلبی با عنوان «نگرانی های اتمی در خاورمیانه ناآرام» نوشت: اگرچه باید منتظر بود و دید که با وقوع فاجعه فوکوشیما در ژاپن، چقدر توسعه انرژی هسته ای در جهان کند خواهد شد، دهه گذشته را می توان دهه تقاضای هسته ای نامید. در دهه گذشته، هیچ جای جهان به اندازه خاورمیانه و شمال آفریقا با درخواست فزاینده برای برخورداری از انرژی هسته ای همراه نبوده است و امارات متحده عربی، قطر، بحرین، کویت، اردن، عمان، تونس، الجزایر، عربستان سعودی، مصر، مغرب، سوریه و لیبی از جمله کشورهایی هستند که یا فعالیت های هسته ای خود را گسترش داده اند، یا اینکه قراردادهایی را برای ایجاد تأسیسات هسته ای امضا کرده اند.
شورای روابط خارجی آمریکا می افزاید، برخی از رژیم های حاکم بر این منطقه مثل رژیم های مصر، لیبی، تونس و بحرین، در نتیجه انقلاب های اخیر، یا سقوط کرده اند و یا درحال سقوط هستند، و برخی دیگر مثل اردن و عربستان با ناآرامی روبه رو بوده اند و حاکمان آنها به شدت نسبت به آینده ناامید هستند. به خاطر این تحولات و فاجعه فوکوشیما، تلاش واشنگتن برای امضای توافقنامه های هسته ای میلیارد دلاری با کشورهای مزبور، متوقف شده است و هنوز مشخص نیست که دیگر تأمین کنندگان فناوری های هسته ای هم همین راه را ادامه خواهند داد، یا قراردادهای هسته ای را حتی بعد از سقوط حاکمیت های گذشته تمدید می کنند.
این اتاق فکر که تأثیرات بسیاری بر سیاست خارجی آمریکا دارد، افتادن تأسیسات هسته ای به دست گروه های شورشی و احیانا فروخته شدن آنها به تروریست ها و تهدیدات امنیتی مربوط به آن در دوران شورش های داخلی را یک نگرانی جدی عنوان می کند و معتقد است، دولت «باراک اوباما» در مواجه با چنین چالش هایی لازم است سه اقدام انجام دهد که اولین آن، ارایه نکردن فناوری های هسته ای به کشورهای شمال آفریقا و خاورمیانه تا رسیدن به ثبات، مجاب کردن مشتریان فناوری های هسته ای به امضای پادمان های بیشتر در قالب پروتکل های اضافی و همچنین تشدید قوانین مربوط به ممنوعیت انتقال فناوری های حساس هسته ای مثل غنی سازی اورانیوم و بازفرآوری پلوتونیوم است.
شورای روابط خارجی آمریکا در پیشنهادی چالش زا، ایجاد نیروی واکنش سریع هسته ای را مطرح و اضافه می کند؛ ضمن اینکه باید دو گام بالا با همکاری کامل دیگر تأمین کنندگان فناوری های هسته ای انجام شود، واشنگتن باید به این موضوع توجه داشته باشد که هر کشور با ثباتی نیز ممکن است دستخوش ناآرامی شود و در نتیجه آمریکا باید پیش نویسی را برای تشکیل یک نیروی واکنش سریع به منظور حفاظت از تأسیسات هسته ای در مواقع بحرانی به شورای امنیت ارایه کند تا مجوز تشکیل چنین نیرویی صادر شود.
ابزار آژانس
در شرایطی که غرب به رهبری آمریکا و رژیم صهیونیستی می کوشند سوریه را با کمک متحدین عرب خود مثل عربستان و همین طور گروه های غربگرا درلبنان ناآرام کنند؛ دولت های غربی ضمن سکوت در قبال جنایات «آل خلیفه» و «آل سعود» در بحرین، دولت «بشاراسد» را هدف تحریم های یکجانبه قرار داده اند.
گمانه زنی های رسانه ای حاکی از این موضوع است که برنامه غرب برای دمشق، تضعیف دولت اسد با فشار سیاسی و تحریم های یکجانبه به بهانه مسائل حقوق بشری و درعین حال بازکردن پرونده آرشیوشده هسته ای دمشق به منظور ارجاع به شورای امنیت درنشست ژوئن شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی، برای تحریم های گسترده تر است.
آژانس بین المللی انرژی هسته ای اخیرا اعلام کرد سوریه احتمالا به دنبال برنامه های هسته ای مخفیانه است. این ادعای آژانس در راستای ادعاهای پیشین مقامات آمریکایی درمورد وجود برنامه مخفیانه هسته ای در سوریه مطرح می شود. پیش از این نیز دستگاه های اطلاعاتی غربی ادعا کرده اند دولت سوریه در نزدیکی شهر دمشق تأسیسات هسته ای مخفی ساخته که در آن میله های سوخت هسته ای تولید می شود. غربی ها مدعی هستند ساختمان های یادشده با تأسیساتی که در سپتامبر2007 توسط رژیم صهیونیستی بمباران شد، ارتباط دارد.
روزنامه آمریکایی نیویورک تایمز درمطلبی در روز 24مه 2011 (سوم خردادماه جاری) به بی اعتبارشدن سیا به خاطر دروغ عراق در دوران «جورج بوش» رئیس جمهور سابق آمریکا و بی اعتنایی آژانس بین المللی انرژی اتمی به گزارش سیا درباره فعالیت های اتمی دمشق در آن زمان اشاره کرد و نوشت: مقامات آمریکایی از گزارش اخیر آژانس، که موید فعالیت های هسته ای گذشته سوریه است، برای فشار بر نشست ماه آتی شورای حکام آژانس به منظور ارجاع موضوع سوریه به شورای امنیت سازمان ملل و تحریم های احتمالی استفاده خواهندکرد.
«گلین دیویس» سفیرآمریکا در آژانس بین المللی انرژی اتمی، در یک مصاحبه تلفنی با نیویورک تایمز گفت: ما انتظار داریم حکام آژانس با جدیت با موضوع سوریه برخورد کنند.
نیویورک تایمز به نقل از یک مقام آمریکایی دیگر هم نوشت: حتی اگر فعالیت هسته ای سوریه فقط برای اهداف صلح آمیز هم بوده باشد، این کشور می بایست به آژانس اطلاع می داد.
بی بی سی هم در رابطه با اهداف آژانس، از طرح موضوعات جدید در ارتباط با فعالیت های هسته ای سوریه نوشت: آژانس از سال ها پیش در حال بررسی ادعاهای آمریکا درباره فعالیت های مخفی هسته ای سوریه بوده است و این قوی ترین گزارش آژانس در این مورد بود که فشارهای روی دمشق را افزایش خواهد داد. این موضوع، راه را برای ارجاع پرونده سوریه به شورای امنیت، باز خواهدکرد. سوریه از امضاکنندگان «ان پی تی» است و طبق این معاهده حق دارد از انرژی صلح آمیز هسته ای استفاده کند، اما این کشور پادمانی را امضا کرده که آن را موظف به آگاه کردن آژانس از طرح های هسته ای کرده است.