شب شبه اسلو پایتخت نروژ برای اولین بار بعد از جنگ جهانی دوم لرزید. وقوع انفجار در مقابل چند ساختمان دولتی از جمله دفتر نخستوزیر نروژ به اندازهیی مهم بود که به سرعت به صدر اخبار خبرگزاریها تبدیل شود. اما بعد از یک روز این واقعه که بیش از 90 کشته برجای گذاشته است معلوم شده که بیشتر کشتهشدگان در جریان تیراندازی فردی ملبس به لباس پلیس در اردوگاه دانشآموزان حزب حاکم جان باختهاند. شمار تلفات دو حادثه مرگبار روز جمعه در نروژ به حداقل 91 تن افزایش یافت. در این دو واقعه، دفتر نخستوزیری در اسلو و یک کمپ نوجوانان در غرب نروژ مورد حمله قرار گرفت. هنوز درباره انگیزه احتمالی عاملان این اقدام تروریستی اخبار درستی منتشر نشده است.
تنها پلیس اسلو از دستگیری یک فرد مظنون به این بمبگذاریها خبر داده است. در حادثه اول بر اثر انفجار در نزدیکی ساختمان دولت نروژ در اسلو حداقل هفت تن کشته شدند. در حادثه دوم یک فرد مسلح در لباس پلیس نروژ به سوی شرکتکنندگان در یک اردوی شاخه نوجوانان حزب حاکم تیراندازی کرد که حداقل 84 تن کشته شدند. به گزارش رویترز، یکی از کانالهای تلویزیونی نروژ در گزارشی اعلام کرد: فرد مسلحی که توسط پلیس دستگیر شده فردی 32ساله، بلندقد و با موهای بور بوده که با افراطیون راستگرا ارتباط داشته است. پلیس نروژ اعلام کرد که در حال بازجویی از این فرد است. مظنون «آندرس برینگ بریویک» نام دارد. این مرد در جزیره اوتوئیا، واقع در شمال غرب اسلو، محل حادثه، دستگیر شد و سابقه کیفری نداشته است. با این حال رسانههای دانمارک و برخی رسانههی فنلاند طی یک روز گذشته تلاش کردهاند ارتباطی بین توهین به پیامبر اکرم(ص) و بمبگذاری نروژ ایجاد کنند.
تیراندازی بعد از بمبگذاری
یک مرد جوان که از حمله دو ساعته در غرب نروژ جان سالم به در برده، میگوید، وی در این حمله با مرگ دست و پنجه نرم کرده و برای نجات خود مجبور شده است، روی اجساد مردم حرکت کند.
"آدرین پراکن"، جوانی که توانست از حمله فرد مهاجم جان سالم به در ببرد، گفت: من و دو تن دیگر به این خاطر توانستیم از این حادثه جان سالم به در ببریم که تعداد کشتهها در اطرافمان بسیار زیاد بود و ما وانمود کردیم که مردهایم!
در حالی که مقامها در اسلو در حال انجام تحقیقات درباره حمله به ساختمان دفتر نخست وزیری این کشور بودند، یک مرد در حالی که لباس نیروهای پلیس را به تن داشت و خود را به عنوان افسر پلیس معرفی کرد، وارد محل کمپ جوانان حزب حاکم شد.
پراکن خاطرنشان کرد: حدود 700 جوان بین سنین 14 تا 19 سال در این اردو حضور داشتند و در حالی که سازمان دهندگان این کمپ به بحث و گفتوگو در مورد بمبگذاری در دفتر نخست وزیری در اسلو مشغول بودند، فردی که در لباس افسر پلیس وارد کمپ شده بود از آنها خواست تا درباره این انفجار برای اعضا و شرکت کنندگان در این کمپ سخنرانی کند. پس از اینکه همه جمع شدند، این مرد به طور ناگهانی شروع به شلیک کرد و به دنبال این امر در میان رعب و وحشت و هرج و مرج، همه سعی داشتند از فرد مهاجم فرار کنند.
این فرد ادامه داد: در همین حال عدهای نیز با این تفکر که این اقدام نوعی تمرین و یا مانور است به سمت شلیک کننده حرکت کردند! و بسیاری از افرادی که از محل حادثه گریختند به سمت سواحل مجاور دویدند به درون دریا پریدند.
پراکن افزود: من سعی داشتم از طریق شنا از محل درگیری فرار کنم اما زمانی که وارد آب شدم احساس کردم نمیتوانم ادامه دهم.
در همین حال "بیورن یارله روبرگ-لارسن"، یکی از اعضای حزب حاکم کارگر نروژ در گفتوگو با سیانان اعلام کرد: فرد مهاجم به افرادی که در کمپ حضور داشتند گفته که برای انجام بازرسی امنیتی به آن محل مراجعه کرده است.
این عضو حزب کارگر اعلام کرد: پس از چند دقیقه او با استفاده از اسلحهای شروع به شلیک کردن به سمت افراد کرد و افراد حاضر در محل حادثه از بیم جان خود داخل آب پریده و سعی داشتند از طریق شنا از محل حادثه دور شوند.
وی افزود: پس از آنکه افراد سعی در فرار کردن از محل حادثه داشتند فرد مهاجم آنها را تعقیب کرد و متاسفانه بسیاری از افراد در این تعقیب و گریز کشته و زخمی شدند.
از سوی دیگر یکی از بازماندگان این حادثه خونین اظهار کرد: فرد مهاجم افراد را تا نزدیکی ساحل دنبال کرده و فریاد میکشید که به سمت آنها شلیک خواهد کرد.
وی ادامه داد: من در حدود 5 یا شاید 7 متری وی روی ساحل دراز کشیده بودم و او تمام افراد زنده را یک به یک به قتل میرساند. او تفنگش را به طرف من گرفت اما به گمان اینکه من نیز مردهام به من شلیک نکرد. او رفت و حدود یک ساعت دیگر دوباره به طرف من بازگشت و تقریبا به تمامی افراد شلیک کرد. من و دو تن دیگری که در لابهلای اجساد دراز کشیده بودیم توانستیم از این حادثه جان سالم به در ببریم.
از سوی دیگر "سووینانگ اسپونهیم"، رئیس پلیس موقت نروژ در گفتوگو با خبرنگاران در اسلو اعلام کرد: سلاحی که در حمله به کمپ مورد استفاده قرار گرفته یک اسلحه اتوماتیک بوده و در عین حال مواد منفجره عمل نکرده دیگری نیز در محل حادثه کشف شده است.
نخست وزیر نروژ حملات صورت گرفته را یک "تراژدی ملی" خواند. "ینس استولتنبرگ"، نخستوزیر نروژ که خود نیز قرار بود در اردو جوانان حاضر شود، در انفجار اول در محل دفتر کارش در اسلو حضور نداشت. نخستوزیر نروژ در یک کنفرانس خبری مشترک با "نوت استوربرگت"، وزیر دادگستری گفت، کشورش با چنین حملاتی مرعوب نخواهد شد.
استولتنبرگ تاکید کرد: پیام تمام نروژ به هر کسی که به ما حمله کرده این است که شما نمیتوانید ما را نابود کنید، نمیتوانید دموکراسی و آرمانهایمان برای دنیایی بهتر را از بین ببرید. وزیر دادگستری نروژ نیز تایید کرد فردی که در رابطه با حملات مرگبار روز جمعه در این کشور دستگیر شده نروژی است.
نخست وزیر نروژ از مردم و رسانهها خواست که از پیش داوری درباره انگیزه متهم خودداری کنند. او وعده تحقیقات گسترده درباره این حملات را داد. در انفجار اسلو که در مرکز این شهر به وقوع پیوست، هفت تن کشته و 90 نفر دیگر زخمی شدند که حال 9 نفر از آنها وخیم گزارش شده است. این وقایع خونینترین رویداد در نروژ از زمان جنگ جهانی دوم اعلام شده است.
همچنین این حوادث بزرگترین حادثه در غرب اروپا از زمان انفجار در مترو مادرید در سال 1383 که منجر به کشته شدن 191 نفر شد، محسوب میشود. پلیس نروژ همچنین از کشف یک بمب منفجر نشده در شمال غربی اسلو خبر داد.
گفته میشود در انفجار دفتر نخستوزیری مواد منفجرهیی که در یک خودرو کار گذاشته شده بود، باعث شکسته شدن شیشههای ساختمان دفتر نخستوزیری ساختمان وزارت نفت و دارایی نروژ شد. پس از این حادثه برخی از دخالت گروههای افراطی خارجی از جمله القاعده و طالبان به عنوان عامل این دو حادثه یاد کردند اما برخی نیز از افراطیون داخلی نروژ به عنوان عوامل این حادثه یاد کردند.
پیش از این نروژ که یک عضو ناتو محسوب میشود با تهدیدهایی به دلیل ایفای نقشش در مناقشاتی همچون افغانستان و لیبی مواجه بود. هنوز نام فردی که عامل حادثه اول بوده است مشخص نشده است. آمریکا، اتحادیه اروپا، ناتو و انگلیس این دو حادثه را در نروژ محکوم کردند. ویلیام هیگ، وزیر خارجه انگلیس این حادثه را وحشتناک توصیف کرد. باراک اوباما، رییسجمهوری آمریکا و آندرس فوگ راسموسن، دبیرکل ناتو نیز ضمن محکوم کردن این حادثه با خانوادههای قربانیان ابراز همدردی کردند. آمریکا همچنین به نروژ پیشنهاد کمک به روند تحقیقات درباره این حادثه را مطرح کرد. علاوه بر این بان کیمون، دبیرکل سازمان متحد و رهبران بسیاری از کشورها نیز حملات مرگبار در نروژ را بشدت محکوم کردهاند.