فضای سرد میان روسیه و اروپا

گروه بین‌الملل: نشست مشترک سران اتحادیه اروپایی و روسیه که در شهر «سامارا» واقع در منطقه ولگای روسیه جریان داشت، بدون نتیجه پایان یافت.

به گزارش ایسنا، در این نشست که ولادیمیر پوتین و میخائیل فرادکوف، رئیس‌جمهور و نخست‌وزیر روسیه، آنگلا مرکل صدراعظم آلمان به‌ عنوان رئیس دوره‌ای اتحادیه اروپایی، خوزه مانوئل باروسو، رئیس کمیسیون اروپا و بنیتا فررو والدنر، کمیسر روابط خارجی اتحادیه اروپایی حضور داشتند، در خصوص مباحث مختلف به بحث و گفتگو پرداختند. گفته می‌شود مهمترین هدف اجلاس تمدید قرارداد همکاری مشترک روسیه و اتحادیه اروپایی برای 10 سال آینده بود که دوره اول آن در سال 2007 به پایان رسیده است.

در دستور کار این اجلاس، روابط و همکاری‌های روسیه و اتحادیه اروپایی، مسائل انرژی، اوضاع خاورمیانه، برنامه هسته‌ای ایران، اوضاع عراق، مساله کوزوو، سپر دفاع موشکی آمریکا در اروپای شرقی و عضویت روسیه در سازمان تجارت جهانی قرار داشت.

پس از پایان نشست، پوتین و مرکل با حضور در کنفرانس خبری، هر‌ کدام نتایج گفتگوها را از نگاه خود تشریح کردند. به گزارش خبرگزاری شینهوا، پوتین با اشاره به مباحث مطرح شده در اجلاس، مواضع اتحادیه اروپایی را غیرقابل قبول خواند.

رئیس‌جمهور روسیه تاکید کرد؛ در خصوص تمام مسائل مورد بحث به استثنای منع واردات گوشت لهستان به روسیه، تا حدودی توافقاتی حاصل شد.

شایان ذکر است که روابط روسیه با اتحادیه اروپایی به ‌دلیل خشم مسکو از دولت استونی به‌ دلیل پایین کشیدن مجسمه یادبود «سرباز ناجی شوروی»، حمایت اروپا از مخالفان دولت پوتین و استقرار سپر دفاع موشکی آمریکا در اروپای شرقی به سردی گراییده است.

در همین ‌حال باروسو نیز ضمن اذعان به وجود مشکلات در روابط روسیه اتحادیه اروپایی گفت: طرفین متعهد به تقویت شراکت و همکاری با یکدیگر هستند. وی تصریح کرد: هیچ دلیلی برای تحریم گوشتهای لهستان از سوی روسیه وجود ندارد. صدراعظم آلمان نیز در این رابطه خاطرنشان کرد مسکو آماده است تا به مذاکرات با روسیه صریح و بی‌پرده وارد شود. موسسه تحقیقاتی و اتاق فکر «مرکز اصلاح اروپایی» در گزارشی تحلیلی روابط این اتحادیه و روسیه را بررسی کرده است.

در این گزارش آمده است: نخبگان سیاسی روسیه هرگز عاشق اتحادیه اروپایی نبوده‌اند و حتی عده‌ای از آنان با بی‌ادبی از این اتحادیه یاد کرده و از اعضای آن به‌ عنوان مگس‌های آماده نفوذ به آسیا نام می‌برند. در این تحلیل تاکید شده تا در فرصت کنونی یعنی کنار رفتن گرمارد شرودر، سیلویو برلوسکونی و ژاک شیراک رهبران سابق آلمان، ایتالیا و فرانسه که دارای دیدگاه‌های متفاوت در قبال مسکو بودند، به سیاست تفرقه بینداز و حکومت کن روسیه در برابر اتحادیه اروپایی پایان دهند و به سیاستی واحد در برابر روسیه دست یابند.

برخورداری روسیه از منابع عظیم انرژی و تامین 30 درصد از نیازهای نفت و گاز کشورهای اروپایی، موقعیت ممتازی به مسکو در رقابت با این اتحادیه در عرصه بین‌الملل داده است.

به ‌نظر می‌رسد روسیه از ابزار انرژی که در اختیار دارد می‌تواند تا حد زیادی سیاست‌های اروپا را در قبال مسکو تعدیل کند، هرچند از نظر اتحادیه اروپایی، روسیه موضوع انرژی را به یک ابزار سیاسی بدل کرده است. به اعتقاد تحلیلگران، اتخاذ رویکردهای محتاطانه و توام با مماشات اتحادیه اروپایی در خصوص روسیه در موضوعات حقوق بشری ناشی از فقدان آلترناتیو یا جایگزین‌های مقرون به صرفه در عرصه تامین نفت و گاز به ‌عنوان مهمترین نیاز اروپا در قرن 21 است.