چالش‌های امنیتی جدید فراروی اسرائیل

ارتش اسرائیل امروزه باید خود را برای مقابله با چالش‌هایی جدید و متفاوت با مشکلات چند دهه گذشته آماده سازد. چالش‌هایی نظیر برنامه هسته‌ای ایران، خیزش جهان اعراب، مقاومت لبنان و حماس.
به گزارش فارس، در اخبار منتشر شده از جلسه بحث و بررسی در مرکز "سابان "، وابسته به اندیشکده آمریکایی "بروکینگز "، آمده است: اسرائیلی که تا دیروز می‌ترسید سوریه قسمت‌هایی از سرزمینش را تصرف کند، امروز با چالش برنامه هسته‌ای ایران و خیزش عرب و موشک‌های لبنان و حماس روبه‌رو شده و باید با عبرت گرفتن از اشتباه‌های گذشته خود را برای مشکلات امروز آماده سازد.
میزگرد مرکز "سابان" بیشتر درباره چالش‌های امنیتی پیش روی اسرائیل بود
مرکز "سابان " در اندیشکده آمریکایی "بروکینگز "، در تاریخ 12 سال 2011 میزبان بحثی سیاسی به ریاست سرپرست مرکز، "کنت پولاک " بود. تمرکز این جلسه بر چالش‌های امنیتی پیش روی اسرائیل و ماهیت در حال تغییر نیروهای دفاعی اسرائیل (آی‌دی‌اف) بود. این جلسه طبق موازین "قانون چاتم هاوس " (Chatham House Rule) برگزار شد (که طبق آن منابع اطلاعاتی یک نشست محرمانه باقی می‌ماند، اما محتوای آن قابل انتشار است) و به همین دلیل نام شرکت‌کنندگان فاش نمی‌شود.
چالش‌های امنیتی اسرائیل
یکی از سخنگویان بحث خود را با شمارش تعدادی از مسائل امنیتی آغاز کرد که اسرائیل باید با آنها برخورد کند: ایران و برنامه هسته‌ای‌اش، ماهیت روبه‌افزایش تهدیدها علیه اسرائیل و جنبش اعتراضی اعراب یا همان "خیزش عرب ". سخنگوی نخست در مورد مسئله نخست تأکید کرد که باید مانع دست‌یابی ایران به توانایی‌های هسته‌ای شویم و گفت که غیر از جنگ، باید هر کار دیگری از دستمان برمی‌آید انجام دهیم تا از این اتفاق جلوگیری کنیم.
این سخنگو استدلال کرد که در حال حاضر تحریم‌ها بهترین شیوه اقدام است، اما ممکن است که این راه نیز به زودی ضعف خود را بروز دهد. بنابراین، بایستی گزینه نظامی معتبری را نیز آماده داشته باشیم، گزینه‌ای که تنها در مرحله اعلام باقی نمی‌ماند و به عمل هم نزدیک می‌شود. این سخنگو به مخاطبان یادآوری کرد که تسلیحات هسته‌ای ایران توازن کلی قدرت در خاورمیانه را کاملاً بر هم می‌زند و بر امنیت بسیاری از کشورهای منطقه و جهان تأثیر می‌گذارد. به همین دلیل، اگر نخواهیم از نیروی نظامی استفاده کنیم، باید به دنبال تحریم‌های سخت‌تر باشیم.
چالش امروز اسرائیل موشک‌های لبنان و غزه است
این سخنگو سخنانش را این‌طور ادامه داد که طی چهار دهه گذشته، چالش‌هایی که ارتش اسرائیل با آن روبه‌رو بوده تغییر کرده است. پیش از این سربازان اسرائیلی به میدان‌های کاملاً شناخته شده جنگی اعزام می‌شدند و با دشمنان معمولی می‌جنگیدند. اما امروز، هیچ منطقه جنگی مشخصی وجود ندارد و دیگر اغلب نمی‌توان مبارزان را از مردم عادی تشخیص داد. در گذشته، بزرگ‌ترین تهدید علیه اسرائیل از دست دادن بخشی از سرزمین در جنگ با سوریه بود. اما امروز، دیگر نه از دست دادن سرزمین، بلکه موشک‌هایی که از لبنان و غزه فرستاده می‌شود و می‌تواند کشور را با خاک یکسان کند خطر اصلی است. این سخنگو گفت، که با تمام این‌ها، سوریه هنوز تهدیدی علیه ماست و باید بین جنگ نامتقارن و چالش‌های معمول نظامی تعادل برقرار شود.
درگیری اصلی بین اسرائیل و حزب‌الله مجادلات لفظی است
یکی از شرکت‌کنندگان گفت از آنجایی که اسرائیل در تقویت نیروهای بازدارنده موفق بوده، جدی‌ترین جنگی که اسرائیل داشته مربوط می‌شود به سی‌وهشت سال پیش و از آن موقع به بعد تمامی انواع عملیات کمپین‌های نظامی بوده است. این نیروی بازدارنده دلیل اصلی این مطلب است که حزب‌الله طی پنج سال گذشته گلوله‌ای شلیک نکرده است؛ بیشتر درگیری‌های بین اسرائیل و حزب‌الله مجادلات لفظی برای از بین بردن مشروعیت طرف مقابل است و این شرکت‌کننده معتقد بود که اسرائیل در حال باختن در این مجادلات است.
حکومت‌های استبدادی خاورمیانه دوامی ندارند
سخنگو گفت که خیزش عرب نشان داده حکومت‌های استبدادی خاورمیانه دوامی ندارند. اما، دوره‌ای سرشار از عدم اطمینان پیش از تثبیت حکومت‌های دموکراتیک خواهد بود؛ دوره‌ای که در آن درگیری طولانی مدتی بین طرفداران نظام فعلی و طرفداران تغییر در خواهد گرفت. ممکن است نیروهای اسلامی از نفوذ خود سود ببرند و دولت‌هایی مشابه آنچه در ترکیه یا حماس می‌بینیم نمودار شود.
فرایند صلح برای امنیت اسرائیل حیاتی است
این سخنگو بر اهمیت از سر گرفتن مذاکرات اسرائیل-فلسطین تأکید کرد، زیرا معتقد بود که فرایند صلح برای امنیت اسرائیل حیاتی است. گفت‌وگوهای دوجانبه خوب است، اما هم نخست‌وزیر اسرائیل، بنیامین نتانیاهو، و هم محمود عباس رئیس تشکیلات خودگردان، نسبت به هم اطمینان ندارند.
بودجه ارتش اسرائیل نصف بودجه ارتش فرانسه است
سخنگوی دوم سخنان خود را با ذکر توانایی‌های نیروی دفاعی اسرائیل آغاز کرد و گفت که نیروی دفاعی اسرائیل به اندازه ارتش فرانسه نیروهای زمینی فعال دارد و تعداد نیروهایش از ارتش بریتانیا نیز بیشتر است. این ارتش ده برابر ارتش فرانسه تانک جنگی و دو برابر آن هواپیمای جنگی دارد و این در حالی است که بودجه‌اش نصف بودجه ارتش فرانسه است و همین نکته اسرائیل را تبدیل به نیروی نظامی فوق‌العاده‌ای کرده است. این سخنگو اظهار داشت که نیروی دفاعی اسرائیل الگوی بسیار مدرن، کارآمد ارتشی است که نیروی خود را با احضار کردن معمول جوانان به خدمت سربازی تشکیل داده است و احتمالاً تنها بتوان آن را با نیروهای مسلح سنگاپور مقایسه کرد که توانایی‌هایش هنوز در جنگی آزمایش نشده است.
نیروی دفاعی اسرائیل که تحت تأثیر سنت‌های نظامی بریتانیا، شوروی سابق، آلمان، آمریکا، و ارتش‌های زیرزمینی اوایل تاریخ تشکیل خود و باورهای خود اسرائیلی‌ها بوده است، نهادی است که می‌تواند سریع بیاموزد و خود را با شرایط سازگار کند. این ارتش، در طول تاریخ نشان داده که چطور می‌تواند در روندی ظالمانه از اشتباه‌هایش بیاموزد و تاکتیک‌های جدیدی برای مقابله با مشکلات طراحی کند. تاکتیک‌های زرهی، جنگ‌های شهری، کاربرد ابزار هوایی بی‌سرنشین، پدافند موشکی زمین به زمین، و کشتار هدف‌دار همه توسط نیروی دفاعی اسرائیل اصلاح و درست شده است.
اکنون تنها 65 درصد از هجده ساله‌ها در ارتشند
این سخنگو سخنان خود را با مسئله درصد جمعیت واجدالشرایط برای احضار به خدمت سربازی در نیروی دفاعی اسرائیل ادامه داد. در حال حاضر، تنها 65 درصد از هجده ساله‌ها در ارتشند، رقمی که انتظار می‌رود ظرف دوازده سال آینده به زیر 50 درصد کاهش یابد. یکی از سخنگویان پیشنهاد طراحی برنامه خدمت ملی یا غیرنظامی را داد تا به تنش روبه‌افزایش بین آن‌هایی که در خدمت ارتشند و آن‌هایی که نیستند بپردازد، اما استدلال کرد که به خدمت سربازی گرفتن برای نیروی دفاعی اسرائیل لازم است تا بتواند به کیفیت مطلوبی از سربازان دست یابد.
اکنون دیگر حزب‌الله و حماس بی‌سرزمین نیستند
یکی از شرکت‌کنندگان درباره حزب‌الله و حماس صحبت کرد و گفت که این دو گروه در حال افزایش توانایی‌های خود هستند و می‌خواهند موشک‌هایی به دست آورند که برد آن‌ها به تل‌آویو می‌رسد. حالا که دارند توانایی‌هایشان را افزایش می‌دهند، پنهان شدن برایشان دشوارتر خواهد بود، زیرا آنها در حال تبدیل شدن به یک ارتش تمام‌عیارند و نفوذشان بیشتر می‌شود و بنابراین ردیابی اطلاعاتی آن‌ها و وارد جنگ هوایی شدن با آن‌ها ساده‌تر خواهد بود. در همین راستا، هر دو گروه سرزمین‌هایی به دست آورده‌اند و در نتیجه دیگر بازیگران بی‌کشور به شمار نمی‌روند؛ اکنون باید به مردم کشورهایشان پاسخگو باشند که دیگر جنگ نمی‌خواهند، کار می‌خواهند. یکی از شرکت‌کنندگان تأکید کرد که موشک‌ها هنوز تهدیدی به شمار نمی‌روند چون 90 درصد ذخیره موشکی شامل موشک‌های کوتاه‌برد و غیر دقیق است.
درس جنگ 33 روزه برای اسرائیل
یکی از سخنگویان گفت که درسی که از جنگ سال 2006 با لبنان گرفتیم نشان می‌دهد که نیروی دفاعی اسرائیل باید همواره برای عملیات بزرگ برنامه‌ریزی کند و در صورت لزوم، با توجه به موقعیت، می‌توان برنامه را برای عملیات کوچک‌تر سازگار کرد. زیرا 33 روز جنگ دائم کاملاً به اسرائیل ثابت کرد که ارتش باید بر عملیات سریع و عملکرد قاطع تمرکز داشته باشد. قدرت شلیک اسرائیل بسیار فوق‌العاده است، اما این نکته مثبت برخی از محدودیت‌های ما را می‌پوشاند.
اسرائیل باید حضور خود را در راستای رود اردن حفظ کند
یکی از سخنگویان پاسخ پرسشی را داد؛ پرسش از این قرار بود که اسرائیل چگونه می‌تواند کاری کند پیمان صلحی موفقیت‌آمیز باشد که اسرائیل را ملزم می‌سازد به خط مرزی سال 1967 بازگردد؟ پاسخ این بود که کنترل مرز نکته‌ای بسیار کلیدی است. اسرائیل درس‌هایی از گذشته آموخته است و باید حضور خود را در راستای رود اردن حفظ کند زیرا وقتی که اسرائیل نیروهایش را به دنبال عقب‌نشینی از غزه از محور "فلادلفیا " بیرون کشید، نتایج ویران کننده‌ای به بار آمد.