بحث درباره رنگ چادر جرم نیست

اظهارنظر درباره رنگ چادر عنوان مجرمانه در قانون ندارد
برداشت‌های شخصی و ادعاهای اشخاص درباره انتشار مطالبی که در قانون مصداق جرم بودن آن ثابت نشده است، دلیلی بر مجرم بودن آن رسانه نیست. مسعود منشدی، وکیل پایه یک دادگستری در گفت‌وگو با با اعلام این مطلب گفت: عنوان جرم زمانی به کار می‌رود که آن موضوع یا عنوان دقیقاً در قانون مجازات یا قوانین جزایی کشور آمده باشد، بر این اساس ما نمی‌توانیم از عباراتی که در قوانین نیامده است تعبیر مجرمانه کنیم.
وی با بیان این‌که هر یک از جرایم در قانون تعریف خاص خود را دارند، افزود: صرف نوشتن عبارات یا ذکر نکته‌ای درباره پوشش و حجاب در قانون جرم تلقی نمی‌شود، در حالی که اگر کسی این مطالب را شخصاً توهین قلمداد کند و بخواهد به آن برچسب جرم بزند، دلیل مجرم شناخته شدن رسانه نیست.
منشدی با تأکید بر این‌که قانون جزایی کشور به طور صریح جرایم را تعریف کرده است، گفت: هر آنچه در قانون نیامده یا قانونگذار آن را قبلاً جرم ندانسته باشد آن عنوان، جرم تلقی نمی‌شود. به گفته این حقوقدان جریان‌سازی‌هایی که علیه انتشار مطالبی در رسانه‌ها منتشر می‌شود صرفاً جنبه سیاسی دارد و نمی‌تواند جرمی علیه آن رسانه منتشر کننده محسوب شود. وی افزود براساس قانون، بی‌حجابی جرم تلقی شده و اگر کسی در منظر عمومی بی‌حجاب باشد، مجرم است؛ اما بحث در خصوص حجاب و ابعاد آن جرم تلقی نمی شود.
منشدی می‌گوید: اظهارنظر درباره رنگ یا نوع پوشش خاص عنوان مجرمانه در قانون ندارد و کسی هم نمی‌تواند با ادعا برای اظهارنظر افراد حکم صادر کند. ضمن این‌که در قوانین ایران هم اظهارنظر آزاد است، مگر این‌که فردی بخواهد از طریق رسانه‌ای اکاذیب را انتشار داده یا قصد عوام‌فریبی داشته باشد. وی تأکید می‌کند: ما نمی‌توانیم برای هر موضوعی غیر از عباراتی که قانون برای آن مجازات تعیین کرده، اعلام جرم کنیم.
هر عنوان مجرمانه‌ای باید متکی به قانون باشد
با توجه به اینکه پس از 30 سال هنوز درباره چگونگی حجاب و عفاف در جامعه به نتیجه‌گیری مؤثری نرسیده‌ایم لذا همه اظهارنظرها در این‌باره سلیقه‌ای و در حد پیشنهاد بوده و این به معنای سوءنیت مجرمانه و اهانت به مقدسات نیست.
محمدصادق آل‌محمد، وکیل پایه یک دادگستری در این‌باره به می‌گوید: درباره چگونگی و نحوه رعایت حجاب و عفاف در جامعه پس از گذشت 30 سال هنوز به نتیجه‌گیری مؤثری نرسیده و درباره نحوه پیاده کردن آن در جامعه اتفاق نظر نداریم، لذا همه اظهارنظرها در این‌باره مانند استفاده از رنگ‌ها با توجه به رعایت پوشش کامل اسلامی به دور از اهانت‌های مذهبی، سلیقه‌ای و در حد پیشنهاد بوده است، ضمن اینکه بر رعایت حجاب به عنوان فرمان الهی تأکید شده است. وی تأکید می‌کند: بر این اساس در پس این پیشنهادات سوءنیت مجرمانه که اهانت به مقدسات باشد، وجود ندارد.
وی با بیان اینکه هر عنوان مجرمانه‌ای باید متکی و مبتنی بر قانون باشد، اظهار می‌کند: زمانی عملی جرم محسوب می‌شود که در قانون مجازات اسلامی یا در مجموعه قوانین جزایی کشور عنوان مجرمانه داشته باشد، بنابراین با توجه به اصل قانونی بودن جرایم باید حتماً عمل یا عملکردی در قانون عنوان مجرمانه داشته باشد. آل‌محمد با اشاره به اینکه در قوانین مجازات اسلامی برای نوشته‌های مطبوعات عناوین مجرمانه خاصی تعریف شده است، می‌گوید: افترا، نشر اکاذیب، تشویش اذهان عمومی و توهین به مقدسات در قانون مجازات اسلامی هر کدام تعریف خاصی دارد و باید این تعاریف و مصادیق انجام این جرم و عاملان آن مشخص باشد.
کارشناسی کیفیت پوشش در جامعه جرم محسوب نمی‌شود
محمد قربانیان، وکیل دادگستری هم با تأکید بر این که به طور کلی هیچ عملی در قانون جرم نیست، مگر این که قانونگذار آن را در قانون جرم تلقی کند، می‌گوید: اگر روزنامه‌ها و رسانه‌ها نتوانند درباره حجاب و عفاف در جامعه و نحوه پوشش و کیفیت آن صحبت کنند، پس آزادی مطبوعات چگونه محقق خواهد شد؟ وی می‌افزاید: بررسی‌های کارشناسانه درباره نحوه و کیفیت پوشش در جامعه نه فقط ایرادی نداشته و جرم محسوب نمی‌شود، بلکه موجب ترقی کیفیت چادر در جامعه نیز می‌شود. به گفته وی، در زمینه رنگ پوشش اسلامی در جامعه باید براساس عرف جامعه عمل کرد. زمانی کت و شلوار به علت تأسی از اروپا، مورد پذیرش عرف جامعه نبود، اما اکنون دیگر این پوشش در جامعه برخلاف عرف و مظهر غرب تلقی نمی‌شود، لذا بحث درباره رنگ چادر هم جرم نیست. وی تأکید می‌کند: در روایات ما هم رنگ تیره مکروه دانسته شده و حضرت رسول(ص) هم همواره سفیدپوش بوده‌اند.
طرح مباحث فرهنگی نباید قربانی جریان‌سازی‌های سیاسی شود
متأسفانه مسائل فرهنگی در کشور ما بیشتر مواقع فدای مسائل سیاسی شده است؛ به طوری که جو حاکم بر فضای سیاسی اجازه طرح درست مطالب فرهنگی را نداده است. پروین داد اندیش، مدرس دانشگاه و فعال حوزه زنان با اعلام این مطلب در گفت‌وگو با خبرنگار درباره انتشار مطالبی در ویژه‌نامه خاتون روزنامه گفت: در حالی انتشار مطالبی درباره رنگ و نوع پوشش در این ویژه‌نامه مورد انتقاد گروه‌های خاص در جامعه قرار می‌گیرد که همواره درباره این موضوعات در نشریات متعدد و حتی کانال‌های مختلف صدا و سیما بحث‌های مختلفی شده است. وی افزود: متأسفانه اکنون نزدیک انتخابات است و هر موضوعی اگر چه مثبت اسیر جوسازی‌های سیاسی می‌شود، به طوری که گروه‌ها به خاطر رقابت‌های سیاسی هر مطلبی را به بوته نقد می‌کشانند که این موجب می‌شود در جامعه بازخورد منفی داشته باشد. داد اندیش با تأکید بر این‌که جامعه ما به فضای باز برای اظهارنظر احتیاج دارد، افزود: چرا که در این تضارب آرا مسائل جدید هم مطرح می‌شود.
وی اظهار داشت: اگرچه سؤال درباره مسائل فرهنگی در جامعه ما زیاد است، اما همیشه اصل این مطالب فدای جریان سازی‌های سیاسی می‌شود، چرا که این مطالب از کانال‌های درست بحث نمی‌شود و اگر هم از کانال درستی طرح شود فدای جوسازی‌های سیاسیون می‌شود.
این مدرس دانشگاه ادامه می‌دهد: متأسفانه مسائل زنان مثل بحث عفاف و حجاب نیز فدای بحث‌های سیاسی می‌شود و هر گروهی سعی می‌کند از آب گل‌آلود ماهی بگیرد.
پرهیز از نگاه تک‌بعدی در نقد حجاب و عفاف
معاون فرهنگی سازمان اوقاف و امور خیریه با تأکید بر ارزیابی وضعیت حجاب و عفاف در جامعه در قالب امر به معروف و نهی از منکر در گفت‌وگو با اظهار داشت: روش‌ها، منش‌ها و گویش‌ها در این حوزه باید یکپارچه و برگرفته از منویات مقام عظمای ولایت باشد. حجت‌الاسلام والمسلمین احمد شرفخانی افزود: ابزارهای مختلف فرهنگسازی همچون رسانه در نظام جمهوری اسلامی اگرچه با روش‌های متفاوت فعالیت می‌کنند اما در این مسیر براساس مبانی دینی و اعتقادی حرکت دارند. وی با اشاره به لزوم پرهیز از نگاه تک بعدی در نقد حجاب و عفاف تصریح کرد: وجود معایب و اشکالات در این حوزه به عنوان یک معضل اجتماعی را باید پذیرفت و در عین حال با پرهیز از سیاه‌نمایی، وضعیت را طوری بسنجیم تا دچار غفلت نشویم و برنامه‌ریزی لازم برای ساماندهی را در پیش بگیریم.
شرفخانی تأکید کرد: درباره مبحث حجاب و عفاف لازم است علما و اندیشمندانی اظهارنظر کنند که در دین تفقه کرده‌اند. وی افزود: مقام معظم رهبری چادر را بهترین نوع حجاب و نشانه ملی خوانده‌اند که به عنوان لباس رسمی هیچ منافاتی با فعالیت اجتماعی زنان ندارد.
به لحاظ حقوقی هیچ جرمی در ویژه‌نامه خاتون رخ نداده است
یک حقوقدان با بیان این‌که هیچ یک از مطالب مندرج در ویژه‌نامه «خاتون» مصداق اهانت نیست، گفت: از نظر حقوقی نمی‌توان علیه این ویژه‌نامه اعلام جرم کرد. به گزارش ایرنا، «علیرضا ثابتی» در گفت‌و‌گو با شبکه تأکید کرد که برخورد با ویژه‌نامه «خاتون» غیرقانونی است.
این قاضی باسابقه با اشاره به گفت‌و‌گوی منتشره با کلهر در این ویژه‌نامه، اظهارات وی را نتیجه یک تحقیق تاریخی دانست و برخورد حقوقی با آن را غیرقانونی و غیرمنطقی عنوان کرد و اظهار داشت: باید به شیوه علمی و مستند به این اظهارات پاسخ داده شود نه با برخورد قهرآمیز.
این حقوقدان تصریح کرد: نباید با برخوردهای سیاسی درها را به روی تحقیقات بست و از انتشار آن جلوگیری کرد. روزنامه ایران روز شنبه گذشته در قالب یک ویژه‌نامه 256 صفحه‌ای با نام خاتون، مطالبی را درباره حجاب و عفاف منتشر کرد.
مطالب ویژه‌نامه روزنامه عنوان مجرمانه ندارد
یک حقوقدان با توجه به بحث‌های اخیر در رابطه با ویژه‌نامه روزنامه با نام خاتون گفت: مواردی که دادستان درباره ویژه‌نامه خاتون مطرح کرد، عنوان مجرمانه ندارد. «قهرمان شجاعی» در گفت‌و‌گو با خبرنگار ایرنا افزود: اصل قانونی بودن جرم و مجازات، مانع از این می‌شود که موارد مطرح شده در ویژه نامه خاتون را جرم تلقی کنیم.
وی ادامه داد: با توجه به اینکه هیچ چیز جرم نیست مگر به موجب قانون، نمی‌توان موارد مطرح شده در خاتون را جرم دانست. این حقوقدان اضافه کرد: هرجا که در رابطه با وقوع جرم تردید وجود داشته باشد، براساس قاعده تفسیر شک به نفع متهم، از طرح عنوان مجرمانه و مجازات متهم خودداری می‌شود.
دادستانی و مجلس با بداخلاقی رسانه‌ای مقابله کنند
نماینده مردم اردل و فارسان در مجلس با مذمت بداخلاقی برخی رسانه‌ها به جای نقد منصفانه فرهنگی گفت: دادستانی و کمیسیون‌های اصل 90 و فرهنگی مجلس بایستی با بداخلاقی رسانه‌ای مقابله کنند.
نورالله حیدری دستنایی افزود: توهین، افترا و فحاشی در نظر هیچ انسان سلیمی نه تنها موردپسند نبوده، بلکه محکوم است. عضو کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس توجه فعالان سیاسی و رسانه‌ای را به آموزه‌های قرآنی، اسلام و بیانات مقام معظم رهبری در توصیه به پرهیز از بداخلاقی یادآور شد و گفت: در صورتی توصیه‌ها موجب نشود که برخی افراد از این اقدامات خود پرهیز کنند، می‌توان هم از طریق قوه قضائیه و هم قوه مقننه نسبت به برخورد با این افراد اقدام کرد. نماینده مردم اردل و فارسان اظهار داشت: دادستان به عنوان مدعی‌العموم می‌تواند در این خصوص وارد عمل شود و با افرادی که از طریق رسانه‌ها بداخلاقی می‌کنند، برخورد قانونی کند. حیدری دستنایی افزود: مجلس شورای اسلامی نیز می‌تواند از طریق کمیسیون اصل 90 به عنوان دیده‌بان ناظر و کمیسیون فرهنگی با این قبیل موضوعات برخورد کند. وی با بیان این که رسانه‌ها نیز باید مراقب باشند تا بهانه به دست افراد ندهند، تصریح کرد: اگر نسبت به مطلبی، نقدی هم صورت می‌گیرد، باید مؤدبانه و به دور از بداخلاقی باشد.
تحریف نقد رنگ چادر و تسری آن به اصل چادر، مستحق پیگرد قانونی است
کارشناس ارشد جزا و جرم شناسی از هجمه رسانه ای به «مهدی کلهر»، در ارتباط با انتشار مقاله‌ای با مضمون «حجاب» که چندی پیش در ویژه‌نامه ضمیمه روزنامه با عنوان «خاتون» به چاپ رسیده، انتقاد کرد.
احسان حسینی در مطلبی انتقادی اعلام داشت: انتشار مطالب تحریف شده سایت‌های خبری ازجمله رجانیوز و جهان نیوز، خود نوعی توهین به مقدسات محسوب می‌شود؛ زیرا وقتی ویژه‌نامه خاتون در رابطه با رنگ چادر، آن‌هم از زبان فردی پژوهشگر و سرشناس به نام آقای کلهر مطلبی می‌نویسد و سایت‌های مذکور، مطلبی که در نقد رنگ چادر است را به اصل چادر تسری داده و از این نیز فراتر رفته و برای تخریب این پژوهشگر و روزنامه ، آن را به اصل حجاب نیز تسری می‌دهند، فضا را غبارآلود می‌کند به نحوی که برخی از نمایندگان و روحانیون دلسوز بدون آنکه ویژه نامه خاتون را به‌دقت مطالعه کرده باشند، براساس تحریفات این گروه مغرض و کینه توز- که برای رسیدن به هدف نامبارکشان توسل به هر وسیله‌ای را مباح می‌دانند- به اشتباه و بر مبنای همین تحریفات و قلب واقعیات، جبهه‌گیری نموده‌اند.
وی همچنین گفت: در ماده 6 قانون مطبوعات که در آن حدود مطبوعات تبیین شده، قانونگذار چاپ مطالب را به شرط آنکه اخلال به مبانی و احکام اسلام نباشد آزاد دانسته است. بنابراین ویژه‌نامه روزنامه در چاپ مصاحبه آقای کلهر مرتکب هیچ نوع تخلف و جرمی که مستحق پیگرد قانونی باشد نشده و افرادی که با سلیقه و نظر ایشان مخالف باشند می‌توانند در چارچوب قانون مطبوعات به این مطالب پاسخ داده و نظرات مخالف خویش را به دور از توهین، تحقیر، تحریف و جعل مطلب به منظور تنویر افکار عمومی اعلام کنند.
برخورد معترضان با ویژه‌نامه خاتون، جناحی است
عضو کانون وکلای دادگستری مرکز گفت: برخورد برخی افراد با ویژه نامه خاتون که ضمیمه روزنامه ایران بوده، بسیار جناحی است.
صدیقه حجت‌پناه در گفت‌و‌گو با ایرنا افزود: من معتقد هستم که رفتار اخیر افراد در ارتباط با مباحث ویژه‌نامه خاتون سیاسی است و بیشتر به برخوردهای جناحی شباهت دارد.
حجت پناه با بیان اینکه مخالفان ویژه نامه خاتون باید به قانون جزا استناد کنند، گفت: در این قانون، موضوعاتی مانند رنگ و نوع حجاب زنان مطرح نشده و فقط به مجازات بی‌حجابی اشاره شده است.
وی تأکید کرد: مفاد مندرج در قانون اساسی به عنوان قانون مادر، باید سرلوحه کار افراد قرار گیرد و در مورد ویژه نامه خاتون نیز فقط باید با استناد به موارد قانونی، قضاوت کرد.
حجت پناه با بیان اینکه این ویژه نامه مستحق برخوردهای سنگین رسانه‌ای نیست، ادامه داد: دین مبین اسلام نیز تأکیدی شرعی به رنگ حجاب اسلامی نکرده است.
اظهارنظر مسئولان نباید براساس مطالب تحریف شده باشد
عضو کمیسیون قضایی و حقوقی مجلس شورای اسلامی تأکید کرد: اظهار نظر مسئولان و کسانی که دارای جایگاه تصمیم‌گیری در جامعه هستند نباید براساس مطالب تحریف شده باشد.
عبدالرضا مرادی روز شنبه در گفت‌و‌گو با خبرنگار سیاسی ایرنا با بیان اینکه مسئولان در اظهار نظرهای خود نباید به مطالب مندرج در نشریات و سایت‌های خبری اکتفا کنند، گفت: اظهارنظرها باید براساس اطلاعات کامل و کافی از منابع دقیق و موثق باشد تا تصمیم‌گیری درستی انجام شود. نماینده نورآباد ممسنی استان فارس افزود: هر گونه اظهار نظر که براساس اطلاعات ناقص و تحریف شده باشد ناپخته و ناقص است.
عضو کمیسیون قضایی و حقوقی مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه در اطلاع‌رسانی باید امانتداری حفظ شود تصریح کرد: هرگونه ویراستاری یا برداشت از مطلب باید به گونه باشد که به اصل و ماهیت واقعی آن مطلب آسیب نرساند و اگر رسانه‌ای اقدام خلاف این را انجام دهد مرتکب جرم شده است و باید با آن براساس قانون برخورد شود.