ناتوی فرهنگی

 علی مهدوی
تاکیدات مکرر مقام معظم رهبری در سالهای اخیر بر اهمیت، ضرورت و امکان‌پذیری مهندسی فرهنگی کشور و مقابله با تهاجم و شبیخون فرهنگی و در نهایت هشدار جدی ایشان درباره خطری به نام "ناتوی فرهنگی" همگی بر این دلالت دارد که اصلی‌ترین و محوری ترین عنصر جامعه کنونی ایران اسلامی که در تیررس اهداف دشمن قرار گرفته، عنصر فرهنگ و ارزشهای والای فرهنگی است.
فرهنگ به مجموعه دانشها، بینشها، باورها، آداب و رسوم و سنت‌های عمومی افراد یک جامعه اطلاق می‌شود که نسل به نسل منتقل می‌شود. ناتو به پیمان نظامی مشترک کشورهای بلوک غرب و بعضی کشورهای دیگر اطلاق می‌شود که در دوران جنگ سرد برای جلوگیری از گسترش و نفوذ اتحاد جماهیر شوروی و کشورهای هم‌پیمانش شکل گرفت و کارکردهای اقتصادی، سیاسی، اطلاعاتی، فرهنگی و از همه بیشتر نظامی و تسلیحاتی داشت. با فروپاشی شوروی در سال 1991 میلادی و از هم پاشیدن سازمان ورشو، خیز جهانشمولی در ذهن سردمداران آمریکا با تکیه بر توان اقتصادی، تسلیحاتی و اطلاعاتی شکل گرفت اما در میانه راه وقتی با موج بیداری جهان اسلام که در پرتو انقلاب اسلامی به وجود آمده بود مواجه شدند و به نیکی دریافتند که اتحاد جهان اسلام و تجمیع قدرت و ثروت ملل اسلامی مانع جدی در برابر یک جانبه‌گرایی و کدخدامنشی جهانی آنان است، تلاش کردند جهت‌گیری عمده ناتو را به سمت فرهنگ ملتها معطوف دارند.
ناتوی فرهنگی دارای پیچیدگی های خاصی می‌باشد و خطرش به مراتب از ناتوی نظامی بیشتر است. در نتیجه مقابله با آن نیز دارای مشکلات فراوان‌تری خواهد بود. از جمله ویژگی‌های ناتوی فرهنگی "نامحسوس و نامرئی بودن" است. دشمن با استفاده از سیاست نفوذ و ضربه درصدد تسلیم نمودن ملت مورد تهاجم برآمده و آنان را به تمکین در برابر خواست قدرتها وادار می‌نماید. تهاجم فرهنگی دشمن معمولا به آرامی و بدون جنجال و بی‌صدا انجام می‌پذیرد و آگاهی از نقشه‌های مجریان آنها کار آسانی نیست. مقام معظم رهبری در این باره می‌فرماید: "تهاجم فرهنگی مثل خود کار فرهنگی یک کار آرام و بی‌سر و صداست. اگر شما ملت و عناصر فرهنگی بیدار نباشید، خدای نخواسته صدای فرو ریختن ارزشهای معنوی که ناشی از تهاجم پنهانی و زیرکانه دشمن است، هنگامی درمی‌آید که دیگر قابل علاج نیست"(21/5/71). با توجه به ویژگی ها و حساسیت های روانشناختی که در نوجوانان و جوانان وجود دارد و از سویی هر ملتی به این گروه به عنوان آینده‌سازان مملکت خویش می‌نگرد و برترین سرمایه‌های آنان به شمار می‌روند، به همین جهت هجوم فرهنگی دشمن، بیشتر متوجه این طبقه سنی می‌شود. مقام معظم رهبری در این زمینه می‌فرماید: "تلاش می‌کنند با توطئه‌های گوناگون، با ترویج فساد، با ترویج فحشا با ترویج مواد مخدر، با باندهای هدایت شده، جوانان ایرانی را منحرف کنند... امروز توطئه‌های سازمان یافته برای کشاندن جوان ایرانی به شهوات، به مواد مخدر، به سرگرمی‌های گوناگون جنسی یک توطئه‌ بسیار خطرناکی است"(14/3/87).‏ناتوی فرهنگی می‌کوشد تا هویت ملی جوامع بشری را نابود سازد و خواهان و خواستار بحران هویت و پوچی در جوامع اسلامی- انسانی است تا از این راه بتواند با بهره‌گیری از خلاء ایجاد شده در سطح افکار عمومی جامعه بخصوص جوانان، هویتی که متناسب و تامین کننده منافع آنان است را جایگزین هویت اصلی جوامع کنند.
ناتوی فرهنگی مروج اصالت لذت است و ملتها را به پذیرش فرهنگ ابتذال دولتهای استعماری ترغیب می‌نماید و می‌کوشد در جهت تضعیف اراده و تعهد دینی به ترویج لاابالی‌گری و بی‌قیدی و اشاعه ناهنجاری‌های اخلاقی و اجتماعی بپردازد که نقطه مقابل آموزه‌های مذهبی و اسلامی یعنی تعهد و تقید نسبت به احکام و مقررات شرع مقدس در چارچوب اصول و مبانی دینی در جامعه و التزام به باید و نبایدهای دینی و رعایت ارزشها در روابط اجتماعی می‌باشد. مقام معظم رهبری در این خصوص می‌فرمایند: "دشمن از راه اشاعه فرهنگ غلط، فساد و فحشا، سعی می‌کند جوانهای ما را از دست ما بگیرد کاری که از لحاظ فرهنگی دشمن می‌کند، نه تنها یک تهاجم فرهنگی بلکه باید گفت که یک شبیخون فرهنگی، یک غارت فرهنگی و یک قتل عام فرهنگی است، امروز دشمن دارد این کار را با ما می‌کند"(22/4/77).‏