سعید سبحانی
دولت بحران زده زاپاته رو در اوج ناامیدی خود اخبار خوشایندی را در خصوص اتا میشنود. سازمان جداییطلبان منطقه باسک اسپانیا به طور رسمی از پایان فعالیتهای مسلحانه خود در این کشور خبر داد.در این ارتباط سه تن از اعضای «اتا» در حالی که ماسک سفید به صورت داشتند در یک پیام ویدئویی اعلام کردند که به طور جدی متعهد به پایان منازعات خشونتآمیز خود با دولت هستند.زاپاترو به طور همزمان ابراز امیدواری کرد که منطقه باسک بتواند آیندهای بدون ترس وهراس را در آزادی و صلح آغاز کند.گروه جداییطلبان مسلح باسک در ماه ژانویه پس از بیش از 40 سال اعلام آتشبس کرد. اما سیاستمداران اسپانیایی با رد این اقدام اعلام کردند که گروه اتا همچنان یک خطر بالقوه تلقی شده و باید منحل شود.گروه اتا از سوی اتحادیه اروپا و آمریکا به عنوان یک گروه تروریستی شناخته شده است.
با پیروزی مجدد سوسیالیستهای اسپانیا به رهبری خوزه رودزیگرز زاپاته رو،اتا باردیگر فعالیتهای تروریستی خود را از سر گرفت.بر این اساس زاپاتهرو و همراهانش باردیگر خطر اتا را در برابر خود احساس نمودند. اتا دامنه فعالیتهای تروریستی خود را به خارج از خاک اسپانیا گسترده ساخت و همین مسئله ماموریت پلیس اسپانیا و اینترپل را دو چندان ساخت.دولت اسپانیا از اینترپل خواسته بود تا نقش پررنگ تری در خصوص مهار تا ایفا کند.با این حال اعلام توقف فعالیتهای اتا خبر خوبی برای دولت زاپاته رو محسوب میشود.اما نکته بسیاری مهمی که باید در این خصوص اشاره مکرد بحرانی بودن شرایط موجود در اسپانیاست.اعضای گروه اتا به طور همزمان از دولتهای فرانسه و اسپانیا گفتگوهای مستقیم برای حل بحران و مشکلات منطقه باسک را خواستار شدند.اظهارات باسک در حالی اعلام میشود که اندکی پیش از این، کنفرانس بینالمللی صلح با هدف پایان اقدامات گروه «اتا» وبا حضور میانجیگران خارجی تشکیل شد.
کوفی عنان، دبیرکل سابق سازمان ملل یکی از اعضای حاضر دراین نشست بینالمللی بود که از این سازمان خواست هر چه سریعتر به اقداماتش پایان دهد.خوزه رودریگز زاپاترو، نخستوزیر اسپانیا در اولین موضعگیری نسبت به این مسئله از پیروزی دموکراسی ، قانون و همینطور ذکاوت خبر داد. نیروهای امنیتی اسپانیا اطمینان داشتند که باند اتا بار دیگر توانسته تشکیلات انفجاری خود را بازسازی و در فرانسه کارگاهی را برای ساخت بمب و نصب آنها برروی خودرو تجهیز کند. نیروی ژاندارمری فرانسه کارگاه دیگری از این باند را در ماه سپتامبر سال گذشته در گاراژ خانه ویلایی در بخش کاهورس در جنوب فرانسه کشف و خنثی کرده بود. کارشناسان بخش مبارزه با اعمال تروریستی اسپانیا عقیده داشتند که این کارگاه جدید در منطقه لانداس و یا در جنوب فرانسه تاسیس شده است . ماموران اسپانیایی با بررسی یک جاسوئیچی به جا مانده از تروریستها در محل انفجارهای قبلی به این نتیجه رسیده اند.
دولتمردان اسپانیایی در طول سالهای اخیر معضل وجود گروه اتا را بیش از پیش حس نموده اند.در زمان نخست وزیری خوزه ماریانا اسنار،شاهد وقوع انفجاری گسترده در متروی شهر مادرید بودیم.اسنار سعی کرد این انفجار را به اتا نسبت دهد.انفجاری که موجب شکست سنگین نخست وزیر سابق اسپانیا در انتخابات شد.پس از سرکار آمدن خوزه رودریگرز زاپاته رو نیز این روند ادامه یافت.به عبارت دیگر،فعالیتهای اتا در تقابل با خواسته ها و منافع دولت مرکزی مادرید قرارگرفت.محاکمه برخی سران سابق اتا نیز بر شدت این روند افزوده است. چندی پیش دادسرای ملی اسپانیا “خوزه خاویر آریزکورن” معروف به “کانتائوری” رئیس سابق گروه جدایی طلب “باسک” (اتا) را به 82سال زندان محکوم کرد.
کانتائوری که از سال 19994 تا 1999 میلادی، ریاست باند اتا را بر عهده داشته است، به جرم صدور دستور قتل “فرناندو موخیکا” مقام حزب سوسیالیست درمنطقه باسک در سال 1996 میلادی در شهر “سان سباستین” و چندین مورد قتل دیگر، پیش از این به چند صد سال زندان محکوم شده بود. دادسرای ملی اسپانیا او را بهجرم شرکت در انفجار خودرویی بر سر راه خودروی گشتی پلیس در بخش “آلتو د آرمندیا” در روز ششم اوت سال1987میلادی که منجر به مرگ دو مامور پلیس و یک عابر شد، به82 سال زندان محکوم کرد. این دادگاه همچنین او را به پرداخت 300 هزار یورو جریمه نقدی به خانواده ماموران پلیس به قتل رسیده، محکوم کرد. بنابراین، طبق قوانین اسپانیا کانتائوری دستکم تا ماه نوامبر سال 2036 میلادی در زندان بهسر خواهد برد و فرصت ادامه همکاری با گروه جدایی طلب باسک را ندارد.
همچنین چندی پیش احزاب سیاسی اسپانیا در این بیانیه اعلام کردند با اتحاد و انسجام به اتا پاسخ داده و با رشادت و قدرت دموکراتیکی با اتا مبارزه خواهند کرد تا آن را از طریق نیروی حکومت قانونی شکست نهایی دهند. اتا جهت عملیاتی ساختن طرحهای خود،کارشناسان خبرهای را به کار گرفته بود .این مسئله خود زنگ خطر بزرگی برای زاپاته رو و دیگر سوسیالیستهای مادرید محسوب می شد.برخی شواهد مستندات حاکی است که اتا چندین بار قصد داشته حوادثی مشابه انفجار در متروی مادرید را تکرار نماید،اما در این راستا ناکام مانده است. در کنار مسائل مربوط به اتا،هم اکنون زاپاته رو و همراهانش با دغدغه های اقتصادی فراوانی روبهرو هستند . افزایش بهای روزافزون مواد غذایی و سوختی دراسپانیا که تحت تاثیرشرایط جهانی به وجود آمده اکنون اغلب خانواده های این کشور را در زمینه تامین هزینه های زندگی عادی خود با مشکل مواجه کرده است . قیمت برخی از انواع نان نیز در این کشور در چند ماه گذشته به طور تدریجی بین 15 تا20 درصد فزونی یافته است. این در حالی است که نرخ بعضی دیگر از اقلام خوراکی مورد مصرف در اسپانیا نیز درماههای اخیر رشد زیادی پیدا کرده است . صندوق پسانداز کاتالونیا نیز در این باره در گزارشی اعلام کرده است که بهای مواد اولیه غذایی وارداتی در منطقه یورو بالاترین افزایش را در بیش از یک دهه گذشته داشته است . افزایش قیمت گازوئیل که تا چند ماه پیش بهای آن در اسپانیا کمتر از نرخ بنزین بدون سرب و زیر یک یورو بود، یکی دیگر از دلایل افزایش است که بسیاری از اسپانیایی ها را ناچار به استفاده از وسایل نقلیه عمومی کرده است.
از سوی دیگر افزایش سرسام آور مواد سوختی موجب رشد روز افزون بهای مواد غذایی و خوراکی به خاطر افزایش هزینه های حمل و نقل و نهاده های کشاورزی شده است . افزایش قیمت نهاده های کشاورزی و هزینه های کشاورزی درچندماه اخیر کشاورزان و دامداران این کشور را در چند نوبت به بروز واکنش های شدید و برپایی تظاهرات برای دریافت یارانه کمک های دولت و کاهش بهای مواد سوختی وادار کرده است .