آمانو درآمریکا‌ به دنبال چیست؟

گروه سیاسی: سفر مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به آمریکا در آستانه انتشار گزارش جدید آژانس درباره پرونده هسته‌ای ایران، سوال‌برانگیز شده است. منابع مطلع در تهران می‌گویند اصلی‌ترین هدف سفر یوکیا آمانو به آمریکا کسب اجازه و اخذ آخرین دستورات برای انتشار یک ‌گزارش منفی علیه ایران است.
مدیرکل آژانس که هم‌اکنون در آمریکا بسر می‌برد، ظاهرا با هدف شرکت در یک‌ اجلاس بین‌المللی به این سفر رفته ولی کارشناسان می‌گویند هدف اصلی وی چک کردن متن نهایی گزارش علیه ایران با مقام‌های دیپلماتیک و اطلاعاتی آمریکاست. آژانس تازه‌ترین گزارش خود درباره برنامه هسته‌ای ایران را روز جمعه منتشر خواهد کرد. حدس زده می‌شود آمانو در این گزارش از ارائه هرگونه ارزیابی قطعی درباره برنامه هسته‌ای ایران خودداری کند و همچنین وی ناچار خواهد بود بار دیگر اذعان کند که انحرافی برنامه هسته‌ای ایران وجود نداشته ولی ظاهرا دستور آمریکا به آژانس این است که متن اسناد جعلی مطالعات ادعایی به ضمیمه گزارش نوامبر منتشر شود. به گزارش ایران هسته‌ای، منابع غربی می‌گویند گزارش نوامبر 2011 احتمالا دارای یک ‌ضمیمه حدودا 30 صفحه‌ای خواهد بود. ایران از سال 2004 به این‌سو همواره خواهان دریافت اصل این اسناد بوده اما از آنجا که به عقیده کارشناسان چیزی به نام سند اورجینال اساسا در اختیار آمریکایی‌ها نیست و همه آنچه آنها دارند مجموعه‌ای از سندهایی است که خود اختراع کرده‌اند؛ این اسناد هرگز به ایران ارائه نشده است. با این حال ایران در سال 2007 یک ‌ارزیابی 117 صفحه‌ای از این موضوع به آژانس ارائه و در آن ثابت کرد که این اسناد جعلی هستند. آژانس در حالی قصد دارد این اسناد را منتشر کند که ایران در نامه‌ای به تاریخ 30 اکتبر 2011 (8 آبان 1390) آمادگی خود را برای پاسخگویی به هرگونه سوال و ابهام رسما به آمانو اعلام کرده اما گزارش‌های موجود نشان می‌دهد آمانو در اقدامی عجیب و کاملا مخالف با وظایف اساسنامه‌ای‌اش از پاسخ مثبت به نامه ایران خودداری کرده و سفر برنامه‌ریزی شده هرمن ناکارتس، معاون امور پادمان خود به ایران را که بنا بود اواخر هفته گذشته انجام شود، لغو کرده است. این اقدام آمانو با اعتراض شدید بخش پادمان مواجه شده و دیپلمات‌ها می‌گویند هم‌اکنون روابط آمانو و ناکارتس بحرانی است. رفتار آمانو که از سوی دیپلمات‌ها و کارشناس‌ها عجیب خوانده می‌شود اعتراض روسیه، چین و جنبش عدم تعهد را هم برانگیخته و حدس زده می‌شود که اجلاس آینده شورای حکام به صحنه اعتراض جدی این کشورها به آمانو تبدیل شود.
تصویب قطعنامه پیشنهادی ایران در سازمان ملل
هر چند گفته می‌شود آمانو می‌کوشد نشان دهد حرکت ایران به سمت دستیابی به سلاح هسته‌ای است با این حال پیش‌نویس پیشنهادی ایران درباره خلع سلاح هسته‌ای در نشست کمیته خلع سلاح و امنیت بین‌المللی مجمع عمومی سازمان ملل با ۱۰۷ رای مثبت به تصویب رسید. به گزارش فارس، نمایندگی جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان ملل متحد در نیویورک، در نشست اخیر کمیته خلع سلاح و امنیت بین‌المللی مجمع عمومی این سازمان، پیش‌نویس قطعنامه‌ای را ارائه داد که به‌رغم مخالفت آمریکا و رژیم صهیونیستی و برخی کشورهای غربی با 107 رای مثبت به تصویب رسید. عنوان این قطعنامه «پیگیری اجرای تعهدات پذیرفته شده در چارچوب کنفرانس‌های بازنگری دولت‌های عضو پیمان عدم اشاعه سلاح‌های هسته‌ای در سال‌های 1995، 2000و 2010» بود که برای چهارمین‌بار در 8 سال گذشته از سوی ایران ارائه و تصویب شد. پیش‌نویس قطعنامه ایران؛ مخالفت آمریکا، رژیم صهیونیستی، کشورهای عضو اتحادیه اروپایی و چند همپیمان آمریکا را به دنبال داشت. با این حال این قطعنامه با آرای مثبت اکثریت قریب به اتفاق کشورهای عضو جنبش عدم تعهد تصویب شد. همچنین 10 کشور به این قطعنامه رای ممتنع دادند.
این قطعنامه از کشورهای دارای سلاح هسته‌ای می‌خواهد به اقدامات لازم جهت اجرای تعهداتشان مبنی بر انهدام کامل زرادخانه تسلیحات اتمی خود بر اساس اصول شفافیت، برگشت‌ناپذیری و نظارت بین‌المللی سرعت بخشند. در بخشی از قطعنامه پیشنهادی ایران بر اجرای قطعنامه کنفرانس اعضای پیمان عدم اشاعه در سال 1995درباره ایجاد خاورمیانه عاری از سلاح هسته‌ای نیز تاکید شده است. قطعنامه سال 1995 درباره خاورمیانه خواستار پیوستن رژیم صهیونیستی به معاهده عدم اشاعه سلاح‌های هسته‌ای و قرار دادن تاسیسات هسته‌ای این رژیم تحت نظارت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی است. آمریکا، فرانسه، انگلیس، رژیم صهیونیستی و کشورهای غربی از جمله به دلیل وجود این بخش به قطعنامه پیشنهادی ایران رای منفی دادند.
در قطعنامه پیشنهادی ایران همچنین بر ضرورت ارائه تضمین‌های امنیتی به کشورهای غیرهسته‌ای مبنی بر عدم به کارگیری یا تهدید به استفاده از سلاح هسته‌ای علیه آنها تاکید شده است. از میان بیش از 23 هزار کلاهک اتمی موجود در جهان، حدود 20 هزار کلاهک در اختیار آمریکا و روسیه است. اگرچه خلع سلاح هسته‌ای از شعارهای اساسی اوباما قبل و بعد از انتخابات ریاست‌جمهوری بوده و در این راستا وی به انجام اقدامات نمادینی نظیر انعقاد معاهده استارت جدید با روسیه برای کاهش سلاح‌های هسته‌ای دوطرف نیز مبادرت کرده است، با این حال بر اساس گزارشات مراکز رسمی این کشور، میزان بودجه اختصاص داده شده در زمان اوباما برای مدرن‌سازی سلاح‌های اتمی آمریکا و تولید نسل جدید سلاح‌های هسته‌ای بسیار بیشتر از زمان بوش بوده است. جمهوری اسلامی اعلام کرده امنیت جهانی با وجود سلاح هسته‌ای یا دیگر سلاح‌های کشتار جمعی تقویت نمی‌شود، بنابراین ایجاد جهانی امن مستلزم انهدام کامل این سلاح‌ها و در صدر آنها تسلیحات هسته‌ای است. در همین راستا در 2 سال اخیر ایران 2 کنفرانس بین‌المللی در زمینه خلع سلاح را با حضور وزرای خارجه و کارشناسان عالیرتبه بیش از 60 کشور و سازمان منطقه‌ای و بین‌المللی برگزار کرد. حضرت آیت‌‌الله‌العظمی خامنه‌ای رهبر حکیم انقلاب اسلامی در پیامی به نخستین کنفرانس خلع سلاح که در فروردین‌ماه 1389 در تهران برگزار شد، فرمودند: «به اعتقاد ما افزون بر سلاح هسته‌ای، دیگر انواع سلاح‌های کشتار جمعی، نظیر سلاح شیمیایی و سلاح میکروبی نیز تهدیدی جدی علیه بشریت تلقی می‌شوند. ملت ایران که خود قربانی کاربرد سلاح شیمیایی است، بیش از دیگر ملت‌ها خطر تولید و انباشت اینگونه سلاح‌ها را حس می‌کند و آماده است همه‌ امکانات خود را در مسیر مقابله با آن قرار دهد. ما کاربرد این سلاح‌ها را حرام و تلاش برای مصونیت بخشیدن ابنای بشر از این بلای بزرگ را وظیفه‌ همگان می‌دانیم».
گفتنی است، متن این پیام به عنوان سند سازمان ملل متحد به ثبت رسیده است. همچنین در اجلاس یادشده، نمایندگی جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان ملل پیش‌نویس مصوبه‌ای در زمینه موشک را نیز ارائه داد که با اجماع همه اعضای این کمیته به تصویب رسید. بر اساس این مصوبه، موضوع موشک، در دستورکار نشست آینده مجمع عمومی قرار گرفت. برخلاف سیاست انحصارگرایانه کشورهای غربی در برخورد با مساله موشک ایران اعلام کرده این موضوع باید در قالب یک‌ رهیافت جامع از جمله با مد نظر قرار دادن کاربردهای غیرنظامی موشک نظیر استفاده از آن در پرتاب ماهواره که امروز نقش موثری در توسعه ارتباطات، کنترل بلایای طبیعی و نظایر آن دارد، مورد ارزیابی قرار گیرد. کشورهای عضو جنبش عدم تعهد از موضع ایران در این زمینه حمایت می‌کنند.