مصر آزاد و دغدغههای حال و آینده (بخش اول)
اشاره:
مصر یک سال گذشته را در تلاطم انقلاب و گذار به فضای جدید سیاسی سپری کرد. طبیعتاً مردم مصر در این روزهای پرتحول، حوادث تلخ و شیرین بسیاری را شاهد بودهاند که سرنگونی رژیم مبارک، محاکمه وی و نزدیکانش و برگزاری انتخابات پارلمانی از به یادماندنیترین آنها بوده است. اکنون ملت مصر چشمانتظار تحولات آینده هستند، اما برخی حوادث، توطئهها و رقابتها در عرصه سیاسی کنونی مصر، سبب بروز نگرانیهایی میشود که بعضاً ناظران مسائل منطقه، روی آنها به عنوان عوامل تهدیدکننده سرنوشت انقلاب مصر مانور میکنند.
برای آشنایی بیشتر خوانندگان با تحولات جاری مصر و افقهای دید مهمترین طیفهای سیاسی این کشور پس از سقوط مبارک، مجموعه گفتگوهایی با چند چهره سیاسی شناخته شده این کشور را برگزیدهایم که متن آنها در پی از نظر خوانندگان گرامی روزنامه اطلاعات میگذرد.
یکی از رهبران جماعت اخوان المسلمین با بیان این که جماعت پیروزی خود در پارلمان این کشور را به مردم مصر تقدیم میکند که صاحب واقعی قدرت هستند، تاکید کرد که دولت مدنی بنا خواهیم کرد که دارای مرجعیت اسلامی متکی بر قانون اساسی این کشور باشد.
«حازم فاروق» در گفتگو با خبرنگار فارس در قاهره، با اشاره به این که جماعت اخوان المسلمین در انتخابات پارلمانی اخیر مصر موفق شد، پیروزی بزرگی را محقق کند، تاکید کرد: مردم مصر این شایستگی را دارند که رهبری مجاهدان و مبارزان شرافتمند جهان عرب را به دست گیرند.
وی همچنین تاکید کرد که اخوان المسلمین از دولت مدنی قانونمند و دارای مرجعیت اسلامی براساس قانون اساسی مصر حمایت کرده و تلاش میکند چنین دولتی بنا کند و آنگونه که برخی تصور میکنند، ما از حاکمیت نظامیان حمایت نخواهیم کرد. مصر بزرگتر از آن است که تحت حاکمیت یک حزب باشد و باید تمامی جریانها به عنوان یک ائتلاف در عرصه تصمیمگیریها حضور داشته باشند تا مصر به بزرگی و شکوه سابق خود بازگردد.
آنچه در پی میآید، مشروح این گفتگوست:
* (فارس) به ملت مصر چه میگویید و پیروزی خود را به چه کسانی هدیه میکنید؟
** (فاروق) این موفقیت بزرگ را به ملت مصر تقدیم میکنیم که نه فقط صاحب برحق این موفقیت و پیروزی، بلکه صاحب این انقلاب است و این شایستگی را دارد که رهبری امت عرب را در تمامی عرصهها به مفهوم واقعی خود به دست گیرد، پس از آن این پیروزی را به مجاهدان و رزمندگان شرافتمند و مقاوم جهان اسلام تقدیم میکنیم که همچنان در برابر اشغالگران صهیونیست به ایستادگی و مقاومت خود ادامه میدهند و بر آزادی سرزمین خود پافشاری میکنند.
* این پیروزی را حاصل چه چیز میدانید؟
** بیتردید این پیروزی حاصل 84 سال فعالیت مستمر ملی و از خود گذشتگی و فداکاری در راه خدا و مصر عزیز و سعی و تلاش و جهاد و مبارزه بر پایه اصول و قواعدی است که جامعه مصر بر آن بنا شده و فعالیتهای سندیکایی و خیرخواهانه و آموزشی و پرورشی و بهداشتی جماعت اخوان است که همه و همه برای خدمت به مصر و مردم آن بوده است.
* آیا در آینده با جناح، گروه یا فردی مشارکت سیاسی خواهید داشت؟
** ما بارها و بارها بر این نکته تاکید کردهایم و این بار نیز تاکید میکنیم که مصر بزرگتر از آن است که یک حزب یا یک گروه بتواند بر آن حکومت کند و تلاش خواهیم کرد که تمام فرزندان این کشور از هر جناح و ائتلافی با یکدیگر همدل باشند و در کنار هم امور مصر را به پیش ببرند.
* گفته شده که شما با شورای عالی نظامی مصر بر سر کاندیدای ریاست جمهوری به توافق رسیدهاید، آیا این خبر را تایید میکنید؟
** ما در خفا به هیچ توافقی نه با شورای عالی نظامی مصر و نه هیچ ائتلاف یا حزب یا گروه و فرد خاصی دست نیافتهایم و برسر هر چیزی که توافق شود، به اطلاع مردم خواهد رسید و آن را به همه پرسی خواهیم گذاشت یا درباره آن توسط نمایندگان این ملت که در پارلمان حضور دارند، به توافق خواهیم رسید و اقدامی بدون موافقت ملت در کشور انجام نخواهد شد.
* چه دیدی نسبت به حمایتهای مالی آمریکا و طرفهایی دارید که در مصر آن را به دست میآورند؟
** تمامی طرفهای ملی، دریافت کمک از هر طرف غیر مصری را رد میکنند و مردم خواهان حمایت هیچ کسی نیستند، آنچه مورد نیاز مصر است، همکاری و همبستگی مردم با یکدیگر است و حمایتهای خارجی در تمامی انواع و اشکال آن مردود است.
* برخی ادعا میکنند که جماعت اخوان از حاکمیت نظامیان حمایت میکند، در حالی که انقلاب خواهان تسلیم قدرت به غیر نظامیان است، نظر شما چیست؟
** آنچه ما از آن حمایت میکنیم، خواستهها و مطالبات انقلاب است و برنامه حزب ما توجه به اهداف انقلاب و تلاش برای تحقق آنهاست. در این میان آنچه در حال حاضر برای آن تلاش میکنیم، بنای دولتی مدنی و قانونمند با مرجعیت اسلامی بر اساس ماده دو قانون اساسی مصر است و بالطبع از دولت مدنی حمایت میکنیم و هرکه در این راه خواهان تشکیل چنین دولتی و خواهان تحقق خواستههای مردم مصر و اهداف انقلابش باشد، مورد حمایت ماست.
* به کسانی که شرکت در جشنهای انقلاب 25 ژانویه را رد کردند، چه میگویید؟
** همه باید بدانند که این کشور توسط یک گروه اداره نمیشود، بلکه گروهها و جریانهای مختلفی در اداره امور کشور مشارکت دارند و به نظر من درست نیست که کسی به هر دلیل یاد و خاطره این واقعه بزرگ را از خاطر ببرد یا آن را سبک بشمارد. تمامی مردم مصر در رقم زدن آن دخیل بودند و مشارکت داشتند و جماعت اخوان نیز به عنوان یکی از طرفهایی که در پیروزی انقلاب بزرگ مصر مشارکت داشت، در این جشنها شرکت کرد.
* طرفهای داخلی و خارجی وجود دارند که تلاش میکنند، میان شما و سلفیها اختلاف ایجاد کنند، نظر شما در اینباره چیست؟
** در واقع باید بگویم آنها فقط تلاش نمیکنند که میان ما و سلفیها شکاف ایجاد کنند و اختلاف بیاندازند، بلکه تلاش دارند این شکاف و اختلاف را میان تمامی گروهها و تشکلهای مصری ایجاد کنند تا به اهداف مورد نظر خود برسند، به همین دلیل من نه فقط ادعاهای موجود درباره اختلاف میان اخوانیها و سلفیها را رد میکنم، بلکه ادعاهای صورت گرفته درباره اختلاف اخوانیها با دیگر گروهها و تشکلهای سیاسی مصر را نیز به شدت تکذیب میکنم.
* اولویتهای جماعت اخوان المسلمین در پارلمان چیست؟
** اولویت ما بازگرداندن وحدت و یکپارچگی به ملت مصر از تمامی گروهها و طوایف آن است و سپس در پارلمان به موضوع انتقال قدرت از شورای عالی نظامی مصر به غیر نظامیان خواهیم پرداخت.
خواسته اصلی
«کریم کمال عبدالمجید» نیز در بیان دیدگاههای خود، با رد هرگونه محاکمه نمایشی مبارک و همدستانش گفت: شورای نظامی شکست خود را در تحقق اهداف انقلاب ثابت کرده و مردم مصر خواستار سرنگونی فوری این شورا و تشکیل دولت منتخب هستند.
«کریم کمال عبدالمجید» یکی از رهبران جنبش جوانان انقلاب مصر و سخنگوی رسمی ائتلاف در گفتگو با خبرنگاران در قاهره، با اشاره به ناکارآمدی شورای نظامی در تحقق اهداف انقلاب تاکید کرد که ملت مصر تا برکناری هر چه سریعتر شورای نظامی از پای نخواهد نشست و هیچ کمیته مشورتی را جایگزین شورای نظامی نمیکند.
وی با تاکید بر تلاش شورای نظامی برای فراری دادن مبارک و همدستانش از محاکمه واقعی گفت: قدرت اصولاً باید به پارلمان منتخب انتقال یابد و انتخابات ریاست جمهوری در اسرع وقت برگزار شود.
عبدالمجید در بخش دیگری از این مصاحبه با اشاره به مذاکرات اخوان المسلمین و شورای نظامی درباره مصر گفت: امیدواریم اخوان المسلمین که در انتخابات پارلمانی گذشته مردم به آن رای اعتماد دادند از این مذاکرات به نفع ملت استفاده کند.
در پی متن کامل این مصاحبه را از نظر میگذرانید:
* آیا موضوع انتقال قدرت از شورای نظامی به طرف دیگر مصری موضوعی جدی است؟ تا چه اندازه قطعیت دارد؟
** این موضوع بسیار جدی است، چون شورای نظامی شکست خود را در کنار گذاشتن رژیم فاسد گذشته ثابت کرده است و ما شاهدیم بقایای این رژیم در شورای نظامی عضویت دارند و اینها جان مردم را نادیده گرفتهاند و ما قصاص خون شهدا را خواهیم گرفت.
* اگر موضوع انتقال قدرت جدی است، پس چرا تلاشهایی برای تشکیل کمیته مشورتی یا شورای مشورتی وجود دارد؟
** این تلاشها از سوی شورای نظامی صورت میگیرد، نه از سوی انقلابیونی که آزادی، عدالت اجتماعی و محاکمه واقعی رژیم سابق را میخواهند، نه محاکمههای نمایشی که هم اکنون شاهد آن هستیم. ما همچنان شعار میدهیم «حکومت نظامی پایان یابد»، آنها بیشتر از مبارک کشور را به فساد و تباهی کشاندند.
* ماهیت شورای مشورتی که شورای نظامی خواهان تشکیل آن است چیست؟
** شورای مشورتی که شورای نظامی خواهان تشکیل آن است فقط در راستای اهداف نظامیها است و آن تعلل در محاکمهها است. این امر سبب میشود بقایای رژیم مبارک فرصت داشته باشند سرنوشت ملت را به بازی بگیرند و بعضی قدرتها را از پارلمان بگیرند و بین این دو اختلاف افکنند.
* وعدههای «طنطاوی» درباره لغو قانون حالت فوقالعاده و انتقال قدرت تا چه اندازه محقق شده است؟
** هیچ وعدهای عملی نشده است. تمامی وعدهها دروغ بود. اگر چیزی محقق شده باشد، فقط برگزاری انتخابات آزاد و شفاف بود و این 20 درصد خواسته مصریها نیز به شمار نمیرود این حرف که قانون حالت فوقالعاده لغو شده است، سخنی بیهوده است، چون متن بیانیه طنطاوی میگوید «قانون فوقالعاده رفع میشود، مگر در شرایط ایجاد آشوب» و این امر سبب شده است طرفهای امنیتی پیش خود شرایط را ارزیابی کرده و برای مثال، یک شهروند را که به ظن آنها آشوبگر است فقط به دلیل اینکه با سیاستهای شورای نظامی مخالف است دستگیر کنند.
* قدرت به چه گروه یا طرفی انتقال مییابد و ساز و کار انتقال قدرت چیست؟
** قدرت اصولاً باید به پارلمان منتخب انتقال یابد و انتخابات ریاست جمهوری در اسرع وقت برگزار شود. این چیزی است که ما میخواهیم.
* در سالگرد انقلاب مردم مصر، انقلابیون و مردم مصر در میدان تحریر علیه شورای نظامی شعار دادند. پیام این حرکت چیست؟
** ما سرنگونی شورای نظامی را میخواهیم، چون تجاوزاتی را علیه مصریها مرتکب شده است. ما میدانیم که این شورا اطلاعاتی را در اختیار دارد که آن را از افکار عمومی مخفی نگاه داشته است تا مبارک و معاونانش از محاکمهها فرار کنند. شورای نظامی نمیخواهد قدرت را رها کند و به همین دلیل ما شعار میدهیم حکومت نظامی باید سرنگون شود تا شورای نظامی کنار رود، وگرنه ما نیز همچون همنوعان خود شهید میشویم.
* نگرانیهایی درباره انحراف انقلاب مصر وجود دارد. چه کسانی منحرف شدن انقلاب و خروج آن از روند صحیح خود را میخواهند؟ انقلاب مصر به چه سمت و سویی پیش میرود؟
** همین امر ما را واداشت که در خیابانها سرنگونی حکومت نظامی را خواستار شویم که حاضر به انتقال قدرت نیست و میخواهد رژیم مبارک را بار دیگر به شکلی دیگر روی کار آورد. همسر دیکتاتور مخلوع و مقامات دولتی برکنار شده تلاش می کنند بر انقلاب سیطره یابند و متاسفانه در این باره شورای نظامی نیز آنها را یاری میکند، در حالی که تصور میکردیم شورای نظامی حامی انقلاب مردمی باشد. ما نمیدانیم انقلاب به چه سمت و سویی پیش میرود و اوضاع کنونی سختترین دوران است.
* نظر شما درباره مذاکرات محرمانهای که بین اخوان المسلمین و شورای نظامی برگزار شد چیست و چرا درباره آینده مصر با یکدیگر مذاکره میکنند؟
** اخوانالمسلمین در سیاست مصر جایگاه رفیعی دارد و آنچه که بین جنبش اخوان و شورای نظامی جریان داشت، از مدتها پیش مسأله قابل انتظاری بود، اما امیدواریم اخوان المسلمین که در انتخابات پارلمانی گذشته مردم به آن رأی اعتماد دادند، از این مذاکرات به نفع ملت استفاده کند.
تجدیدنظر در «کمپ دیوید»
از دیگر سو سخنگوی رسمی حزب «الوفد» از حمایتهای مالی آمریکا به برخی جریانهای مصری خبر داد و گفت: این حزب خواهان تجدید نظر در معاهده «کمپ دیوید» با ژریم صهیونیستی است.
«محمد مصطفى شردی» در گفتگو با خبرنگاران در قاهره، نسبت به تلاش برخی طرفها در ایجاد شکاف بین شورای عالی نظامی مصر با اسلامگرایان هشدار داد و ابراز امیدواری کرد که هیچگاه شاهد بروز چنین شکافی میان نظامیان مصر و اسلامگرایان نباشیم.
وی همچنین تاکید کرد که حزب الوفد خواهان تجدید نظر در توافقنامه کمپ دیوید با اسرائیل، به ویژه تجدید نظر در بندهای آن است، چون اسرائیل از زمان امضای توافقنامه تاکنون اسرائیل به هیچ یک از بندهای آن متعهد نبوده و برادران فلسطینی ما در طول این مدت هیچگاه احساس صلح و امنیت نکردهاند، درحالی که این یکی از مهمترین اصول و مبادی توافقنامه کمپدیوید بود که با فلسطینیها به صلح دست یابد. آنچه در پی میآید، مشروح این گفتوگوست.
* آیا انقلاب مصر نتایج مورد نظر خود را محقق کرده است؟
** (شردی) باید در پاسخ بگویم خیر، چون انقلاب مصر برای تغییر حسنی مبارک به وقوع نپیوست، بلکه اقدامی برای تغییر رژیم بود، اما متاسفانه رژیم به طور کامل تغییر نکرد و هرآنچه اکنون مد نظر است، ایجاد تغییر داخل رژیم و پاکسازی دستگاههای دولتی از بقایای رژیم است و ملاحظه میکنیم که اقدامات و گامهای مثبتی در این راه برداشته شده تا اهداف و خواستههای انقلاب را محقق کند.
بالطبع خواستههای انقلاب، در رشد اقتصادی و تحقق آزادی و عدالت اجتماعی، دمکراسی و انتقال مسالمتآمیز قدرت، قانون اساسی جدید و محاکمه مقامات سابق رژیم و قاتلان شهدا نمود پیدا میکند و اینها مواردی است که هیچ یک از آنها محقق نشده است؛ به همین دلیل باید گفت که انقلاب مصر همچنان در ابتدای راه است.
* انقلاب مصر تاکنون به چه موفقیتهایی دست یافته است؟
** بزرگترین موفقیت انقلاب، تغییر رژیم و شرکت شهروندان در انقلاب و حضور جوانان مصر در عرصه سیاسی است، جایگاهی که تاکنون به آن دست نیافته بودیم. همچنین برگزاری انتخابات پارلمانی در فضایی کاملا دموکراتیک نیز از دیگر موفقیتهای انقلاب بود.
* به نظر شما چه چالشهای داخلی و خارجی پیشروی انقلاب مصر وجود دارد؟
** چالشهای داخلی انقلاب مصر را باید در عدم تحقق اهداف انقلاب ملاحظه کرد و این از جمله مشکلات بزرگ پیشروی انقلاب است. مردم مصر خواهان ثبات و استقرار هستند و همین برگزاری راهپیماییها و تظاهراتهای بیشمار در طول این سال شده است و به نظر من همین موضوع از جمله اشتباهات انقلاب بود، چون موجب شد مانعی برسر راه عدم تحقق اهداف انقلاب به وجود آید.
همچنین مشکل دیگری که در انقلاب مصر به چشم میخورد این است که انقلاب رهبری ندارد، به همین دلیل شاهد وجود تعدد و کثرت دیدگاهها و نظرات در آن بودیم و احزاب و گروهها جز در اصول و مبادی اصلی در موارد دیگر با هم توافق نظری نداشتند. همین امر موجب بروز برخی شکافها میان انقلابیون شد و بازتابی منفی بر آنها گذاشت که امیدوارم هرچه سریعتر این اختلافات از بین بروند.
اما در بعد چالشهای خارجی به نظر من بسیاری از نیروها خواهان حاکمیت و سلطه طرفی خاص بر مصر هستند و این در واقع ظلم و ستم بر انقلاب مصر است؛ افزون بر اینکه ایادی خارجی هم وجود دارند که تلاش میکنند موجب بروز فتنهها و اختلافاتی داخل در مصر شوند تا اهداف مورد نظر خود را در این کشور محقق کنند.
* به نظر شما آیا شورای عالی نظامی مصر توان کنترل امور و تحقق امنیت و غلبه بر ناامنی را دارد؟
** شورای عالی نظامی مصر توانایی کنترل امور را دارد، اما در این امر کوتاهی میکند چون تلاش میکند، همه را راضی کند و چون این موضوع کار بسیار مشکلی است، بنابراین به نارضایتی همه ختم میشود.
* آیا به نظر شما نشانههای انقلاب در مصر از بین رفته است؟
** برخی نشانههای انقلاب از بین رفتهاند و برخی دیگر همچنان پابرجا هستند، انقلاب مصر به این دلیل پای گرفت که مردم احساس میکردند مورد ظلم و ستم بسیار واقع شدهاند و این ظلم تاکنون نیز بر مردم اعمال میشود و به همین دلیل انقلاب مصر هنوز هم ادامه دارد.
* آیا باید انقلابهای عربی در کشورهایی چون مصر و تونس و لیبی را حاصل بیداری اسلامی برشمرد؛ چه دلایلی در اینباره وجود دارد؟
** بله. این انقلابها را باید رهاورد بیداری اسلامی برشمرد که بیداری جریانهای مردمی را نیز میتوان در بطن آن ملاحظه کرد، در واقع تاثیرات بسیار منفی حاکمیت حکومتهای دیکتاتوری موجب بیاعتمادی مردم به سیاستمداران و روی آوردن آنها به دین شد و ما هم اکنون در مرحله بنای مجدد اعتماد میان شهروندان عرب و احزاب سیاسی و دیدگاههای سیاسی قرار داریم.
* آیا انقلاب مصر از انقلابهای عربی نیز تاثیر پذیرفته است؟
** بله از انقلاب تونس تاثیر پذیرفت، اما سخنانی مبنی بر این که گفته میشود، از انقلابهایی غیر اسلامی تاثیر پذیرفته است، درست نیست.
* آیا به نظر شما در مصر طرفهایی وجود دارند که از خارج حمایت مالی شوند؟
** تنها تامین مالی خارجی به اثبات رسیده، توسط آمریکاست. ما در حزب الوفد به هیچ طرفی اتهام دریافت کمکهای مالی خارجی وارد نمیکنیم، مگر اینکه این امر به اثبات رسیده باشد. ما سالها پیش این موضوع را یادآور شده بودیم و پیش از انقلاب نیز بر این موضوع تاکید و اعلام کرده بودیم که آمریکا از برخی طیفهای سیاسی در مصر حمایت میکند، اما نگفتهایم که چه شخص یا گروههایی از وجوه هزینه شده توسط آمریکا بهره بردهاند. ادامه دارد...
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
