گروه سیاسی: چند روزی است که موضوع همیشه داغ ارتباط و مذاکره با ایالات متحده امریکا، بار دیگر بر صدر اخبار رسانه ها قرار گرفته است. این بار اظهارات هاشمی درباره رایزنی و مذاکره با امریکا بهانه یی برای طرح چندباره این موضوع در رسانه ها و اظهارنظر فعالان سیاسی به ویژه حمله حامیان احمدی نژاد به هاشمی رفسنجانی شد.
هواداران دولت دهم درحالی طی روزهای گذشته تمام رسانه های خود را از انتقاد و حمله به هاشمی پر کردند که پیش از این تابوی ارتباط با امریکا و لزوم مذاکره مستقیم دو کشور برای حل مشکلات چندین ساله، از سوی خود احمدی نژاد و افراد نزدیک به او شکست و شاید آنان را بتوان ساختارشکنان رابطه با امریکا در منظر عموم مردم خواند. هرچند در روزهای اخیر هاشمی رفسنجانی به دلیل اظهاراتش مبنی بر مذاکره با امریکا مورد نقد شدید هواداران دولت قرار گرفته اما با نگاهی به گذشته، اشتیاق و تمایل جریان دولت و نزدیکان احمدی نژاد برای مذاکره و رابطه با امریکا را می توان دید.
نامههایی از نوع بیپاسخ
اردیبهشت 85 بود که برای نخستین بار بعد از پیروزی انقلاب اسلامی یک مقام رسمی و بلندپایه ایران برای ریاست جمهوری امریکا نامه نوشت. احمدی نژاد در حالی که تهران را به مقصد اندونزی برای شرکت در نشست گروه هشت کشورهای اسلامی ترک می کرد، خبر داد که نامه یی برای بوش ارسال کرده که حاوی نقطه نظرات ملت ایران و پیشنهادهایی برای حل مشکلات میان دو کشور است. او گفت که این نامه توسط سفارت سویس در ایران که حافظ منافع ایالات متحده امریکا در ایران است ارسال شد. هرچند که این خبر در داخل کشور بازتاب فراوانی داشت .
آسوشیتدپرس با ارائه تحلیلی اعلام کرد که به نظر می رسد ایران مشتاق است یخ رابطه با امریکا را بشکند و با شیطان بزرگ گفت وگو کند. در آن زمان آیت الله احمد جنتی، دبیر شورای نگهبان، در نماز جمعه تهران نامه احمدی نژاد به جورج بوش را «عملی فوق العاده» و از «الهامات خدا» خواند و برخی از رسانه های اصولگرا نوشتند که نامه رییس جمهوری ایران در ادامه سنت حضرت محمد، پیامبر (ص)، است و حتی برخی آن را با نامه امام خمینی (ره) به گورباچف که در آن فروپاشی شوروی را پیش بینی کرده بود، مقایسه کردند.
اگرچه نامه احمدی نژاد به بوش پسر، هیچ پاسخ رسمی نداشت اما وی مصرانه به کار خود ادامه داد و در زمان رییس جمهور بعدی امریکا به ارسال نامه پرداخت.
فروردین 89 رییس دولت دهم در یک برنامه زنده تلویزیونی، خبر از ارسال یک نامه دیگر به رییس جمهور جدید امریکا، باراک اوباما داد. در آن زمان احمدی نژاد که در برنامه یی تحت عنوان «بدون حاشیه» در شبکه اول سیما سخن می گفت، ناگهان وارد بحث امریکا و دولتمردان آن کشور شد و ضمن بیان اینکه «امریکا برای بقای خود به ایران نیازمند است»، گفت: من در نامه یی که به اوباما نوشتم، این مورد و مسائل دیگر را هم به او خاطرنشان کردم. وی همچنین پس از پیروزی اوباما در انتخابات، پیام تبریکی برای وی فرستاد.
بی شک احمدی نژاد را می توان رییس جمهوری دانست که تاکنون بیشترین تعداد سفر به امریکا را در کارنامه خود دارد. او تا به امروز توانسته با 8 سفر به ایالات متحده، در این زمینه رکورددار باشد. هرچند که سفرهای او به امریکا عمدتا برای حضور در اجلاس های سالانه مجمع عمومی سازمان ملل بوده اما حضور اسفندیار رحیم مشایی، نزدیک ترین فرد به احمدی نژاد در کنار هیات همراه در نیویورک، حواشی بسیاری به دنبال داشت.
مشایی که رسانه ها و شخصیت های اصولگرا او را در راس جریان انحرافی می دانند- جریانی که ارتباط با امریکا را در دستور کار خود دارد - در آخرین سفر احمدی نژاد در سال گذشته به امریکا در کنار رییس جمهور ظاهر شد که واکنش بسیاری را برانگیخت و حتی برخی از اصولگرایان و مقامات ایرانی، علت حضور او در این کشور را مذاکره و ارتباط با مقامات امریکایی اعلام کردند و کار به جایی رسید که برخی پیش بینی می کردند او در امریکا ماندگار خواهد شد.
اردیبهشت سال گذشته خبرگزاری اصولگرای فارس گزارش داد که روزنامه امریکایی واشنگتن پست در مقاله یی درباره مشایی و تحرکات او برای رابطه با امریکا نوشت که منابع اعلام کرده اند مشایی چندین سیگنال ارسال کرده است و می خواهد با نمایندگان امریکایی دیدار کند. واشنگتن پست در ادامه می افزاید: مقامات امریکایی می گویند که تاکنون نشستی صورت نگرفته است و احتمالااین به آن دلیل است که واشنگتن دقیقا نمی داند مشایی نماینده چه کسی است و دستور کار وی برای گفت وگو با امریکا چه می تواند باشد.
ساکن آمریکا و معتمد مشایی
هوشنگ امیراحمدی استاد دانشگاه راتگرز، دانشگاه ایالتی نیوجرسی و مدیر مرکز مطالعات خاورمیانه این دانشگاه، از بنیانگذاران و مدیران مرکز تجزیه و تحلیل مسائل ایران است و بنیانگذار و رییس شورای امریکاییان و ایرانیان است. این شورا مرکزی برای پژوهش و سیاستگذاری است که تلاش دارد ادراک متقابل مردم ایران و ایالات متحده امریکا را نسبت به یکدیگر بهبود بخشد.
امیراحمدی در دوران احمدی نژاد توانست نقشی در کنار یاران رییس دولت به دست بیاورد و در سال 87 در سفری به ایران با مقامات دولتی ایران دیدار کرد. او همواره نه تنها از احمدی نژاد که از مشایی نیز دفاع کرده است. او گفته بود که مشایی را از نزدیک می شناسد و او در وهله نخست ایرانی است و بعد مسلمان! این اظهارات واکنش روزنامه محافظه کار کیهان را در پی داشت و این روزنامه امیراحمدی را دلال روابط ایران و امریکا خواند.
مرداد ماه سال 85 سایت اصولگرای جهان نیز خبر داد که هوشنگ امیر احمدی معروف به دلال رابطه ایران و امریکا با دعوت مستقیم مشایی و شورای ایرانیان خارج از کشور به ایران دعوت و با خانواده خود در مناطق شمالی کشور مستقر شده و برای شرکت در همایش ایرانیان خارج از کشور به تهران آمده است. سال گذشته نیز کیهان در خبری مدعی شد که یکی از عناصر بدسابقه مقیم امریکا (امیراحمدی) از اسفندیار رحیم مشایی خواست در نیویورک با احتیاط رفتار کند و به ملاقات آدم های جنجالی و بحث برانگیز نرود.
حمله به هاشمی
هاشمی رفسنجانی که همواره اظهاراتش با واکنش های متفاوتی همراه بوده، چندی پیش درباره رابطه با امریکا اظهارنظر کرد و همین موضوع بهانه یی دیگر شد برای حمله رسانه ها و شخصیت های اصولگرا به او.
از صبح روز جمعه خبرگزاری فارس شروع به انتشار مصاحبه هایی کرد که در آن هاشمی را به شدت مورد نقد قرار دادند. به گزارش این خبرگزاری، قاسم روانبخش، از فعالان سیاسی اصولگرا درخواست برقراری رابطه با امریکا از سوی هاشمی را خودکشی سیاسی لقب داد و گفت که رابطه با امریکا در چنین شرایطی دست کشیدن از اصول اساسی انقلاب است.
همچنین احمدی بیغش، نماینده مجلس نیز گفت که حامیان مذاکره با امریکا در منظر مردم مردود و منفور هستند و از سوی دیگر نیز حسن کامران، نماینده دیگر مجلس، مذاکره با امریکا را بی معنا خواند. احمد خاتمی، خطیب این هفته نماز جمعه تهران نیز در خطبه های خود به موضوع رابطه دو کشور گریزی زد و گفت که در حال حاضر پرونده امریکا و مساله مربوط به آن در اختیار شخص ولی فقیه است و هیچ شخص دیگری در هیچ جایگاه و مقامی نمی تواند در این رابطه، کاری بکند.
اظهارات هاشمی اما مدافعانی هم داشت. امام جمعه قم از این دست افراد بود. آیت الله سید هاشم حسینی بوشهری در خطبه های این هفته نماز جمعه قم گفت: ما ارتباط متقابل می خواهیم. در طول سی و چند سالی که از انقلاب اسلامی می گذرد آیا ارتباط متقابلی از سوی امریکا دیده شده است؟ هر موقع این اتفاق افتاد و آنها از اریکه قدرت پایین آمدند ارتباط می تواند ایجاد شود. ملت ایران باکی ندارد و ما همیشه با دست پر وارد عرصه می شویم.
مصطفی درایتی از فعالان اصلاح طلب نیز در گفت وگو با ایلنا اظهار داشت: آیت الله هاشمی در این فضا احساس می کند که رفتار برخی در ارتباط با سایر کشور ها از حالت منطقی خود خارج شده است و مهم تر اینکه منافع ملی در نظر گرفته نمی شود.
وی با اشاره به دغدغه های اخیر آیت الله هاشمی درباره سیاست خارجی ایران، خاطرنشان کرد: مساله اصلی این است که روابط ایران با دیگر کشور ها را نمی توان بر اساس حب و بغض تعریف کرد، چرا که منافع ملی کشور مهم ترین چیزی است که نباید از دید مسوولان روابط خارجی پنهان بماند. وقتی برای حفظ استقلال کشور وارد مذاکره با کشور های درجه دو و درجه سه می شویم در واقع نه تنها به استقلال کشور بلکه به منافع ملی نیز آسیب جدی وارد کرده ایم.