شرح مذاکرات مسکو

گروه سیاسی: با گذشت 9 روز از مذاکرات مسکو جزئیات جدیدی از این مذاکرات از سوی علی باقری، معاون امور بین‌الملل و سیاست خارجی دبیر شورایعالی امنیت ملی اعلام شد. باقری که شامگاه دوشنبه در برنامه گفت‌وگوی ویژه خبری شبکه 2 حضور پیدا کرد درباره 5 پیشنهاد جمهوری‌اسلامی و استدلالات سعید جلیلی در رد مواضع 1+5 صحبت کرد. وی در ابتدا گفت: بهتر است درباره مذاکرات مسکو روند آن را قبل از این مذاکرات مورد بررسی قرار دهیم. در مذاکرات استانبول‌ـ1که در بهمن‌ماه 89 شکل گرفت به دلیل اصرار طرف غربی بر عدم پذیرش حق هسته‌ای ایران در چارچوب ان‌پی‌تی، این مذاکرات، نشست‌های خوبی نبودند. گروه 1+5 در پایان مذاکرات استانبول‌ـ1 بیان کرد: ایران پیشنهادات ما را نپذیرفت اما پس از آن با نوشتن نامه به جلیلی تلاش کردند تا راه مسدود شده این مذاکرات را بگشایند و مسائل مطرح شده در 8 نامه میان جلیلی و اشتون سبب شکل‌گیری نشست استانبول‌ـ2 شد. به گفته باقری، در نامه‌های ابتدایی اشتون، وی به نقل از گروه 1+5 اعلام کرده بود حاضر نیست در چارچوب حقوق هسته‌ای ایران مذاکره کند در حالی که در نامه‌های بعدی اعلام کرد ما به این چارچوب‌ها احترام می‌گذاریم و نکته دومی که تغییر رویکرد گروه 1+5 در آن بسیار محسوس است، این بود که اشتون در نامه‌های بعدی اعلام کرد: ما به پیشنهاد‌های غیرهسته‌ای ایران احترام گذاشته وآن را در دستور کار قرار می‌دهیم.
قبول NPT ، گره مذاکرات را باز کرد
وی همچنین با تاکید بر پذیرش رویکرد گام به‌گام و اصل عمل متقابل و تعهد بر عدم تکرار روند مذاکرات استانبول-یک و ابراز تأسف از این روند از تغییر رویکردهای گروه 1+5 و روند، مذاکرات استانبول- یک و استانبول- 2 خبرداد. معاون دبیر شورایعالی امنیت ملی با اشاره به اینکه 1+5 پذیرفت که ان‌پی‌تی مبنای مذاکرات ایران باشد، تصریح کرد: استانبول ـ2 با دستاورد شکلی همراه بود؛ در آن روند جدیدی برای مذاکرات آغاز شد و بر 4 محور موکد ایران در نامه میان جلیلی و اشتون تاکید شد، توافق مهم در این مذاکرات این بود که دور جدید گفت‌وگوها بر اساس نگاه مشترک طرفین تدوین شود که در آن ایران پیشنهاد کرد برای دور جدید مذاکرات، فرآیندی به طور مشترک تدوین شود که دستور کار مذاکرات از جمله مولفه‌های این فرآیند است و نشست‌های ژنو هم بر اساس همین دستاوردها شکل گرفت. باقری در ادامه افزود: ایران بر اساس ابتکار و منطقی روشن، به عرصه گفت‌وگوهای ژنو پا گذاشت و پیشنهادات ما دستور جلسه شد و طرف مقابل در بیشتر موارد با ایران توافق کرد. این بسته پیشنهادی دارای 5 بخش اصولی راهنما، اهداف، موضوعات، ساختار و گام‌های متقابل بود. دکتر باقری با اشاره به اینکه طرف غربی در مذاکرات ژنو جدی وارد نشد، گفت: تعلل طرف غربی سبب شد دستور کار جدی برای نشست بغداد تعیین نشود و در گفت‌وگوی بغداد گروه 1+5 اعلام کرد ما پیشنهادی داریم که خواستار پذیرش از طرف ایران هستیم اما ایران در مقابل آنان پیشنهادی ارائه کرد که دارای 5 اصل و مشتمل بر نتایج 2 دور گفت‌وگو در ژنو بود.
عدم پایبندی 1+5 به تعهدات بغداد
معاون دبیر شورایعالی امنیت ملی در ادامه اظهاراتش به نشست بغداد اشاره کرد. به گفته باقری، جمع‌بندی توافقات حاصله در بغداد این بود که نشست کارشناسان و معاونان برای بررسی پیشنهادات ایران و 1+5 برای مذاکرات برگزار شود تا به دستور کار مشخصی برای دور بعدی مذاکرات برسیم. معاون جلیلی در ادامه با اشاره به گفت‌وگوهای میان خود و اشمیت گفت: اشمیت از ابتدا در برگزاری نشست‌ها تعلل کرد اما ما خود این موضوع را پیگیری کردیم و حتی چندین دور مذاکرات تلفنی با اشمیت برگزار شد و پس از آن هنگامی که برگزاری نشست مسکو در پرده‌ای از ابهام قرار داشت، مذاکره تلفنی اشتون و جلیلی ازسوی طرف غربی مطرح شد که در آن اشتون تاکید کرد «پیشنهاد 1+5 در بغداد روی میز است» اما جلیلی نپذیرفت و خواستار بررسی پیشنهاد 2 طرف مذاکره‌کننده شد که در این مذاکرات تلفنی مقرر شد پیشنهادات 1+5 یعنی 5 پیشنهاد ایران و یک پیشنهاد 1+5 در دستور کار مذاکرات مسکو قرار گیرد. معاون دبیر شورایعالی امنیت ملی به مذاکرات مسکو نیز اشاره کرد و گفت: اشتون در ابتدا خواستار نظر جمهوری اسلامی ایران درباره پیشنهاد 1+5 بود که پیشنهاد آنان مبتنی بر غنی‌سازی 20 درصد و 3 محور توقف غنی‌سازی، تعطیلی فردو و انتقال مواد غنی شده 20 درصد به خارج از کشور بود که اعلام کردند گام‌های متقابلی از جمله تامین سوخت رآکتور تهران و... را برمی‌دارند.
وی با اشاره به ارائه نظر جمهوری اسلامی ایران و پیشنهادات آن از نظر محتوایی و شکلی به صورت دقیق و پاورپوینت برای 1+5 گفت: طرف ایرانی در این پیشنهادات نشان داد دارای منطق مستحکمی برای ارائه مطالب خود و انتقاد از نظرات و پیشنهادات 1+5 است. باقری درباره واکنش 1+5 به پیشنهادات ایران تصریح کرد: هنگامی که طرح جمهوری اسلامی و پیشنهادات ما برای طرف غربی مطرح شد آنان از پاسخ دادن طفره رفتند و خواستار اعلام نظر خود پس از تنفس شدند. وی همچنین تصریح کرد: آنان در ابتدا نگران انحراف ایران از برنامه هسته‌ای صلح‌آمیزش شدند که جمهوری اسلامی ایران اعلام کرد به دلیل فتوای مقام معظم رهبری درباره منع استفاده از سلاح هسته‌ای، برنامه‌های هسته‌ای ایران انحراف پیدا نمی‌کند اما در قبال آن نیز ما می‌خواهیم شما تعهد بدهید، حق هسته‌ای ایران پایمال نشود.
باقری گفت: آنان مدعی شدند همکاری ایران با آژانس همچنان ادامه دارد و هیچ نشانه‌ای درباره خلل همکاری وجود ندارد و چیزی که آنان خواستار آن بودند فراتر از قوانین و پروتکل الحاقی است. وی در ادامه افزود: آنان اعلام کردند ما قبول داریم 20 درصد حق شماست اما حاضریم گام متقابلی در برابر توقف غنی‌سازی برداریم. ما در موضوعات غیرهسته‌ای علاوه بر اولویت خود که مسائل منطقه‌ای بود، اولویت 1+5 یعنی مبارزه با دزدی دریایی را نیز در طرح خود آوردیم. باقری در ادامه افزود: آنان در ابتدا درباره برخی مسائل شک داشتند که جمهوری اسلامی ایران از لحاظ حقوقی پاسخ آنان را در مواردی از جمله تصریح ماده 4 معاهده ان‌پی‌تی درباره حق غنی‌سازی و همچنین غیرقانونی بودن قطعنامه‌های شورای امنیت بر اساس مواضع حقوقی و اساسنامه آژانس اعلام کرد.