آسیب‌های «آسیب‌شناسی» افراطی!

در رسانه ها و محیط های آکادمیک و محصولات فرهنگی به طور مداوم مدخل بحث "مهدویت" با "آسیب شناسی" شکل گرفته است. برنامه هایی نظیر "به سوی ظهور" شبکه دو مدام صحبت از آسیب های مهدویت و انحرافات آن می کنند گویی جامعه در معرض حجم انبوهی از شبهات قرار دارد و آنها وظیفه خود می دانند مستمرا با تکرار کردن چراغ قرمز" آسیب ، آسیب ، آسیب" اعلام خطر کنند!! در حالیکه جنس موضوع ظهور و گرایش به منجی ذاتا یک " فرصت" فرهنگی است که مبنای جامعه سازی اجتماعی و تربیت شخصی قرار می گیرد.
شاکله اصلی معماری نظام جمهوری اسلامی – ولایت فقیه – از مقوله امامت و مهدویت استخراج شده و انگیزه انقلاب اسلامی ایران و حرکات عمومی مردم با انتظار فعالانه گره خورده است.گرچه می دانیم مقدس ترین آرمانها و خالص ترین تفکرات با اندکی تغییر زاویه معرفتی می تواند به یک "آسیب" و یا "انحراف" تبدیل شود از همین رو "آسیب شناسی" هر جریان فکری وظیفه ای است که حکم آن را "منطق" صادر می کند اما بحث این یادداشت آسیب شناسی از" آسیب شناسی گرایشات مهدویت" است. به حکم منطق، آسیب شناسی افراطی نیز خود نوعی آسیب محسوب می شود.
اعتقاد به ظهور منجی آخرالزمان حضرت ولیعصر(روحی و ارواح العالمین لتراب مقدمه الفداء)، در کلیت اعتقادی خود در فرهنگ شیعه چنان مستحکم، روشن و تردید نشدنی است که کلیت آن از نفوذ وسوسه های هر شیطانی حفظ شده است. اما در مورد جزئیات، ابهامات، فتنه های آخرالزمان، نشانه های ظهور و مصادیق آن اختلاف نظرها پدید می آید. در طول تاریخ، گروههای متعددی در صدد سوءاستفاده از شوق مردم در امر ظهور حضرت حجت(عج) برآمدند اما تلاش های فریب کاران راه به جایی نبرد و بُن اعتقادات عموم مردم شیعه در مورد ظهور اصیل و محکم پابرجا ماند.
در این میان، پرداختن بیش از حد به سوءاستفاده گران گمنام داخلی و خارجی، مبحث شوق انگیز ظهور را با غباری از جنس تیرگی احاطه می کند. سوء‌استفاده گرانی که همیشه تاریخ درصدد وسوسه و فتنه انگیزی برآمدند عموماً به جمع کوچک و متفرق خود محدود می شدند؛ امروزه نیز معدود افرادی که دور و بر شیادان جمع می شوند، عموماً‌ از شرایط سلامت عادی اعتقادی- روانی برخوردار نیستند و در بیشتر موارد به دلایل آسیب های روحی خود به دام سوءاستفاده کنندگان می افتند. در این شرایط حجم بالایی از برنامه سازی های صداوسیما و حتی محصولات فکری رسانه های چاپی- دیجیتالی، صرفاً به "آسیب شناسی"‌ از گرایشات مهدویت می پردازند؛ به جای تبیین معرفتی مختصات و معیارهای حکومت مهدوی دائم آسیب شناسی می شود! برخی از آسیب شناسی ها به جای "رفع" شبهه، ناخواسته "طرح" شبهه می کنند.
"فرصت" های گرایشات مردم و شوق وصف ناشدنی جوانان به امر مقدس "ظهور" نباید با پرداخت بیش از حد به "آسیب ها" و پاسخ به "شبهات"‌ نادیده گرفته شود. گرایش عمیق مردم به "نزدیک دانستن" ظهور یک فرصت است و نه تهدید. فرهنگ انتظار از شیعیان (و بلکه همه آزادی خواهان) می خواهد همواره امر مقدس و مقدر ظهور را نزدیک بدانند و برای تعجیل آن برنامه ریزی و کوشش کنند اما متاسفانه معنای برخی از مدل های نامطلوب "آسیب شناسی ها" این است؛ "نه خیر! ظهور نزدیک نیست!!" کارکرد تربیتی ماهیت اصلی رویکرد انتظار است و انتظار اصولاً با نزدیک دانستن تعریف می شود و نه بعید قلمداد کردن امر ظهور؛ "انهم یرونه بعیدا و نراه قریبا".
باب ویژه فرهنگ انتظار کسب توانمندی ها و آمادگی ها است:‌امام کاظم(ع) در این باره می فرمایند: «دویست سال است که شیعه با آرزوی فرج و کسب آمادگی برای آن تربیت می شود" (سید مصطفی حسینی نواب، جواهر السعداء در احوال امام عصر ص 956، 1383) تربیت و آمادگی برای ظهور و فرج حضرت سوای نیازمندی به خودسازی، جامعه سازی، اصلاح نفس و پاک سازی درونی اجتماعی نیازمند به نزدیک دانستن ظهور است. روح فرهنگ انتظار، امید آفرین، فرح زا، شوق انگیز و ناظر به قدرت یابی مسلمانان است. امام خمینی(ره) می فرمایند: "ما همه انتظار فرج داریم و باید در این انتظار خدمت کنیم. انتظار فرج انتظار قدرت اسلام است. "(صحیفه نور، ج 27)
از این رو به جای آسیب شناسی افراطی و هراس از منجی باوری باید به صورت شفاف منجی باوری تبلیغ شود. به جای بازنمایی بیش از مقدار کژتابی ها باید به ارتقاء سطح آگاهی مثبت در نسل جوان در راستای "مهدی باوری" و "مهدی یاوری" پرداخت. تزاحمات روایی و تداخلات نظری در امور حاشیه ای چون کیفیت ظهور، نشانه های ظهور و مصادیق آنها نباید "کلیت" موضوع را تحت الشعاع خود قرار دهد. آسیب شناسی از فروع مسئله که به تردید در اصل موضوع منجر شود خود یک آسیب جدی است. نائب بر حق امام عصر(عج) می فرمایند: "پیگیری شجاعانه و اقتدار آمیز حقانیت منجی باوری در عصر غیبت را نمی توان با تردید، با تزلزل، با ترس و لرز عمل نمود، بلکه باید کارهای بزرگ را با شجاعت و اقتدار انجام داد" (سخنرانی مقام معظم رهبری در دیدار مسئولان و کارگزاران نظام، 9/4/1386)
مطالعه و شناسایی امر "انتظار" ذاتاً باید با توجه به "زیبایی شناسی" فرهنگ انتظار صورت گیرد؛ تحولات شگرف در فرهنگ جهانی، روابط انسانی متحول شده و ظهور علوم نجات دهنده بشر، از سر فصل هایی است که باید شناسایی شود. فرهنگ انتظار از لحاظ راهبردی، انگیزه زا و پیش برنده است و اگر به جلوه های آرمانی و الگوسازی آن توجه کافی نشود نتیجه آن "آسیب شناسی افراطی" است. خطای استراتژیک برنامه ریزان رسانه ای و حتی پژوهشگران و اندیشمندان در مبحث مهدویت این است که از شاخصه های "اقتدارزایی" و "انگیزشی" فرهنگ انتظار فعالانه و انتظار انقلابی غافل شوند.
بحث ولایت فقیه مستقیماً از اعتقاد به امامت حضرت ولیعصر(عج) منتج شده و سبک نارسا ومخرب آسیب شناسی های افراطی در حوزه مهدویت، ناخودآگاه و در مواردی خودآگاه، در جهت تضعیف جایگاه ولایت فقیه عمل می کند. در این میان هدف جریان مغرض، ایجاد تشکیک در خط ارتباطاتی و رابطه معنوی- معرفتی ولی فقیه با امام زمان است. هنگامی که برنامه سازی های صدا و سیما مدام از " مدعیان دروغین" نام ببرد( مدعیان گمنام و گمراهی که عموم مردم کوچک ترین گرایش یا حتی اطلاعی از آنها ندارند) به طور ضمنی در ذهن مخاطب باب خط ارتباطاتی عرفا ، علما و اولیاء الهی با حضرت صاحب(عج) را نیز تخریب می کند.
اگر نوادری چون آیت الله سید علی قاضی ، آیت الله بهاء الدینی و آیت الله بهجت ، با گوشه و کنایه و یا به تصریح - در یک جلسه خصوصی- از تشرف خود خبر دادند،آیا باید شک کنیم؟ در احوالات شهداء گرانقدر جنگ تحمیلی نقل قول های فراوانی از رویت حضرت ولیعصر و امدادهای ایشان یافت می شود ، آیا باید این حقایق را نیز نادیده بگیریم؟ از همه بالاتر بحث ولایت فقیه و زمینه سازی انقلاب اسلامی برای ظهور حضرت است.
هم از لحاظ نظری و معرفتی پایه های خط ارتباط و اتصال ولی فقیه به امام عصر(عج) مستحکم است و هم در موارد خاصی شواهد معتبری از زبان صادق ولی فقیه مبنی بر این ارتباط قابل برداشت است.(نقل قول شهید مطهری در فرمان امام خمینی(ره) مبنی بر شکستن حکومت نظامی را به یاد آورید که حضرت امام(ره) به نوعی به ارتباط خود با حضرت صاحب(عج) اشاره فرموده بودند) فرهنگ انتظار با حرکت عظیم امام خمینی(ره) از سال 42 احیا شد و دکترین انتظار فعالانه قیام امام(ره) در برابر تفکر منفعل ، تکلیف گریز و سکولار انجمن حجتیه قرار گرفت و جان تازه ای به مشتاقان ظهور بخشید.از این رو حداقل صلاحیت لازم برای آسیب شناسی از انحرافات مهدویت زاویه داشتن با جریانات سکولار ، تفکرات انجمن حجتیه و گروه های مغرض با شخص ولی فقیه است.
متاسفانه ردپای عقبه حوزوی جریانات فتنه گر و اصلاح طلبان مرتبط با بیت آیت الله منتظری در آسیب شناسی های افراطی مشاهده می شود، این عده اصرار دارند هر نوع موعودگرایی را با آسیب هایش معرفی نمایند و یا برای آن آسیب و انحراف بتراشند. از این رو کارکرد خارجی این نوع آسیب شناسی ها همانند تفکرات انجمن حجتیه نوعی سکولاریسم است و هدف غایی آنها بر خلاف انجمن حجتیه باطل دانستن هرگونه ارتباط و اتصال با امام عصر(عج) است. تفکر انجمن حجتیه ای و مغرضان سیاسی که هوشمندانه به آسیب شناسی افراطی از بحث مهدویت می پردازند هردو به سان دو لبه یک قیچی مشروعیت ولایت فقیه را هدف قرار می دهند. انجمن حجتیه مشروعیت حکومت اسلامی را زیر سوال می برد و مغرضان آسیب شناس(!) مشروعیت حاکم اسلامی را تضعیف می کنند.
اعتقاد ما این است که مسئولان و مردم ایران دستورات، رهنمودها و نصایح امام زمان(عج) را مستقیما دریافت می کنند؛ مکانیزم این ارتباط با پیروی قاطع از ولی فقیه تضمین شده است.