قاسم غفوری
در حالی که ملت فلسطین امیدوار بودند تا براساس توافقات مکه با تشکیل دولت اتحاد ملی، راه برای تشدید انتفاضه و تحقق آرمانهایشان هموار گردد، تقابل داخلی گروههای فلسطینی و تشکیلات خودگردان، آنها را مایوس ساخت. عدم هماهنگی میان دولت اتحاد ملی به رهبری حماس با تشکیلات خودگردان، نفوذ برخی عناصر وابسته و فریب خورده با وعدههای رژیم صهیونیستی در جنبش فتح، عدم همکاری نیروهای امنیتی به رهبری دحلان با دولت و تشکیلات خودگردان، بحران اقتصادی ناشی از تحریمهای بینالمللی، یورش صهیونیستها به غزه و بازداشتهای هدفمند رهبران مقاومت، عدم همکاری برخی رهبران جهان اسلام با آرمانهای فلسطینیان که در طرحهای سازش پنهان و آشکار برخی از آنها با رژیم صهیونیستی آشکار شد، دوری گروههای فلسطینی از اصل انتفاضه و مقابله با رژیم صهیونیستی به دلیل رویکرد به سیاسی شدن و تصویه حسابهای شخصی و دورن گروهی، سیاستهای یکجانبه و تفرقهافکنانه غرب و حتی برخی از کشورهای عربی در قبال دولت اتحاد ملی و تشکیلات خودگردان که چهرهای ضد ملی به برخی گروههای فلسطینی داد، مذاکرات ابومازن با سران رژیم صهیونیستی که بیشتر به باجدهی سیاسی شباهت داشت و سبب گردید تا در نهایت اختلافات داخلی میان گروههای فلسطینی به تقابل و تنش نظامی میان طرفین منجر گردد.
نکته قابل تامل در تقابل فلسطینیان، عملکردها و مواضع رژیم صهیونیستی و برخی بازیگران منطقهای و فرامنطقهای است. آنچه در تحولات فلسطین مسلم گردیده صهیونیستها، برخی سران عربی فریب خورده و کشورهای غربی با تشکیل دولت ملی در فلسطین که برگرفته از رویکرد اتحاد فراگیر است ناراضی بوده و برای عدم تحقق آن هر گونه فعالیتی را مبذول میدارند. با عنایت به تحولات اراضی اشغالی فلسطین و عرصه بینالمللی، عملکردها و مواضع این دسته از بازیگران برای تشدید تفرقه و عدم به ثمر نشستن توافقات فلسطینیان بر دو محور پیش از تقابل و بعد از تقابل گروههای فلسطینی میتواند مورد ارزیابی قرار گیرد.
1- در شرایطی که گروههای فلسطینی و تشکیلات خودگردان براساس توافقات مکه برای تشکیل و اداره دولت اتحاد ملی فعال گردیدند، در نقطه مقابل سران رژیم صهیونیستی برخی سران عرب و غرب در مسیر شکست این اتحاد حرکت کردند. در این چارچوب سیاستهای آنها بر یک اصل استوار گردید و آن ایجاد توهم توطئه میان دولت منتخب و تشکیلات خودگردان میباشد.
اعلام حمایت از تشکیلات خودگردان و شخص ابومازن در ابعاد سیاسی، نظامی و اقتصادی در شرایطی که حماس و دولت اتحاد ملی در تحریم قرار داشت، تاکید بر مذاکره با گروه سازش به رهبری ابومازن، تشکیل گروههای وابسته به خارج در میان گروه فتح که به سرکوب رهبران مقاومت و ایجاد بحران میان گروههای فلسطینی پرداختند، بهرهگیری از رسانههای جمعی و دستگاه تبلیغاتی با محوریت تلاش تشکیلات خودگردان و دولت حماس برای کودتا علیه یکدیگر و... سناریوهایی بودند که دشمنان فلسطینیان برای تشدید اختلافات گروههای فلسطینی به کار بستند. در نهایت آنها با ایجاد توهم کودتا، که به تقابل نظامی گسترده و تقسیم فلسطین به دو بخش کرانه باختری و غزه منجر شد بخش اول توطئه را اجرایی کردند.
2- بخش دوم سناریوی تشدید تقابل در فلسطین را میتوان در نحوه برخورد با دولت اضطراری ابومازن به رهبری سلام فیاض مشاهده کرد. در حالی که سران غرب، رژیم صهیونیستی و برخی کشورهای عربی، در یک سال گذشته با اجرای تحریمها علیه دولت حماس به تخریب آن و در اصل اهداف ملت فلسطین پرداختند، با حضور فیاض، در اقدامی سئوالبرانگیز ضمن حمایت قاطع از آن به لغو تحریم پرداخته و متعهد به حفظ آن گردیدند.
هر چند که آنها این اقدام را گامی برای حل بحران فلسطین عنوان میکنند اما عملکرد آنها بیانگر حقیقتی دیگر است. این گونه مواضع این اصل را آشکار میسازد که آنها نه برای ملت فلسطین و حل بحران آن بر دولت غیر مردمی فیاض روی آوردهاند بلکه هدف آنها تشدید اختلافات میان گروههای فلسطینی و افزایش درگیریها است. آنها امیدوارند تا با اینگونه مواضع دوگانه اولا به طور رسمی شکست دولت مردمی مقاومت را اعلام دارند تا به عنوان درسی برای سایر گروههای اسلامی در سراسر جهان معرفی گردد ثانیا با اتخاذ مواضع دوگانه، وابستگی برخی جریانهای داخلی به رژیم صهیونیستی و مخالفان مقاومت را به نمایش گذارند. آنها برآنند با این سناریوها که با حمایتهای همهجانبه از فیاض اجرا میشود در قالب جنگ تبلیغاتی، بحران را در فلسطین تشدید تا هدف نهایی صهیونیستها که حذف تشکیلات خودگردان و دولت فلسطینی برای تحقق سیاست اقدام یکجانبه تلآویو و در قبال فلسطین است محقق سازند.
بر این اساس میتوان گفت: عملکرد به ظاهر حمایتی صهیونیستها و برخی بازیگران عربی و غربی از دولت فیاض، نه در چارچوب اهداف فلسطینیان بلکه برگرفته از ادامه توطئه تفرقه است که در نهایت دولت فیاض، گروههای مقاومت و تشکیلات خودگردان را نیز قربانی میسازد. بر این اساس جا دارد تا گروههای فلسطینی با کنار نهادن اختلافات و کشورهای اسلامی با حمایت از اتحاد ملی فلسطینیان برای مقابله با این توطئه اقدام نمایند چرا که استمرار این روند به منزله حذف انتفاضه و آرمانهای فلسطینیان است در حالی که چنانکه ملت فلسطین تاکید کردهاند، اتحاد تنها راه تحقق آرمان تشکیل کشور مستقل فلسطینی به پایتختی قدس شریف خواهد بود.