گام جدی دستگاه دیپلماسی

سروش ارشاد

باز کردن گره رابطه ایران و آمریکا قطعا خبری مهم در عرصه سیاست بین‌الملل است. چرا که طی ۲۸ سال گذشته آن میزان دیوار بی‌اعتمادی میان دولت‌های آمرکا و ایران بلند بوده که هیچگاه مقامات رسمی دو کشور نتوانسته‌اند رودرروی هم بنشینند و مسائل اختلافی را حل کنند.

تلاش‌های غیر دولتی و یا حتی برخی مقامات دولتی نیز تا به امروز نتوانسته تغییری جدی در رابطه دو کشور پدید آورد.

اما موضوع عراق، مدتی است که زمینه رودررویی مقامات ایرانی و آمریکایی را فراهم کرده است. اگر چه تاکنون، دیدارهای این مقامات چندان در سطح بالایی صورت نگرفته ولی گویا اجلاس شرم‌الشیخ در صورتی که وزرای خارجه ایران و آمریکا روبروی هم قرار بگیرند. مهم‌ترین دیدار رسمی مقامات دولتی دو کشور در مقابل چشم خبرنگاران و دوربین عکاسان به حساب می‌آید.

 آیا اجلاس شرم‌الشیخ می‌تواند، دیوار بی‌اعتمادی را کوتاه کند یا اینکه بر این دیوار می‌افزاید؟

این سوالی است که این روزها مطرح است و پاسخ به آن، بعد از پایان اجلاس شرم‌الشیخ و دیدار متکی و رایس راحت‌تر است.

اما پیش از آغاز اجلاس شرم‌الشیخ، دستگاه دیپلماسی کشور باید به چند نکته توجه کند:

اول اینکه، آمریکا، مدتی است تاکتیک‌های خود را در قبال جمهوری اسلامی ایران تغییر داده است. به گونه‌ای که بارها از سوی وزیر امور خارجه آمریکا اعلام شده که حاضر است در هر جا در هر زمان با همتای ایرانی‌اش گفت‌وگو کند. البته رایس تعلیق فعالیت‌های هسته‌ای از سوی ایران را به عنوان پیش شرطی برای آغاز مذاکره با ایران اعلام کرده است. آمریکایی‌ها در پس این پیشنهادشان، قطعا به دنبال اهدافی هستند. جلب افکار عمومی به سمت خود، یکی از مهم‌ترین نتایجی است که ایالات متحده به دنبال تحقق آن است تا به این طریق اعلام کند که ایران علاقه‌ای به نشستن پای میز مذاکره ندارد.

این اقدام آمریکا عملا توپ را در زمین ایران می‌اندازد. بر این اساس دستگاه دیپلماسی کشور، باید در قبال تاکتیک‌های آمریکایی به گونه‌ای برخورد کند که توپ در زمین ما نباشد.

دوم اینکه، باز شدن گره رابطه آمریکا و ایران، در هر دولتی نقطه مثبتی در کارنامه دیپلماسی‌اش به حساب می‌آید. اگر چه ممکن است برخی منتقدان دولت نهم، چندان دل خوشی نداشته باشند که حل این مساله به دست دولتمردان جدید صورت بگیرد، ولی دستگاه دیپلماسی کشور می‌تواند از این فرصت نهایت بهره را ببرد.

سوم اینکه، وقتی امکان رودررویی رایس و متکی در مورد مساله عراق وجود دارد، آیا بهتر نیست درباره دیگر مسائل مورد چالش دو کشور نیز مذاکره و گفت‌وگو صورت بگیرد؟

بر این اساس، اجلاس شرم‌الشیخ فرصت مناسبی است تا دستگاه دیپلماسی کشور، میزان تدبیر خود در عرصه بین‌المللی را به نمایش بگذارد و گامی جدی در عرصه بین‌الملل بردارد.